Sens komun: fil-Mosta u f’Marsaxlokk

 

 

Matul dawn l-aħħar ġranet, Alternattiva Demokratika kienet qed tikkampanja kontra żvilupp massiċċ li ġie propost kemm fil-Mosta kif ukoll f’Marsaxlokk.  Din hi kampanja li ilha li bdiet ħdax-il sena, u tibqa’ għaddejja,  kontra t-tkabbir taż-żona żviluppabbli proposta minn George Pullicino, dakinnhar Ministru responsabbli għall-ambjent u l-ippjanar għall-użu tal-art.

Nhar il-Ġimgħa, f’Marsaxlokk, kien ta’ sodisfazzjoni li s-Sindku Horace Gauci, elett f’isem il-Partit Laburista, ingħaqad magħna ta’ Alternattiva Demokratika waqt konferenza stampa b’appoġġ għar-residenti Tal-Marnisi Marsaxlokk.

Hi kampanja biex is-sens komun favur l-ambjent jipprevali fuq id-deċiżjoni li kien ħa l-Parlament fl-2006 meta l-Gvern immexxi mill-PN mexxa ‘l-quddiem proposta biex żewġ miljun metru kwadru ta’ art li kienu barra miż-żona ta’ żvilupp, ma jibqgħux iktar ODZ u minn dakinnhar jibdew jiffurmaw parti miż-żona ta’ żvilupp. Dan sar mingħajr ma ġew eżaminati l-impatti ta’ deċiżjoni bħal din, lejliet li kellha tidħol fis-seħħ id-Direttiva tal-Unjoni Ewropeja dwar il-kejl tal-impatti strateġiċi ambjentali. Li ma sarx dan l-kejl, ifisser li l-impatti kumulattivi tal-iżvilupp li kien qed ikun propost kienu kompletament injorati.

Nhar it-Tnejn 20 ta’ Marzu l-Kumitat Eżekuttiv tal-Awtoritá tal-Ippjanar ħa żewġ deċiżjonijiet kontrastanti dwar żewġ meded kbar ta’ art. Dwar l-ewwel waħda, art agrikola fil-Mosta tal-qies ta’ 38500 metru kwadru l-proposta bi pjan ta’ żvilupp kienet rifjutata filwaqt li dwar it-tieni waħda ukoll primarjament agrikola u b’qies ta’ 17,530 metru kwadru, l-propost pjan ta’ żvilupp kien approvat.

Fiż-żewġ każi ma sar l-ebda eżami tal-impatti soċjali, ekonomiċi u ambjentali u dan billi l-professjonisti tal-ippjanar li taw il-parir lill-Kumitat Eżekuttiv tal-Awtoritá tal-Ippjanar kienu tal-fehma li d-deċiżjoni tal-2006 tal-Parlament kienet kemm ċara kif ukoll finali. Sfortunatament ma dehrilhomx meħtieġ li jeżaminhaw dan minn lenti kritika.

Fl-2006, il-Parlament kien iddeċieda li dawn iż-żewġ miljun metru kwadru ta’ art ma kellhomx iktar ikunu meqjusa bħala barra miż-żona tal-iżvilupp (ODZ). Il-grupp parlamentari tal-PN kien ivvota favur din il-proposta, u dan jispjega l-għaliex dak li taparsi kkonverta favur l-ambjent, Simon Busuttil, għadu ma fetaħx ħalqu dwar dan kollu.  Imma l-Partit Laburista, dakinnhar fl-Opposizzjoni ma kienx qabel u kien ivvota kontra li din l-art tkun tista’ tingħata għall-iżvilupp. Għalhekk Joseph Muscat bħalissa qiegħed f’posizzjoni imbarazzanti.

Il-Partit Laburista għadu tal-istess fehma, jew bidel il-ħsieb? Għax issa waslet is-siegħa tal-prova. X’ser jagħmel? Għax anke jekk ikun meqjus li d-deċiżjoni tal-Parlament tal-2006 titfa’ ċerti obbligi fuq il-Gvern u fuq l-Awtoritá tal-Ippjanar, xorta hu possibli li l-impatt tal-iżvilupp massiv li ġie propost ikun imtaffi.

Id-deċiżjoni tal-20 ta’ Marzu tal-Kumitat Eżekuttiv tal- Awtoritá tal-Ippjanar li biha l-applikazzjoni dwar l-art fil-Mosta kienet rifjutat hu l-mod kif għandhom isiru l-affarijiet. Hi deċiżjoni li s-Segretarju Parlamentari Deborah Schembri għandha żżomm quddiem għajnejha meta l-każ ta’ Marsaxlokk jiġi quddiema biex tikkunsidra jekk tagħtix l-approvazzjoni tagħha. Jiena naħseb li s-Segretarju Parlamentari Schembri għandha tibgħat il-każ ta’ Marsaxlokk lura quddiem l- Awtoritá tal-Ippjanar biex ikun ikkunsidrat mill-ġdid.

