Illum : wara li l-Arċisqof beżaq mis-sunnara tal-PN

 

L-emendi Kostituzzjonali reġgħu fuq l-agenda.

Nafu li tul dawn l-aħħar snin il-possibilita li tiltaqa’ l-konvenzjoni kostituzzjoni kienet limitata minħabba li ġie mdeffes fin-nofs Franco Debono. Il-Partit Laburista ried lilu u l-Partit Nazzjonalista oppona. Nifhmu li għad qed isiru sforzi biex din il-problema tingħeleb.Imma qed jingħadu diversi affarijiet oħra li huma ta’ interess kbir.

Madwar tlett ġimgħat ilu, Mons Scicluna qal li l-Knisja ma jkollha l-ebda oġġezzjoni li titneħħa r-referenza għal Kattoliċiżku mill-Kostituzzjoni Maltija. Il-Knisja, qal Mons. Scicluna, ma tridx privileġġi imma trid il-libertà reliġjuża. Dikjarazzjoni makakka u f’waqtha ta’ Mons Scicluna li indirizzat waħda mill-issues jaħarqu quddiem il-Konvenzjoni Kostituzzjonali. Jaħarqu fis-sens li kien (u għadu) antiċipat li l-PN jopponi din il-bidla. Dan minkejja li din il-bidla kostituzzjonali ma għandhiex bżonn żewġ terzi tal-Parlament għall-approvazzjoni, iżda teħtieġ biss maġġoranza sempliċi. Bid-dikjarazzjoni ta’ Mons Scicluna l-Knisja beżqet mis-sunnara tal-P.N. u mhux ser tħalli lill-P.N. jinqeda biha!

Issa li l-Knisja beżqet mis-sunnara tar-Religio et Patria, illum ħarġet ir-reazzjoni ta’ Adrian Delia, mexxej tal-PN, u dan kif antiċipat. Ser jibda jbeżża’ bil-babaw ġaladarba l-Knisja mhux ser tħallieh jinqeda biha. Dalgħodu kien rappurtat li Adrian Delia qal li l-Prim Ministru jrid ineħħi l-kurċifissi mill-iskejjel! Daqt jibda jgħidilna li sejrin l-infern!

Ir-realta hi li Malta għandha bżonn Kostituzzjoni lajka, jiġifieri kostituzzjoni li filwaqt li tirrispetta l-liberta reliġjuża tkun waħda li ma tpoġġi l-ebda reliġjon fiċ-ċentru tagħha. Tkun kostituzzjoni sekulari. Il-pajjiż hekk hu fir-realtà, wieħed lajk, u l-kostituzzjoni tiegħu għandha tirrispetta dan il-fatt.

Hemm bżonn ftit iktar serjeta meta niddiskutu l-kostituzzjoni. B’mod partikolari mill-partit tal-avukati!

Sadanittant Alternattiva Demokratika qed tistenna li tibda l-konvenzjoni kostituzzjonali biex tkun tista’ tinvolvi ruħha fid-diskussjoni dwar it-tibdil meħtieġ fil-kostituzzjoni Maltija. S’issa, AD ma hiex involvuta f’xi diskussjjonijiet li jidher li għaddejjin.

Advertisements

The financing of Fawlty Towers

Townsquare.Fawlty Tower

The saga of the Mrieħel and the Townsquare towers is now entering a new phase, with the planning appeal stopwatch due to start ticking shortly –  most probably towards the end of the month. It is known that, so far, Sliema Local Council and a number of environmental NGOs will be appealing against the 4 August decision of the Planning Authority to approve the “Fawlty Towers” at Mrieħel and Townsquare Sliema .

Financing of the projects is next. The banks cannot increase their already substantial exposure to loans that are dependent on building speculation. Consequently, the developers will inevitably have to seek the involvement of private citizens and, possibly, institutional investors. Most probably, the process for financing the projects has already commenced; it will involve the issuing of bonds to the public and will normally be sponsored by a bank and a stock-broking agency.

The bank or banks and stockbrokers sponsoring the bond issue will have to ensure that the bonds are subject to an “appropriateness and suitability testing” subject to such direction as the Malta Financial Services Authority  may consider necessary and suitable. Also, in the light of past local unpleasant experiences, the Authority will undoubtedly be guided by the need to ensure  that prospective investors fully understand the inherent risks of the proposed investments.  It will also ensure that detailed information is published in the form of a suitable prospectus in which the small print is both legible and understandable.

Those who finance the high-rise projects should shoulder responsibility for their impact together with the Planning Authority and the developers. They will potentially make it happen, so they should carry the can. It is important to get this message through: those who will invest in the Gasan and Tumas bonds intended to finance the “Fawlty  Towers”  should receive more than a monetary return on their investment. The moment they sign up they will also assume co-responsibility – with the developers, the Planning Authority, the bank or banks and the sponsoring stockbrokers – for this projected development .

Word is going around on the need to boycott the services and products placed on the market by the Gasan and Tumas Groups. Journalist Jürgen Balzan, writing in Malta Today described these services and products as being wide-ranging (hotels, car-dealerships, gaming, finance and property) which easily impact on the daily life of a substantial number of Maltese citizens. However, such a boycott’s only link with  the “Fawlty  Towers”  would be through the owners.  It would be preferable for a boycott to have a direct link with the offensive action.  In this context, the forthcoming bond issue to finance the “Fawlty  Towers”  presents itself as a suitable opportunity.

A boycott is a non-violent instrument of protest that is perfectly legitimate in a democratic society. The boycotting of the forthcoming bond issue would send a clear message that people will not be complicit in further ruining the  urban fabric of Sliema and ensure that development at Imrieħel is such that the historic landscape is fully respected.

A social impact assessment, if properly carried out, would have revealed the apprehensions of the residents in particular the residents on the Tignè peninsula. But, unfortunately, as stated by Sliema Green Local Councillor Michael Briguglio, the existing policy-making process tends to consider such studies as an irritant rather than as a tool for holistic management and community participation.

We have had some recent converts on the desirability of social impact assessments, such as Professor Alex Torpiano, Dean of the Faculty for the Built Environment at the University of Malta. Prof. Torpiano, in an opinion piece published by the Malta Independent this week, stressed that spatial planning in Malta needs a social-economic dimension. Unfortunately, I do not recollect the professor himself practising these beliefs as the leading architect in the MIDI and Cambridge projects on the Tignè peninsula,  a stone’s throw from Townsquare!

Investing in this bond issue is not another private decision: it will have an enormous impact on the community.

Responsibility for this ever-increasing environmental mess has to be shouldered by quite a few persons in Malta. Even the banks have a very basic responsibility – and not one to be shouldered just by the Directors: the shareholders should also take an interest before decisions are taken and not post-factum.

I understand that the Directors of APS Bank have already taken note of the recent  statements regarding the environment by  Archbishop Charles Scicluna. As such, it stands to reason that APS will (I hope) not be in any way associated with the financing process for the “Fawlty  Towers”.  However, there is no news as yet from the other banks, primarily from the major ones – ie Bank of Valletta and HSBC.

This is a defining moment in environmental action in Malta. It is time for those that matter to stand up to be counted – and the sooner the better.

published by the Malta Independent on Sunday – 21 August 2016

L-għarbiel hu meħtieġ

 

MEPA_building

Id-dibattitu ambjentali fil-pajjiż qed irabbi l-għeruq. Iktar nies huma konxji ta’ dak li qiegħed  jiġri. Peró dan mhux rifless biżżejjed fil-mod kif in-nies iġġib ruħha. F’dan is-sens għadna ftit lura. Imma, wara kollox, dan huwa proċess li jieħu żmien mhux żgħir biex minn għarfien aħjar ngħaddu għall-impenn.

Waħda mid-diffikultajiet li rridu niffaċċjaw kuljum hi l-frammentazzjoni tas-settur pubbliku b’mod li r-riżorsi li għandu, l-pajjiż ma jagħmilx użu tajjeb biżżejjed tagħhom, għax dawn huma mifruxa żżejjed. Il-qasma tal-MEPA f’żewġ awtoritajiet jiena nħares lejha f’dan is-sens.

Il-MEPA ma kienitx qed taħdem tajjeb, imma li taqsamha f’żewġ biċċiet, qatt ma kienet soluzzjoni, għax kull waħda miż-żewġ biċċiet qatt mhu se tkun b’saħħitha biżżejjed, l-anqas fil-qasam tagħha.

Il-MEPA ma kienitx b’saħħitha biżżejjed minħabba li fil-ħidma tagħha tul is-snin, qatt ma poġġiet l-interess tal-komunità sħiħa fiċ-ċentru tal-ħidma tagħha. Dejjem iffukat fuq l-iżvilupp tal-art u assigurat li l-bqija ta’ ħidmieta ma jtellifx dan l-iskop primarju. Meta fl-2002 l-ambjent ingħaqad mal-iżvilupp tal-art f’awtorità waħda kien hemm opportunità tad-deheb, li sfortunatament ma ġietx użata sewwa.

F’pajjiż żgħir bħal tagħna, l-eżistenza ta’ awtorità waħda għall-ambjent u l-ippjanar għall-użu tal-art kienet opportunità unika biex il-ħidma ambjentali tkun iffukata u effettiva. (Il-ħidma ambjentali tinkludi l-ippjanar għall-użu ta’ l-art.) Minflok, din l-opportunità intużat ħażin. Kien hemm il-possibilità ta’ sinerġija, imma din ġiet skartata. Minflok, ġie assigurat li d-Direttorat tal-Ambjent jibqa’ bla riżorsi umani u tekniċi inkluż bla direttur għal diversi snin, kif għadu sal-lum li qed nikteb. Kif kien, bla snien u bla idejn, id-Direttorat tal-Ambjent ftit seta jkun effettiv.

Fil-bidu ta’ din il-ġimgħa ġiet konkluża d-diskussjoni fil-Parlament biex il-MEPA tinqasam mill-ġdid f’żewġ awtoritajiet: awtorità għall-ambjent u oħra għall-ippjanar għall-użu tal-art. Il-liġijiet li tressqu f’ħafna aspetti huma identiċi għal-liġi l-qadima, bid-difetti b’kollox.