Żvilupp massiv ta’ din ix-xorta m’għandux ikun possibli meta hawn tant propjetajiet residenzjali vojta. Anke f’Marsaxlokk stess l-aħħar ċensiment, dak tal-2011, juri li 18.7% tar-residenzi huma battala filwaqt li 5.9% tagħhom jintużaw biss kultant. Nistgħu nibqgħu nibnu bil-goff meta għandna din il-kwantitá ta’ propjetá vojta?

Għandna bżonn ftit sens komun fl-ippjanar ta’ l-użu ta’ l-art. Sens komun li jagħti piz u konsiderazzjoni tal-impatti fuq il-komunitá kollha qabel ma jittieħdu deċiżjoniiet bħal dawn.

Fiż-żewġ każi, l-Mosta u Marsaxlokk, qed nitkellmu dwar raba’ li kienet tinħadem u li issa intelqet minħabba l-pressjoni kkawżata mill-iżvilupp. Dan hu process li jeħtieġ li nwaqqfuh minnufih. Illum qabel għada.

 

ippubblikat f’ Illum –  2 t’April 2017

Green sense is common sense

 

In the last few days Alternattiva Demokratika-the Green Party- has been campaigning against over-development at both Mosta and Marsaxlokk. It is the renewal of an everlasting campaign, started 11 years ago against the increase in the development zone piloted by former Environment and Land Use Planning Minister George Pullicino.

In Marsaxlokk last Friday we were joined by Labour Mayor Horace Gauci who arrived at, and addressed an AD press conference in support of the residents of Il-Marnisi, Marsaxlokk, in view of the impact of the rationalisation exercise in the area.

It is a campaign to see green sense prevail over the rationalisation exercise, as a result of which, in 2006 on the proposal of a PN-led government, Parliament included around two million square metres of land within the development zone overnight. This was done without a strategic environment assessment having been carried out to examine the proposals. It was on the eve of the coming into force of the Strategic Environment Assessment EU Directive which, just days later, would have made such an assessment compulsory. Not carrying out such an assessment signifies that the cumulative impacts of development were ignored by not being factored into the decision-taking process.

On 20 March, the Planning Authority Executive Committee took two contrasting decisions in respect of two large tracts of land. Regarding the first – 38,500 square metres of agricultural land at Mosta –  the scheme for a development proposal was turned down, while in respect of the second – 17,530 square metres of largely agricultural land in Marsaxlokk – the proposal for development was approved.

In neither case was any assessment of the social, economic and environmental impact carried out, as the professional land-use planners advising the Executive Committee of the Planning Authority consider that Parliament’s decision in 2006 was definite and any assessment unnecessary. Unfortunately they did not think it appropriate to examine the matters before them critically.

In 2006, Parliament had decided that this two million square metre area of land, formerly considered as ODZ land, was henceforth to be part of the development zone. The PN Parliamentary group had  voted in favour of this proposal, which is why the pseudo-environmental convert Simon Busuttil is completely silent on the issue. However, the Labour Party Opposition voted against the proposal, thus placing Joseph Muscat in an awkward position today.

Has the Labour Party changed its views? The chickens are now coming home to roost.

When push comes to shove, and notwithstanding the PN mantra that “ODZ is ODZ”, the PN always seeks to consent to ODZ development, as long as such development is given the go-ahead when it is in the driving seat!

But what about the Labour Party today? Even if it factors in the views of those who maintain that the 2006 decision ties its hands, it can certainly take mitigation measures that would substantially reduce the negative impact of the 2006 parliamentary decision which favours such massive over-development.

The decision of the Executive Committee of the Planning Authority on the 20 March to reject the proposal for the development of the tract of land in Mosta is the way forward. It should be taken on board by Parliamentary Secretary for land use planning Deborah Schembri when the Marsaxlokk case is placed on her desk for her consideration. I respectfully ask Ms Schembri to request the Planning Authority to reconsider its decision and hence send it back to the drawing board.

The proposed reconsideration should be undertaken primarily because such massive development is not required: it is not necessary to sacrifice so much agricultural land. (I am informed that on the site there is also a small stretch of garigue with a number of interesting botanical specimens.) The results of the 2011 Census indicated that 18.7 per cent of Marsaxlokk’s housing stock was then vacant and 5.9 per cent of it only in occasional use.  Why should we keep adding to the vacant housing stock through proposals for massive development projects?

We need some green sense in the planning of land-use. We need some common sense in considering the impact on the whole community before far-reaching decisions are taken.  In both cases mentioned above, the land that has been the subject of proposed  development schemes is agricultural land that has fallen into disuse as a result of development pressures. This process should be reversed forthwith, and the sooner the better: it is only common sense.

published in The Malta Independent on Sunday – 2 April 2017

Simon iwiegħed kollox lil kulħadd?

 busuttil-darmanin-demajo

Fdawn il-ġranet, il-Kap tal-Opposizzjoni qal li  jaqbel li l-għaqdiet sportivi għandhom ikunu mgħejjuna biex jimmassimizzaw il-potenzjal kummerċjali tal-faċilitajiet sportivi li jmexxu.

Proposta li tinstema tajba sakemm tiftakar li dan jista jkun il-kawża ta ħafna problemi.

Madwar sena ilu l-Gvern kien ħareg dokument intitolat The Commercialisation of Sports Facilities għal konsultazzjoni pubblika propju dwar dan is-suġġett.