Kull waħda miż-żewġ liġijiet ewlenin ippreżentati, fiha lista ta’ prinċipji li qegħdin hemm biex iservu ta’ gwida għall-Gvern, u anke għall-awtoritajiet il-ġodda infushom, dwar il-mod kif għandhom jaġixxu. Imma, sfortunatament dawn tħallew biss bħala prinċipji fuq il-karta għax mhuwiex possibli li ċittadin ordinarju inkella għaqda ambjentali tmur il-Qorti bl-insistenza li dak li l-Parlament approva fil-prinċipju jitwettaq. Din mhix xi ħaġa ġdida, għax dan id-difett fil-liġijiet ġie ikkupjat mil-liġi l-qadima li fis-sustanza tgħid l-istess affarijiet.

Bid-difetti kollha tal-liġijiet, dawn jitħaddmu, tajjeb jew ħażin, skond x’tip ta’ persuni jinħatru biex imexxuhom. Kellna, u għad għandna, kemm persuni kapaċi kif ukoll persuni li mhumiex kapaċi biex imexxu dawn it-tip ta’ awtoritiajiet. Kultant, xi persuni kapaċi ddakkru mill-bqija.

Qatt mhu tajjeb li l-Gvern jiddeċiedi waħdu dwar il-persuni li għandhom ikunu fdati bit-tmexxija ta’ dawn l-awtoritajiet. Il-prattika fl-Unjoni Ewropeja u anke fl-Istati Uniti tal-Amerika hi li l-persuni li jinħatru jkunu mgħarbla fil-pubbliku minn kumitati tal-Parlament. Il-proċess fl-Istati Uniti tal-Amerika huwa ħafna iktar rigoruż minn dak fl-Unjoni Ewropeja. Hemmhekk anke l-imħallfin prospettivi jgħarblu u mhux l-ewwel darba li kien hemm persuni nominati li ma kisbux l-approvazzjoni biex jinħatru.

Dan ifisser li wara li l-Gvern jinnomina lill-persuni li għandhom imexxu dawn jidhru quddiem kumitat parlamentari li jistaqsihom diversi mistoqsijiet, u jiddibatti magħhom il-fehmiet u l-esperjenzi tagħhom relatati mall-oqsma differenti ta’ ħidma tal-awtorità li jkunu ġew nominati biex imexxu. Dan isir biex ikun stabilit jekk humiex kompetenti biex imexxu.

Hi sistema li meta tkun addottata għandha isservi ta’ xprun fuq il-Gvern tal-ġurnata biex joqgħod iktar attent dwar il-persuni maħtura, għax id-difetti jew in-nuqqasijiet tagħhom b’dan il-mod hemm ċans tajjeb illi jiġu esposti immedjatament.

Din il-proposta saret kemm fil-manifest elettorali tal-Alternattiva Demokratika kif ukoll fil-manifest elettorali tal-Partit Laburista. Fil-Parlament f’dawn il-ġranet, ġew ippreżentati proposti f’dan is-sens kemm minn Marlene Farrugia f’isem Alternattiva Demokratika kif ukoll minn esponenti tal-Partit Nazzjonalista.

Minkejja li kien hemm l-opportunità ta’ kunsens dwar dawn il-proposti, il-Gvern sfortunatament għażel li jirreżisti dak li kien ikun ċertament pass kbir il-quddiem fil-kontabilità tat-tmexxija tal-awtoritajiet.

Kien biss nhar il-Ġimgħa 4 ta’ Diċembru, li waqt id-diskussjoni pubblika organizzata mill-Kummissjoni Ambjent tal-Knisja li l-Prim Ministru iddikjara illi l-Partit Laburista ma abbandunax l-idea imma li għadu qed jiżviluppa qafas li jkun japplika għal firxa wiesa’ ta’ awtoritajiet. Filwaqt li dan hu tajjeb jibqa’ l-fatt li intilfet opportunità unika fid-dibattitu parlamentari li tiġi introdotta s-sistema tal-għarbiel bi prova fil-qasam li hi l-iktar meħtieġa, dak ambjentali.

Għax wara koIlox huma dawk afdati bit-tmexxija li jistgħu jagħmlu d-differenza, anke jekk il-liġijiet jibqgħu difettużi. Għalhekk il-ħtieġa li ngħarblu aħjar il-ħatriet li jsiru, illum qabel għada. Hu b’hekk li l-għarfien aħjar tal-obbligi ambjentali tagħna nistgħu nittrasformawhom f’awtoritajiet impenjati bis-serjeta biex jagħmlu dmirhom.

ippubblikat fuq Illum: il- Ħadd 13 ta’ Diċembru 2015

Il-Partit Nazzjonalista u l-boathouses tal-Aħrax tal-Mellieħa

Armier ittra

 

Il-partiti politiċi fil-Parlament ħafna drabi ma jieħdux pjaċir jiftakru jew tfakkarhom fil-passat tagħhom. Jgħidulna biex il-passat inħalluh għax huma jridu jħarsu l-quddiem.

Hu obbligu tagħna li niftakru il-passat ukoll. Mhux biss għax il-passat hu l-mera tal-futur, imma, iktar minn hekk għax min il-bieraħ xejn ma ddejjaq jarmi l-prinċipji l-baħar, xejn m’hu ser jerġa’ jaħsibha biex għada (jekk ikollu l-opportunità) jerġa’ jagħmel l-istess.

Nhar il-Ġimgħa li għaddiet Simon Busuttil, il-Kap tal-Opposizzjoni, waqt id-diskussjoni organizzata mill-Kummissjoni Ambjent tal-Knisja offra l-kooperazzjoni tal-Partit Nazzjonalista lill-Gvern biex jitneħħew l-irregolaritajiet tal-boathouses tal-Aħrax tal-Mellieħa.

Dam jaħsibha 25 sena l-Partit Nazzjonalista. Kellu iċ-ċans kollu tad-dinja biex mhux biss jitkellem kontra l-irregolaritajiet tal-bini, imma seta ukoll ineħħihom. Imma sfortunatament fis-siegħa tal-prova il-PN beża’ milli jimxi sewwa. Fis-siegħa tal-prova, l-PN l-prinċipji rmiehom il-baħar, għax beża’ li jitlef il-voti.

Tista’ allura teħodhom bis-serjetà meta jitkellmu b’dan il-mod? Donnhom għadhom jaħsbu li jistgħu jibqgħu jgħaddu n-nies biż-żmien.

Kellna ex-Ministru li xi snin ilu kiteb fil-gazzetti li hu (fil-bidu tas-snin 90) kien ressaq quddiem il-Kabinett proposta biex il-boathouses illegali fl-Aħrax tal-Mellieħa jitneħħew. Imma l-Kabinett dakinnhar ma qabilx.

Huwa konvenjenti għall-PN li issa jitkellem kontra l-boathouses tal-Aħrax tal-Mellieħa. Meta seta mhux biss jitkellem imma seta ukoll jieħu passi wasal għal ftehim magħhom bħalma għamel lejlet l-elezzjoni tal-2003. Dakinnhar għall-PN il-voti kienu iktar importanti mill-prinċipju li jimxi sewwa.

Minkejja dan kollu huwa ta’ sodisfazzjoni għal Alternattiva Demokratika li wara li ilha snin twal tikkampanja kontra l-bini illegali tal-boathouses fl-Aħrax tal-Mellieħa (Ramlet il-Qortin, l-Armier, Little Armier u t-Torri l-Abjad) issa anke l-Partit Nazzjonalista qed jgħid li kkonvinċa ruħu li ma jistax u m’ghandux jibqa’ jappoġġa dawn il-ħniżrijiet.

Ikun tajjeb, kieku l-Kap tal-Opposizzjoni Simon Busuttil jiddisassoċja ruħu mill-ftehim li kien għamel il-Partit Nazzjonalista qabel l-elezzjoni tal-2003 ma dawk li qegħdin fil-boathouses. Dak il-ftehim, tajjeb li niftakru, kien jipprovdi biex 26 ettaru (260,000 m2) ta’ art tal-Gvern fl-Aħrax tal-Mellieħa jgħaddu għand il-kumpanija Armier Developments Limited għal 65 sena (bi ħlas ta’ €366,000 fis-sena) biex ikunu żviluppati boathouses ġodda.

Hi ħasra li l-PN dam 25 sena biex fetaħ għajnjejh u ra d-dawl. Li fetaħom ftit snin ilu kien jagħmel ftit ġid. Issa sfortunatament il-ħsara laħaq għamilha.

Hu għalhekk li din il-konverżjoni ambjentali tal-Partit Nazzjonalista ma tikkonvinċi lil ħadd. Għax hi biss għal konvenjenza.

Kummentarju li xxandar fuq l-RTK it-Tnejn 7 ta’ Diċembru 2015

L-Aħrax tal-Mellieħa: tagħna lkoll?

 

 

Id-diskussjoni ta’ hawn fuq saret qabel l-elezzjoni tal-2013.

Il-bieraħ waqt id-diskussjoni li ġiet organizzata mill-Kummissjoni Ambjent tal-Knisja dwar l-enċiklika tal-Papa Franġisku Laudato Si Simon Busuttil ammetta li l-PN fil-Gvern għamel l-iżbalji dwar il-boathouses tal-Armier. Offra l-kooperazzjoni tal-Opposizzjoni lill-Gvern biex dawn l-illegalitajiet jitneħħew.

Joseph Muscat qal li ma jridx jibda mill-Armier. Iżda minn każijiet ferm iktar gravi.

Bdew jiċċaqalqu t-tnejn li huma. Forsi l-ewwel pass għaqli jkun li kemm il-PN kif ukoll il-PL iħassru kull ftehim li għandhom ma’ dawk li bnew il-boathouses.

Anke l-Knisja hemm bżonn li tieħu posizzjoni. S’issa l-illegalitajiet ġew imbierka mill-Knisja li torganizza attivitajiet reliġjużi fl-Aħrax tal-Mellieħa.

L-Aħrax tal-Mellieħa jixraqlu jkun tagħna lkoll.

 

Il-baġit hu wieħed nej

Scicluna + Speaker 2016

 

Il- baġit fih diversi ingridjenti tajbin. Iżda m’humiex imħalltin tajjeb. M’hemmx ħsieb biżżejjed. L-anqas m’huma msajra biżżejjed. Kif ngħidu bil-Malti: il-baġit hu nofsu nej.