Alternattiva Demokratika tirrikonoxxi l-intenzjonijiet tajba wara dawn il-proposti.

Imma biex jintlaħaq dan l-iskop, hemm iċċans, mhux żgħir, li nispiċċaw bxi grounds tal-futbol barra mill-irħula tagħna mibnijin bi ħwienet u uffiċini u bil-ground tal-futbol fuq il-bejt, bħalma diġa hemm fTignè! U jekk inti toqgħod fit-tarf tar-raħal hemm ċans tajjeb li tkun tista issegwi partita futbol minn fuq il-bejt. Jekk tkun iffurtunat tkun tista issegwiha ukoll mill-kamra tas-sodda! Anke l-floodlights jispiċċaw idawlulek il-kmamar tad-dar. Tispiċċa tiffranka l-konsum tal-elettriku! Dan apparti l-problemi ta parking u l-istorbju, sajf u xitwa. Dan eżempju wieħed. Hemm bosta oħra.

Fi stqarrija li ħriġna Alternattiva Demokratika sena ilu għidna li dak propost, jekk implimentat, jista jkun il-kawża ta ħafna ħsara ambjentali kif ukoll ikollu effett neġattiv fuq iżżoni residenzjali tagħna.

Daqqa ta ħarta oħra għall-ambjent.

Ovvjament Simon Busuttil donnu nesa li l-ħarsien tal-ambjent mgħandux ikun ristrett għad-dokumenti imma għandu jkun rifless ukoll fkull inizjattiva li nieħdu. Tajjeb li Simon Busuttil jiftakar sewwa kull hin li dak li wiegħed fid-dokument ambjentali A Better Quality of Life for You. Għax bih rabat idejh u bħala riżultat kellu jaħseb ftit iktar dwar il-konsegwenzi tal-proposti tiegħu għall-kummercjalizzazzjoni tal-facilitajiet sportivi. Alternattiva Demokratika ser tibqa’ tfakkru.

Trump environmental policies causing concern

Clean air and water and a healthy environment shouldn’t be partisan issues, environmentalists say, but they also acknowledge that’s more a wish than reality following the election of Donald Trump.

Mr. Trump promised a raft of major environmental policy changes during his presidential campaign —  abolishing the U.S. Environmental Protection Agency, ending environmental regulation, bringing back the coal industry, selling off public lands and tearing up the Paris climate accord to name a few — and post-election indications are he’s getting ready to move aggressively on many of those.

One signal of that is Mr. Trump’s appointment of Myron Ebell, a lobbyist and vocal climate change denier, as head of the EPA transition team. Another is the report that he is considering Sarah Palin, the former Alaska governor who supports drilling in the Alaska Wildlife Refuge and the aerial hunting of wolves and bears, as Interior Department secretary.

Environmentalists are girding for a long battle on those global and national issues, with the outcomes having a ripple effect on the environments and economies of states, including Pennsylvania.

“Trump’s election will be devastating to climate change control efforts and the future of the planet,” said Michael Brune, Sierra Club executive director, at a Wednesday teleconference held by five environmental groups in Washington, D.C. The groups collectively spent $100 million to support Hillary Clinton’s candidacy.

Mr. Brune said Mr. Trump will become the only major nation head of state to reject climate change as real and man-made, a outlier position that “is already causing international blowback.”

“He said he’ll cancel Paris, but whether he can is a question,” Mr. Brune said. “Trump must chose wisely, otherwise I can guarantee him the hardest fight of his political life.”

Sky Gallegos, executive vice president of political strategy for NextGen Climate Action, called Mr. Trump’s election “a surprise and a disappointment,” and vowed a strong defense of “bedrock environmental laws.” Gene Karpinski, president of the League of Conservation Voters, said he’s confident the 46 Democratic U.S. senators can “erect a firewall” against the worst of the regulatory rollbacks Mr. Trump campaigned on.

In Pennsylvania, state legislators and former regulatory officials differ in assessing the the biggest impacts of Mr. Trump’s election on the state’s air, water, land and public health, or if they’ll be good or bad.

Most say a Trump administration likely will kill the federal Clean Power Plan, which sought to regulate greenhouse gas emissions from coal-burning power plants. Federal environmental budget cuts also could end tax credits for renewable energy programs.

“I think on the federal level we’re looking at the possibility of a major reversal of environmental protections and climate initiatives, and that will be both environmentally and economically damaging to the state,” said John Quigley, who was Gov. Tom Wolf’s first DEP director in 20015-2016.

“Going back to the glory days of coal and oil is counter productive and really not achievable,” Mr. Quigley said. “Trump’s emphasis on fossil fuels misses the boat economically and environmentally.”

“Trump’s success in the election was based on playing to the fears and prejudices, both economic and otherwise,” he said. “But the world is different than what he portrayed it, and he’s eventually going to crash into that reality.”

State Rep. Leanne Krueger-Braneky, D-Delaware County, said she has grave concerns about how Trump administration environmental policies will affect environmental health in Pennsylvania.

“He supports fossil fuel development, denies global warming and won’t regulate gas drilling and methane leaks which affect people like me who have asthma,” said Ms. Krueger-Braneky, who is on a PennFuture panel of present and former state officials who will discuss the impact of Trump administration environmental policies on the state next Thursday in Philadelphia.

“I hope in Pennsylvania that governor Wolf will continue to fight for common-sense environmental regulations even though he’ll be doing it without support from the federal government,” she said.

State Rep. Mike Turzai, R-Marshall and House speaker, though not available to answer questions, issued a statement predicting the new administration’s policies will benefit the state’s energy suppliers and “lead America to energy independence and a resurgence in manufacturing.”

The statement continued: “This will lead to a vibrant expansion of good family-sustaining jobs in our state. We look forward to working with the new president on a pro-energy, pro-jobs approach.”

David Hess, DEP secretary from 2001 to 2003 under Gov. Tom Ridge, said he’s taking more of a wait-and-see attitude about what Mr. Trump’s policies will mean to Pennsylvania, but the biggest impacts could come from cutbacks to the EPA’s budget in future federal budgets, which could cause a cascade effect in states that rely on that money to fund air, water, waste and mining program permitting, oversight and enforcement programs. He said the state DEP is already dealing with budget reductions that total almost 40 percent over the last 13 years, resulting in a 20 percent staffing reduction..

Although Mr. Trump’s campaign rhetoric has raised real concerns about the eventual direction of his environmental policies, he said, his ability to change things too much is limited by legal constraints, which should prevent him from disbanding the EPA.

But Mr. Hess said Mr. Trump’s victory, plus Republican gains in the state Senate and House, also could embolden state legislators to reduce regulations. In October, the state Senate passed legislation aimed at identifying all state environmental laws more stringent than federal regulations, with the idea to roll those back.

But the movement away from environmental regulation at the federal level may be short-lived and limited by political realities more complex than Mr. Trump’s campaign rhetoric and election success.

The election day surprise may have been huge, but Mr. Trump’s mandate is not, said John Hanger, who was president of Citizens for Pennsylvania’s Future, a statewide environmental advocacy organization before becoming Department of Environmental Protection secretary from 2008 to 2011.

“If he was smart he’d be conciliatory and cautious, but initial reports are that he will be anything but that,” Mr. Hanger said. “I think he will overreach and the people around him will overreach. That might work when you win 60 percent of the popular vote but not when 53 percent of the public voted for someone else.”

Daqqa ta’ ħarta oħra għall-ambjent

Commercialisation of Sports Facilities

Id-dokument ta’ konsultazzjoni dwar il-kummerċjalizzazzjoni tal-faċilitajiet sportivi li dwaru l-konsultazzjoni pubblika ġiet fi tmiemha llum hi daqqa ta’ ħarta oħra lill-ambjent ta’ pajjiżna.

L-iskop tal-Gvern hu biex ikunu mgħejjuna assoċjazzjonijiet u klubbs sportivi ħalli dawn jimmasimizzaw il-potenzjal tal-faċilitajiet tagħhom u b’hekk ikunu jistgħu jiffinanzjaw lilhom infushom.

L-iskop hu wieħed tajjeb.

Imma biex jintlaħaq dan l-iskop, hemm iċ-ċans, mhux żgħir, li nispiċċaw b’xi grounds tal-futbol barra mill-irħula tagħna mibnijin bi ħwienet u uffiċini u bil-ground tal-futbol fuq il-bejt, bħalma diġa hemm f’Tignè! U jekk inti toqgħod fit-tarf tar-raħal hemm ċans tajjeb li tkun tista’ issegwi partita futbol minn fuq il-bejt. Jekk tkun iffurtunat tkun tista’ issegwiha ukoll mill-kamra tas-sodda! Anke l-floodlights jispiċċaw idawlulek il-kmamar tad-dar. Tispiċċa tiffranka l-konsum tal-elettriku! Dan apparti l-problemi ta’ parking u l-istorbju, sajf u xitwa. Dan eżempju wieħed. Hemm bosta oħra.

Fi stqarrija li ħriġna Alternattiva Demokratika għidna li dak propost f’dan id-dokument ta’ konsultazzjoni, jekk implimentat, jista’ jkun il-kawża ta’ ħafna ħsara ambjentali kif ukoll ikollu effett neġattiv fuq iż-żoni residenzjali tagħna. Daqqa ta’ ħarta oħra għall-ambjent.

Mhux tad-daħq : l-ODZ fil-Karnival

Joseph.Simon.Karnival

 

Bħalissa f’pajjiżna kulħadd irid jurina kemm għandu qalbu taħarqu għall-ambjent.

Waqt il-Laqgħa Ġenerali Annwali tal-Assoċjazzjoni tal-Iżviluppaturi, fi tmiem il-ġimgħa, Sandro Chetcuti tkellem dwar il-ħtieġa li nħarsu l-ambjent, għax, qalilna, li mingħajr ma nħarsu l-ambjent ma jistax ikollna ekonomija b’saħħitha.