F’dan l-artiklu ser nillimita ruħi għal uħud mill-proposti ta’ natura soċjali.

Nibda bil-paga minima. F’Malta din ġiet introdotta fl-1974 mit-tieni Gvern tal-Perit Mintoff.  Dakinnhar kienet stabilita għall-ammont ta’ Lm10, jiġifieri €23.29. Ovvjament Lm10, dakinnhar, kienu jiswew u bihom kont tixtri ferm iktar mill-tixtri illum. Kull sena, din il-paga minima tiżdied b’ammont li jikkumpensa għaż-żieda fil-għoli tal-ħajja. L-ammont jitħabbar fil- baġit. Iż-żieda b’effett minn l-1 ta’ Jannar li ġej ser tkun €1.75 biex b’hekk il-paga minima għal persuna ta’ il-fuq minn tmintax-il sena għal ġimgħa xogħol ta’ 40 siegħa issa ser tkun €168.01. Ma din irid jiżdied il-bonus statutorju.

Il-paga minima teħieġ li tkun reveduta. Meta tfasslet fl-1974, tfasslet għall-ħtiġijiet ta’ dakinnhar.

Illum, wara 41 sena teħtieġ titfassal mill-ġdid skont il-ħtiġijiet tal-lum. Fil-fatt studju li kien ippubblikat mill-Caritas f’Marzu 2012 kien jistma illi hu meħtieġ li jkun hemm żieda ta’ 13.8% fil-paga minima biex l-iktar persuni vulnerabbli jingħataw in-nifs.  Ir-rapport kien intitolat A Minimum Budget for a Decent Living. A research study by Caritas Malta focusing on three low-income household categories.

Il-Gvern,(kemm dak tal-lum kif ukoll dak tal-bieraħ) ma jaqbilx ma dan. L-argument politiku tagħhom hu li bit-taħriġ u l-investiment iffokat fuq il-kisba ta’ ħiliet, ikun possibli li taqla’ l-persuni fuq il-paga minima u ċċaqlaqhom ‘il-fuq fis-sellum tal-ħajja. Din hi idea nobbli imma fil-prattika, iddum ma tagħtik ir-riżultati. Sadanittant min hu vulnerabbli jispiċċa dipendenti mill-ħarsien soċjali u għajnuniet supplimentari. Jintgħaġen fid-dipendenza. Il-paga għal dawn in-nies mhiex biżżejjed għall-minimu neċessarju tal-ħajja. In-nuqqas tal-istat li jintervjeni biex il-paga minima toffri l-protezzjoni minima meħtieġa, hu messaġġ li bix-xogħol ma tistax tgħix meta dan jitħallas bil-paga minima li għandna illum.

Huwa neċessarju li nżewġu flimkien it-taħriġ, ma’ paga minima suriet in-nies li tkun rifless tal-ħtiġijiet minimi għall-bniedem tal-lum. In-nuqqas tal- baġit li jagħraf din il-ħtieġa u jagħġina bħala parti integrali mill-viżjoni tiegħu jagħmlu l-baġit wieħed nej.

Il- baġit jirrikonoxxi l-ħtieġa li togħla l-pensjoni minima nazzjonali biex din eventwalment tasal sa 60% tad-dħul medju f’pajjiżna.  Jagħmel  l-ewwel pass  billi jipproponi żieda fil-pensjoni minima għall-dawk li għandhom il-bolol tas-sigurta soċjali mħallsa b’tali mod li l-anqas pensjoni kontributorja ser tkun €7,280 fis-sena.  Dan hu pass tajjeb. Ħadd ma jistenna li l-aġġustament meħtieġ isir kollu f’daqqa. Imma l-pensjonanti tagħna li bnew  lil Malta kif inhi illum, bi dritt jippretendu li jkun stabilit żmien raġjonevoli sa meta l-pensjoni minima nazzjonali tkun 60% tad-dħul medju f’pajjiżna. Mhux biżżejjed li l-baġit  jgħid li dan it-tragward nilħquh sal-2027. Ikun xieraq li l-pensjonanti tagħna jingħataw lura d-dinjità w ir-rispett li jistħoqilhom. Anke hawn il-baġit kien jonqsu ftit ieħor biex isir. Għadu nofsu  nej.

L-aħħar eżempju li rrid insemmi huwa dwar il-persuni b’diżabilità. Il-baġit isemmi l-ħolqien ta’ hub għal persuni b’diżabilità. Il-baġit hu xott mid-dettalji u fil-fatt jiddedika biss 6 linji għal din il-proposta fil-paġna 77 tiegħu. Dawn id-dettalji imma kienu biżżejjed biex nhar il-Ħamis li għadda, l-eks-chairman tal-Kummissjoni Nazzjonali għall-Persuni b’Diżabilità Joseph Camilleri jiddeskirivi dak propost bħala attentat biex tkun introdotta s-segregazzjoni bis-serqa (Segregation by stealth. Times of Malta, October 15, 2015).