Sadanittant fit-toroq tal-Belt il-bieraħ, wieħed mill-karrijiet tal-Karnival għandu fuqu l-ittri ODZ u ingħata l-isem : L-ambjent m’għandux futur, għax seraqulu l-kuntrattur.

L-importanza tal-ambjent tirrifletti x-xewqa ta’ bosta minna li ngħixu f’armonija man-natura u dan flok ma nkunu f’konflitt kontinwu magħha. Jekk (u meta) dan jirnexxielna nagħmluh inkunu qed nagħmlu sforz ġenwin biex intejbu l-kwalità tal-ħajja ta’ kulħadd, imma l-iktar ta’ dawk li huma bla mezzi jew b’mezzi limitati. Għax il-karba tal-art hi l-ewwel u qabel kollox il-karba tal-fqir.

Tul is-snin inbniet ħafna art bla ħtieġa, tant li fl-aħħar ċensiment (li sar fl-2011) ġie stabilit li iktar minn 70 elf propjetà residenzjali f’Malta u Għawdex huma vojta. Meta wieħed iqis li l-ikbar lokalità ta’ Malta, B’Kara, fl-aħħar ċensiment kien fiha 9,977 propjetà residenzjali, dan ifisser li f’Malta u Għawdex għandha żona li hi kbira 7 darbiet daqs B’Kara li hi vojta.

Nistgħu nargumentaw dwar id-daqs u l-kundizzjoni ta’ din il-propjetà kollha vojta, jew dwar il-fatt li numru mdaqqas tagħha hi użata bħala akkomodazzjoni staġjonali, imma l-fatti jibqgħu dak li huma: li pajjiżna hu żgħir wisq biex nibqgħu nittolleraw din il-ħela ta’ art, l-iktar riżors skars li għandu pajjiżna. Iċ-ċokon tal-pajjiż kellu jwassal għal iktar ħsieb dwar użu razzjonali tal-art. Imma minflok inħliet ħafna art, inkluż art  barra miż-żona tal-iżvilupp.

Mhux l-art biss inħliet. Inħlew ukoll riżorsi sostanzjali biex saru toroq kif ukoll biex twasslu s-servizzi tal-ilma, l-elettriku u drenaġġ għal dawn is-70 elf propjetà li hemm vojta.  Qed jinħlew ukoll riżorsi sostanzjali biex dawn it-toroq u servizzi jinżammu f’kundizzjoni raġjonevoli.

L-isfida għal pajjiżna hi waħda kbira. L-ewwel, ma nistgħux nibqgħu nibnu iżjed art. It-tieni li r-riżorsi umani fl-industrija tal-bini (hemm madwar 11,000 ruħ li l-impieg tagħhom jiddependi minn din l-industrija) jkunu imħarrġa. It-taħriġ tagħhom huwa meħtieg kemm għal xogħol fl-industrija innifisha kif ukoll biex tkun iffaċilitata l-migrazzjoni għal xogħol ieħor. Dan hu inevitabbli jekk l-industrija tal-kostruzzjoni tirridimensjona ruħha għall-ħtiġjiet reali tal-pajjiż. Huwa hekk biss li naqbdu t-triq tal-iżvilupp sostenibbli, meta inħarsu fil-bogħod u nippjanaw b’mod li dak li nagħmlu illum ma jkunx biss ta’ ġid għalina illum iżda jservi ukoll biex il-ġenerazzjonjiet ta’ għada jkollhom huma ukoll il-possibiltà li jippjanaw ħalli jilqgħu għall-isfidi l-ġodda li huma ukoll ser ikollhom.

S’issa bħala pajjiż ġejna naqgħu u nqumu minn għada. Inkunu bdejna nimxu l-quddiem meta nibdew inħarsu fit-tul u nibdew nagħtu importanza lill-għada daqs kemm nagħtu importanza lil illum.

Inħarsu l-kwalità tal-ħajja ta’ kulħadd

mdalogo

indirizz li għamilt lil Laqgħa Ġenerali Annwali

tal-Malta Developers Association

il-Ħamis 4 ta’ Frar 2016

Bħalissa pajjiżna għaddej minn fażi fejn kulħadd qed iħoss il-ħtieġa li jgħid li għalih l-ambjent hu ta’ importanza kbira. Dan huwa importanti ħafna, anke jekk ma jistax jitwemmen kull ma jingħad.

L-importanza tal-ħidma favur l-ambjent hi rifless tax-xewqa li ngħixu f’armonija mal-eko-sistema u dan flok ma nkunu f’konflitt kontinwu magħha.  Dan itejjeb il-kwalità tal-ħajja ta’ kulħadd imma l-iktar ta’ dawk li huma bla mezzi jew b’mezzi limitati.

Il-ħidma tagħkom hi assoċjata ma ħsara ambjentali sostanzjali minħabba li tul is-snin inbniet ħafna art li wasslet għall-fatt stabilit fl-aħħar ċensiment ta’ il-fuq minn 70 elf propjetà residenzjali li huma vojta. Nistgħu nargumentaw dwar id-daqs u l-kundizzjoni ta’ din il-propjetà vojta, jew dwar il-fatt li numru mdaqqas tagħha hi użata bħala akkomodazzjoni staġjonali, imma l-fatti jibqgħu dak li huma: li pajjiżna hu żgħir wisq biex nittolleraw din il-ħela ta’ art, l-iktar riżors skars li għandna. Iċ-ċokon tal-pajjiż kellu jwassal għal iktar ħsieb dwar użu razzjonali tal-art. Mhux illum, iżda snin kbar ilu.