Joseph Camilleri jargumenta li għad hawn min ma jistax jaċċetta l-fatt li l-persuni b’diżabilità ukoll għandhom l-istess aspirazzjonijiet bħal kull wieħed u waħda minna. Għaddew minn istituzzjonijiet edukattivi li taw importanza ikbar lill-inklussività, u dan b’differenza kbira minn dak li rċevew il-ġenerazzjonijiet passati.

Il-proposta fil-baġit li toħloq dan il-hub għall-persuni b’diżabilità hu għaldaqstant pass retrogradu, nieqes mill-ħsieb u huwa anke perikoluż.  Is-soċjetà Maltija tant imxiet il-quddiem, li d-Dar tal-Providenza, il-pijuniera f’Malta tal-kura għall-persuni b’diżabilità, illum il-ġurnata qed tiffoka l-enerġija tagħha fuq inizjattivi bbażati fil-komunità li joffru opportunitajiet għal għixien indipendenti lill-persuni b’diżabilità.

Anke hawn il-baġit hu nej għax huwa nieqes mill-ħsieb. Post il-persuni b’diżabilità hu magħna fil-komunità u mhux ġo gaġġa bil-vireg tad-deheb. Għax is-segregazzjoni tibqa’ gaġġa u irrispettivament mill-kwalità għolja tas-servizz mogħti, tibqa’ ħajja f’gaġġa li toqtol l-aspirazzjonijiet tal-persuni b’diżabilità. Qed nitkellmu dwar persuni, mhux dwar numri.

Għalhekk, u għal bosta raġunijiet oħra, l-baġit ta’ nhar it-Tnejn kien wieħed nofsu nej.

Ippubblikat fil-gazzetta Illum, il-Ħadd 18 t’Ottubru 2015

Estremist jew …………….. imdawwar bil-poodles

poodles 2

 

Ġieli qalulna ukoll fundamentalisti. L-aħħar titlu hu estremisti. Hekk irrappurtat it-Times online illum diskors dal-għodu ta’ Joseph Muscat. L-Independent min-naħa l-oħra  uża l-kelma “absolutism”.  Il-Malta Today irrappurtat dak li ntqal b’video li jaqbel ma dak li qalet l-Independent.

Ir-realtà hi li l-valur tal-ekoloġija hu wieħed assolut. Għalhekk din l-opposizzjoni li bdiet u nittama li ma tieqafx.  Il-ħerba ekoloġika madwarna qed tikber kontinwament, għax hawn wisq politiċi irresponsabbli bħal Joseph Muscat jiġru mas-saqajn. Tkun irresponsabbli jekk tħares sal-ponta ta’ mnieħrek. Jekk tħares lejn il-gwadann immedjat u tinjora, jew aħjar tagħlaq għajnejk għall-ħsara irreparabbli li qed tiżviluppa bil-mod u fit-tul.

Il-proposta tal-hekk imsejjaħ kompromess li qed jimbotta ftit ftit Joseph Muscat, fis-sens li jibni biss parti mill-campus tal-“Università” fiz-Zonqor u l-kumplament x’imkien ieħor hi proposta irresponsabbli. Għax jekk Muscat qed jagħraf li hemm validità fl-argument li l-Università għandha titbiegħed miż-Żonqor, din għandha titbiegħed kompletament. Mhux biċċa biss biex taparsi kien qed jisma’.

Tajjeb li l-Gvern jisma’. Imma hu iktar importanti li jagħti każ. Li ma tkunx trid  tisma’ hu ħażin. Imma li tisma’ u ma tagħtix każ hu agħar għax turi li taparsi qed tisma’.

Pajjiżna ma jistax jitlef iktar raba’. Tilef iktar minn biżżejjed tul is-snin. Dak li ntilef ma jistax jinġieb lura.

Ir-raba’ taż-Żonqor m’huwiex biss sors ta’ għajxien għall-bdiewa. Huwa ukoll bejta tal-bijodiversità li qed tinqered ftit ftit.

Li topponi li l-ġungla tal-konkos jibla iktar raba’ m’huwiex estremiżmu. Huwa sens ta’ responsabbiltà kbira favur żvilupp sostenibbli. Għax l-iżvilupp għaqli m’huwiex li tibni iktar imma li tkun kapaċi tutilizza dak li hu diġa mibni biex taqdi l-ħtiġijiet tal-lum.

Dan ma jgħoddx biss għaż-Żonqor imma jgħodd ukoll għall-iskejjel li trid tibni l-Knisja f’Ħal-Ghaxaq. Ankè dawk, m’għandhomx jinbnew. Għandhom jinstabu soluzzjonijiet oħra, avolja diffiċli.

It-titlu ta’ estrimist fejn jidħol l-ambjent xejn ma jdejjaqni. L-importanti l-konsistenza li min huwa mdawwar bil-poodles m’għandux idea xi tkun.

Issa li l-Arċisqof irriżenja ……………..

Scicluna.Cremona.Grech

 

L-Independent tal-lum qed jgħidulna li l-Papa taptap fuq spallejn l-Isqof t’Għawdex Mario Grech wara d-diskors li dan ta’ l-aħħar għamel waqt is-sinodu tal-isqfijiet f’Ruma.