Ikun inġust li nitfa f’ħoġorkom biss il-ħtija għal dan l-istat ta’ fatt. Parti kbira mill-ħtija trid tintrefa mill-partiti politiċi mmexxija miż-żewġ sinjuri li ser jitkellmu warajja li, kif iddeskriva b’mod ikkulurit l-President tagħkom, qieshom żewġ supermarkets kbar li jippruvaw iħajjrukom bl-offerti tagħhom tant li daqqa tiġru wara wieħed u drabi oħra wara l-ieħor. Offerti li tul is-snin lilkom fetħulkom il-bibien imma fl-istess ħin għalquhom għal ħafna oħrajn għax kienu l-kawża ta’ ħsara ambjentali sostanzjali f’kull rokna ta’ Malta u Għawdex.

Filwaqt li tajjeb li nħarsu l-quddiem, ma nistgħux indaħħlu rasna fir-ramel, għax inkella ninsew l-abbużi w it-tmexxija ħażina li wasslu lil dan il-pajjiż fl-istat ambjentali li qiegħed illum. Kull darba li ninsew il-passat inkunu fil-periklu li jkollna repetizzjoni tal-istess żbalji ħoxnin li kienu responsabbli biex għaġnu l-preżent.

Ma għandi l-ebda dubju li kull wieħed minnkom jixtieq li l-kwalità tal-ħajja tkun aħjar għal kulħadd. Tixtiequ dan, l-ewwel u qabel kollox, għall-familji tagħkom u tagħmlu sewwa. Tajjeb imma li tifhmu li l-familji l-oħra ukoll għandhom l-istess xewqat u aspirazzjonijiet. Xewqat u aspirazzjonijiet li huma maħnuqa ma’ kull biċċa raba’ li tinbela’ mill-konkos biex jinbena xi blokk flats, inkella ma kull torri (żgħir jew kbir) li jdellel iż-żoni residenzjali ta’ madwaru u dan apparti t-tniġġiż tal-arja u l-ħsejjes ġġenerati. Il-profitti ġġenerati minn dan l-hekk imsejjaħ żvilupp iħallsu qares għalih il-ġirien. Dan ma jidhirx li jitkejjel minn xi indiċi ambjentali fażull ta’ xi Università Amerikana.

Il-ħolqien tal-assoċjazzjoni tagħkom kienet pass il-quddiem għax miġburin flimkien hemm ċans ikbar li tifhmu li lkoll kemm aħna qegħdin fl-istess dgħajsa. Miġburin flimkien hemm iktar ċans li titjieb l-attitudni. Huwa pożittiv li anke intom konxji li l-waħdiet fostkom li jabbużaw jagħmlu ħsara lil kulħadd, l-iktar lilkom stess, u li dawk fostkom li jimxu tajjeb b’rispett lejn il-komunità kollha fl-aħħar jagħmlu isem tajjeb għall-industrija kollha kemm hi.

Huwa neċessarju li tifhmu li biex l-industrija tal-bini jkollha futur jeħtieġ li lkoll nifhmu li din trid tagħti każ tar-realtajiet ta’ madwarna: u l-ikbar realtà hi ċ-ċokon tal-pajjiż li ma jistax jibqa’ jżid il-firxa tal-bini, la fuq l-art (inkluż permezz ta’ torrijiet) u wisq inqas fuq il-baħar. Nawgura li xi darba dan tifhmuh, għax qabel ma jasal dak il-jum ma nistgħux nimxu l-quddiem.

Sadanittant għandna bżonn li nsaħħu djalogu strutturat għax huwa biss b’dan il-mod li nistgħu nifhmu iktar lil xulxin. Hu għalhekk li Alternattiva Demokratika ltaqgħet magħkom u tibqa’ tiltaqa’ magħkom kull meta jkun meħtieġ.

Hu inutli li nfittxu li ntejbu l-kwalità tal-ħajja ta’ dawk ta’ madwarna jekk biex naslu ngħaffġu l-kwalità tal-ħajja ta’ ħaddieħor. It-tajjeb li nixtiequ lil dawk ta’ madwarna jeħtieġ li nferrxuh mal-bqija tal-pajjiz. Għax il-familja tagħna hi ikbar minn dik bejn l-erba’ ħitan ta’ darna. Huwa biss meta naħsbu f’ din il-familja estiża li inkunu nistgħu nitkellmu dwar il-progress. Imbagħad biss jibda jagħmel sens il-paroli ma jispiċċa qatt favur l-ambjent.

Il-kredibilità tal-PN dwar l-ambjent

credibility

Illum ġiet fi tmiemha l-konvenzjoni tal-PN dwar l-ambjent.

Ma nafx kif uħud bħal George Pullicino ma stħawx ikunu hemm. Bosta minn dawk li bħal Pullicino kienu l-kawża tal-ħsara ambjentali, sfortunatament   għadhom mas-saqajn.