L-Isqof Grech kien rappurtat li għamel diskors li fih saħaq fuq il-ħtieġa ta’ kemm il-Knisja trid toqgħod attenta dwar x’lingwaġġ tuża’. Meta tqis li waqt il-kampanja dwar id-divorzju l-Eċċellenza Tiegħu uża kliem iebes ħafna fil-konfront tal-kampanja favur l-introduzzjoni tad-divorzju, jidher li dan hu progress kbir.

L-anqas ma jista’ wieħed jinsa li l-ET l-Isqof t’Għawdex f’pontifikal fil-parroċċa tal-Munxar ftit wara r-referendum tad-divorzju kien rappurtat li ma kellu l-ebda dispjaċir minn dak li qal u li jekk meħtieġ kien lest li jirrepetieh.

 

Logħba Ċess fil-Kurja tal-Arċisqof

Ratzinger .chess

 

Mill-kummenti diversi fil-gazzetti jidher ċar li fil-Kurja tal-Arċisqof għaddejja logħba Ċess.

Il-kliem li qed jintuża fil-kitba hu indikattiv ta’ dak li għaddej minn moħħ min qed jgħidu. Ir-Rev. Joe Borg per eżempju jiddeskrivi lill-Knisja Maltija bħala li qegħda fl-istess stat li kien il-Partit Nazzjonalista wara l-elezzjoni ġenerali tal-1976. Jiġifieri, r-Rev  Joe Borg qed jgħid li l-Knisja hi b’Kap iżda bla tmexxija, b’viżjoni imċajpra u bis-segwaċi imgerfxin.

Analiżi iebsa li iżda taqbel mad-deskrizzjoni tal-Knisja Maltija bħala waħda li ġiet imsikkta. Din hi deskrizzjoni ta’ Simon Busuttil u ta’ oħrajn fil-PN xi xhur ilu.

Minbarra din il-kritika hemm oħra bħal dik tar-Rev Rene Camilleri dwar il-prokrastinazzjoni tal-Arċisqof biex jagħmel it-tibdil meħtieġ fil-Kurja kif ukoll il-kummenti validissimi ta’ Fr Joe Inguanez fuq l-istess linja.

It-tmexxija tal-Knisja f’Malta kienet komda għal ħafna snin. Għax minbarra l-Arċisqof fil-Kurja kellha ukoll ieħor jilgħaba tal-Arċisqof, għal ħafna snin, fil-Berġa’ ta’ Kastilja.  Il-protezzjoni li l-“Arċisqof Lawrence Gonzi” , kif ukoll il-predeċessur tiegħu ta lill-Knisja Maltija tul is-snin billi rreżista t-tibdil soċjali spiċċa iktar għamel ħsara mhux biss lill-Knisja imma anke lis-soċjeta’ Maltija. Għax it-tibdil li seta tħalla jseħħ bil-pass tiegħu, minflok qiegħed iseħħ f’daqqa u b’ritmu mgħaġġel. Mhux kulħadd hu ippreparat għal dan it-tibdil.

Il-protezzjoni artifiċjali tagħtik sens falz ta’ sigurta’. Sigurta’ li fil-fatt ma teżistix. Meta l-poplu allura xeba’ u ivvota favur l-introduzzjoni tad-divorzju nhar it-28 ta’ Mejju 2011 il-protezzjoni tal-Arċisqof Lawrence Gonzi spiċċat.

It-tmexxija tal-Knisja li jrid r-Rev Joe Borg tikkuntrasta ma dik tal-Prof Victor Axiaq. Ta’ l-ewwel irid Knisja mhiex siekta fuq materji ta’ interess pubbliku. Tat-tieni jrid Knisja mhedija fl-ispiritwalita. Ikolli ngħid li dawn iż-żewġ veduti m’humiex inkompatibbli. Id-diffikultajiet iżda jmorru lura s-snin sa żmien l-Arċisqof Gonzi l-ieħor.

Għax dan pajjiż li mhux dejjem tista’ tifhmu: kellna Arċisqof li kien politiku u politiku li iktar kien jidher qiesu l-Arċisqof!

Sadanittant għaddejja l-logħba ċess. Uħud iżommu s-skiet bi prudenza jew iktar b’makakkerija. U l-Arċisqof Pawlu Cremona, skond Joe Borg, qiesu George Borg Olivier, jistenna li jew jitlaq inkella itellquh.

Wara kollox anke fiċ-ċess hemm 4 isqfijiet, tnejn fuq kull naħa  !

bishop.chessbishop.chess

Ippubblikat fuq iNews, il-Ħamis 21 t’Awwissu 2014

Anniversarji u Polemiċi fl-2014

Dom Mintoff + Arc M. Gonzi

Matul l-2014 Malta tfakkar diversi anniversarji. Magħhom hemm minsuġa polemiċi tal-passat, polemiċi li bil-mod għad jinħallu u jieqfu mill-jkunu sors firda.