Kif rappurtat fl-istampa, naħseb li l-iktar kumment bis-sens f’din il-konvenzjoni kien dak ta’ Antoine Vella li emfasizza li l-Partit Nazzjonalista għandu jkun lest li jitlef il-voti jekk inhu konvint li jeħtieġ li jieħu posizzjoni ta’ prinċipju favur l-ambjent.

M’għandix dubju, imma, li l-PN għandu idea differenti minn din: minkejja dak li għamel  fil-passat bi ħsara ambjentali, jaħseb li jista’ jibqa’ jlablab, u qiesu ma ġara xejn.

Il-PN, għall-konvenjenza tkellem kontra l-iżvilupp li l-Gvern qed jipproponi fiż-Żonqor, imma fl-istess ħin hu favur li tinbena l-korsa tat-tlielaq tal-karozzi li ser tibla iktar minn miljun metru kwadru ta’ art ODZ.

Il-konsistenza qatt ma kienet xi karatteristika tal-Partit Nazzjonalista. Għalhekk m’għandux kredibiltà dwar l-ambjent.

Il-PN u Anġelik f’Borġ in-Nadur

Angelik-Caruana

Il-Partit Nazzjonalista għaddej minn proċess diffiċli. Irid jipprova jikkonvinċi lilu innifsu u lill-oħrajn li nidem mill-ħsara kbira li għamel lill-ambjent tul il-25 sena (jew kważi) li għamel fil-Gvern.

Sal-lum, id-difiża tal-PN dejjem kienet li ħaddieħor għamel (u għadu jagħmel) ħafna agħar minn hekk. Imma dak l-argument (anke jekk għandu mill-verita) ma kkonvinċa lil ħadd.

Issa ser jorganizzaw Konvenzjoni “Idea Ambjent” biex jisimgħu ftit.

Li tisma’ hu dejjem tajjeb. Hu dejjem pass il-quddiem. Għax dejjem hemm iċ-ċans li titgħallem ftit.

Imma inti u tipprova tifhem u titgħallem ikollok bżonn tiftakar ukoll dak li għamilt diġa b’mod partikolari kif dan jikkuntrasta ma dak li qed tgħid illum.

Jiena nieħu pjaċir li l-PN qed jgħid li għandu jagħti iktar kaz tal-ambjent għax ifisser li l-ħidma ta’ Alternattiva Demokratika qed tagħti ħafna iktar frott milli jidher mad-daqqa t’għajn. Imma sfortunatament mhux l-ewwel darba li ntqal dan il-kliem. Intqal ħafna drabi oħra biex jimpressjona. Għax mir-retorika l-PN qatt ma kien nieqes.

Tiftakru id-diskors mit-Tron li kien qara l-President Eddie Fenech Adami f’Mejju 2008 fejn kien qal li l-Gvern (immexxi mill-PN) ser ipoġġi l-iżvilupp sostenibbli bħala l-pedament tal-ħidma kollha tiegħu? Kien qal hekk :

“ ……………. il-Gvern qiegħed jipproponi li jimplimenta programm politiku li jkollu l-iżvilupp sostenibbli bħala l-fus ċentrali li madwaru jdur kollox.

Għall-Gvern, it-tħaddim tal-proġett ta’ żvilupp sostenibbli hu proposta ta’ għażla fondamentali mill-poplu Malti u Għawdxi.  Hija għażla konxja li f’kull deċiżjoni ma nqisux biss l-interessi immedjati tagħna, iżda wkoll dawk tal-ġenerazzjonijiet futuri.”

L-anqas laħqet nixfet il-linka fuq il-karta tad-diskors mit-tron li l-PN beda proċess biex il-Kummissjoni Nazzjonali għall-Iżvilupp Sostenibbli tispiċċa. Il-Kummissjoni kienet il-fus li fuqu u permezz tiegħu kienet qed tkun implimentata l-iktar parti importanti tal-proċess tal-żvilupp sostenibbli: id-demokratizzazzjoni tiegħu. Il-PN wara li ma ħallihiex tiltaqa’ għal ħames snin sħaħ xolja din il-Kummissjoni.

Komplejna pass pass bil-ħsara ambjentali ma tispiċċa qatt, li dwarha ktibt diversi drabi fuq dan il-blogg.

Il-PN, jgħidulna, irid jibda paġna ġdida. Għandu kull dritt li jagħmel dan, imma l-paġni l-oħra, irid u ma jridx ser jibqgħu hemm. Kull waħda minnhom tfakkarna u tikkuntrasta mal-fantasiji li qed jipprietka l-PN illum.

Għax jekk ninsew il-bieraħ, il-prietki tal-PN tal-lum ikunu qieshom il-prietki ta’ Anġelik f’Borġ in-Nadur: il-ħrejjef ta’ min irid ibella r-ross bil-labra.