Infakkru l-50 anniversarju tal-Indipendenza, meta Malta fl-1964 bdiet tmexxi lilha innifisha. Kienet indipendenza politika immedjata imma ekonomikament Malta kienet għadha dipendenti mill-infieq assoċjat mal-bażi militari. George Borg Olivier ħejja l-pedamenti tal-industrija tal-manufattura u beda jinkoraġixxi t-turiżmu. Wieħed mill-argumenti ewlenin fid-dibattitu politiku dwar l-Indipendenza fis-snin sittin kien dwar jekk kienx essenzjali li l-ewwel il-pajjiż ikun b’saħħtu ekonomikament u dan qabel ma jieħu rajh f’idejh. George Borg Olivier dejjem sostna li ħadd ħlief il-Maltin nfushom m’għandhom l-interess li l-pajjiż jiżviluppa ekonomija b’saħħita. Għaldaqstant għalih kienet meħtieġa l-indipendenza immedjata għax din kien iqiesha bħala ċ-ċavetta jew l-għodda essenzjali għall-iżvilupp ekonomiku. Id-differenza bejn il-Partiti ewlenin ma kienitx l-Indipendenza imma l-Kostituzzjoni.  Il-partiti ż-żgħar min-naħa l-oħra riedu t-tisħiħ ekonomiku qabel l-Indipendenza.

Diversi kienu l-issues kostituzzjonali ta’ konflitt, ewlenin fosthom is-separazzjoni bejn l-Istat u l-Knisja u ż-żwieġ ċivili.

George Borg Oliver kien jieħu l-affarijiet bil-mod, fil-waqt li l-ħidma politika tal-Perit  Mintoff kienet karatterizzata mill-għaġġla. Żewġ metodi ta’ ħidma li t-tnejn nisslu bosta diffikultajiet. Il-ħidma bil-mod ittelfek il-paċenzja għax iddum ma tara ir-riżultati. Il-ħidma mgħaġġla iżżejjed min-naħa l-oħra tnissel problemi ta’ żbalji kultant goffi kif ukoll inġustuzzji ma min jinqabad fin-nofs.

Infakkru l-40 anniversarju mit-twaqqif tar-Repubblika fl-1974 nhar it-13 ta’ Diċembru fuq proposta ta’ Mintoff bl-appoġġ tal-parti l-kbira tal-Opposizzjoni. Baqgħu jopponu l-ħolqien tar-Repubblika George Borg Olivier flimkien mal-ħames membri parlamentari ta’ madwaru. George Borg Olivier ried iżomm il-monarkija iżda l-PN fil-Parlament bi ħġaru appoġġa l-ħolqien tar-Repubblika. Fatt dan li bosta ma jagħtuhx il-piż mistħoqq.

Infakkru l-35 anniversarju tal-egħluq tal-bażi militari li seħħet nhar il-31 ta’ Marzu 1979. Dan il-jum għandu sinifikat politiku sostanzjali għax hu l-ewwel darba fl-istorja ta’ Malta li ma kienx hawn bażijiet militari ta’ pajjiżi barranin. Kienet aspirazzjoni politika ewlenija tal-Perit Mintoff, bla dubju imsejsa fuq l-osservazzjonijiet u s-sensittivitajiet ta’ tfulitu. Il-fatt li missieru ħadem għal numru ta’ snin mal-Kap Kmandant tal-Forzi Militari Ingliżi f’Malta (Lord Louis Mountbatten) ġewwa l-Berġa ta’ Kastilja bla dubju  kien element ewlieni fid-determinazzjoni tiegħu li jilħaq dan l-iskop. Għalih Malta “ħelset mill-barrani” u minn hawn ir-referenza għal Jum il-Ħelsien. Titlu li jinstema ftit bombastiku għal uħud iżda li fir-realta hu rifless tal-emozzjonijiet ta’ ġenerazzjonijiet ta’ Maltin li ġustament ħolmu li għad jasal il-jum li f’Malta ma jkunx hawn iżjed forzi militari barranin.

Infakkru l-10 anniversarju tat-tisħib tal-Malta fl-Unjoni Ewropeja. L-aħħar kapitlu f’din l-istorja riċenti ta’ ġensna. Kapitlu frisk mimli suċcessi kif ukoll affarijiet li setgħu saru aħjar. Kapitlu li għadu qiegħed jinkiteb.

Dawn l-anniversarji u l-kontroversji assoċjati magħhom inħmew matul dawn l-aħħar 50 sena. Sawru lil ġensna kif inhu illum. Bil-pożittiv, bin-negattiv u bil-preġudizzji kollha immaġinabbli.

Il-ġenerazzjoni tiegħi għexet kull wieħed minn dawn l-avvenimenti. Ma jdejjaqni l-ebda wieħed minnhom. Ma jfissirx li naqbel ma kif żvolġew. Imma kollha huma avvenimenti li huma parti integrali minn ħajti. Għexthom u naf xi jfissru.

Konxju li fil-pajjiż mhux kulħadd jaħsibha b’dan il-mod. Għad hawn min jixtieq iħassar mill-memorja kollettiva wieħed jew iktar minn dawn l-avvenimenti. Ma naħsibx li dan hu possibli. L-iżvilupp paċifiku ta’ dan il-pajjiż ikun possibli jekk ilkoll naċċettaw li pajjiżna għandu is-sura li għandu illum bħala riżultat ta’ diversi ħidmiet li għalihom ikkontribwixxa kulħadd.

Naf li mhux faċli. Imma fiduċjuż li naslu.