L-ambjent u l-ġustizzja soċjali

e-waste-africa

Il-ħsara ambjentali teffettwa lil kulħadd, imma b’mod speċjali tolqot iktar lil dawk li huma vulnerabbli. L-esperjenza tal-ħajja ta’ kuljum, imsaħħa bir-riċerka turi li l-agħar effetti tal-ħsara ambjentali jġarrbuhom l-aktar nies foqra. Per eżempju, n-nuqqas jew it-tniġġis tal-ilma jolqot l-iżjed lil dawk li huma l-aktar foqra, li għalihom ix-xiri ta’ flixkun ilma ħafna drabi hi spiża żejda. U meta f’diversi pajjiżi għola l-livell tal-baħar dan laqat l-ewwel lill-foqra li kienu qed jgħixu fi griebeġ mal-kosta, u li ma kellhomx iktar fejn imorru.

M’aħniex konxji biżżejjed tal-problemi li jolqtu lil dawk li huma mwarrba mis-soċjetà. Illum ma nistgħux ma nagħrfux li l-impenn ambjentali irid jieħu ukoll dimensjoni soċjali. Dan għandu jdaħħal diskors dwar il-ġustizzja fid-diskussjonijiet dwar l-ambjent, biex nifhmu dejjem iktar li l-karba tal-art hi ukoll il-karba tal-fqir. Il-ħsara ambjentali hi l-kawża ta’ inġustizzja soċjali.

Flok jindirzzaw il-problemi tal-foqra uħud iwaħħlu fiż-żieda fil-popolazzjoni u jippruvaw ma jagħtux importanza lill-konsumiżmu estrem u selettiv tas-soċjetà moderna. B’hekk jippretendu li jilleġittimizzaw il-mudell ta’ distribuzzjoni tar-riżorsi li għandna llum, fejn hemm minoranza li temmen li għandha dritt tikkonsma fi proporzjon li qatt ma jista’ jiġi applikat fuq livell universali, għax il-pjaneta bilkemm l-iskart ta’ konsum bħal dan ma tkun kapaċi żżomm.

Iktar minn hekk, terz tal-ikel li nipproduċu qed jinħela: l-ikel li jintrema qed jinsteraq minn fuq il-mejda tal-fqir. Iż-żieda fil-konsum taf twassal għat-tlaqqigħ flimkien ta’ problemi marbuta mat-tinġis ambjentali, il-mezzi ta’ trasport, it-trattament tal-iskart, il-qerda ta’ riżorsi, u l-kwalità tal-ħajja.

Jeżisti “dejn ekoloġiku” bejn il-pajjiżi żviluppati u dawk inqas żviluppati. Dan id-“dejn ekoloġiku” hu marbut ma’ żbilanċ fil-kummerċ b’konsegwenzi fil-qasam ekoloġiku, kif ukoll mal-użu sproporzjonat tar-riżorsi naturali storikament imwettaq minn xi pajjiżi. L-esportazzjoni ta’ xi materja prima biex tissodisfa s-swieq tal-pajjiżi industrijalizzati ħalliet warajha ħafna ħsara ambjentali, bħal, per eżempju t-tinġis bil-merkurju fil-minjieri tad-deheb jew bid-dijossidu tal-kubrit fil-minjieri tar-ram.

It-tisħin ikkawżat mill-konsum enormi ta’ xi pajjiżi għonja għandu riperkussjonijiet fl-ifqar postijiet ta’ din l-art, speċjalment fl-Afrika, fejn iż-żieda fit-temperatura flimkien man-nixfa għandha effetti diżastrużi fuq l-agrikultura.

Ma’ dan inżidu r-rimi ta’ skart tossiku f’pajjiżi li qed jiżviluppaw minn intrapriżi ibbażati f’pajjiżi żviluppati. Dawn jagħmlu fil-pajjiżi mhux żviluppati dak li m’huwiex permess li jsir f’pajjiżhom.

Ġeneralment, meta jwaqqfu l-attività tagħhom u jitilqu, iħallu warajhom ħsarat kbar umani u ambjentali, bħal qgħad, irħula bla ħajja, il-qerda ta’ ħażniet naturali, deforestazzjoni, tifqir fil-biedja u fil-merħliet tal-post, ħofor kbar, għoljiet imħarbta, xmajjar imniġġsa u xi opra soċjali li ma tiflaħx tieqaf iktar fuq riġlejha”.

Din hi s-sejħa li tagħmlilna l-art. Hi s-sejħa tal-fqir li hu ukoll misruq mill-ġid li tagħtu n-natura biex biex bih jistagħna ħaddieħor. Il-ħsara ambjentali hi l-kawża ta’ inġustizzji soċjali kbar li lkoll isiru f’isem l-iżvilupp. Għax fl-aħħar huma dawk l-iktar vulnerabbli fostna li l-iżjed iħossu l-konsegwenzi tal-qerda ambjentali li qed isseħħ madwarna. Għalhekk kull pass il-quddiem, (żgħir jew kbir), li nagħmlu biex inħarsu l-ambjent ta’ madwarna huwa pass biex innaqqsu l-inġustizzji ta’ madwarna.

 

(kummentarju li xxandar fuq l-RTK it-Tnejn 4 ta’ Jannar 2016, ibbażat fuq il-paragrafi 48 sa 51 tal-enċiklika Laudato Sì tal-Papa Franġisku)