L-iskart tal-fish farms barra Marsaskala

                

Nhar l-1 ta’ Mejju fit-tard, ircevejt din l-email minn sajjied part-time

Ghaziz Perit,

Qed nehmizlek ir-ritratti. Il-post huwa xi 6 kilometri l-barra minn Marsascala. Hemm borza  tal-plastic blu bl-isem ‘Coppens’ fuqha. Dik hija borza tal-ghalf tal-hut. Hemm kaxxa tal-jablo mimlija qxur u demm tal-hut. Il-bahar mimli skart tal-fish farm. Medda kbira b’hut mejjet u fdalijiet tal-hut, kollox jinten seba’ pesti. Il-wicc tal-bahar kien miksi b’liega ta’ zejt qisu mxahham. Jekk il-kurrenti u r-rih idahhluh lejn l-art, festa kbira jerga jkollna. Il-Borza u l-kaxxa gbarthom u hallejthom fuq il-luzzu (salt intiena), imma hemm hallejthom ghalissa, bhala evidenza. Il-vera nies irresponsabli!

Fil-kaz kellimni.  Tislijiet.

 

L-aritmetika ta’ Simon Busuttil

Il-mod kif Simon Busuttil u l-Partit Nazzjonalista imxew fil-konfront tal-proposti ta Alternattiva Demokratika wrew biċċar li l-PN kien, sfortunatament, interessat biss fl-aritmetika ta alleanza pre-elettorali. Jiġifieri l-uniku interess li kellu l-PN kien li fl-ewwel għadd jgħodd flimkien il-voti li jikseb il-PN ma dawk li tista’ tikseb AD.

Meta ltqajna nhar il-Ġimgħa, wara iktar minn xahrejn nistennew, AD għaddiet lill-PN sett ta proposti. Meta iktar tard Simon Busuttil indirizza lill-istampa qal li kien hemm kważi qbil totali mal-proposti politiċi ta Alternattiva Demokratika.

Id-differenza kienet għax il-PN ried li l-kandidati tal-AD jikkontestaw l-elezzjoni fil-lista tal-PN filwaqt li AD irrispondiet li l-kandidati kollha tal-koalizzjoni għandhom jikkontestaw l-elezzjoni fisem l-istess koalizzjoni. Ippreżentajna ukoll proposta dettaljata kif dan jista jsir.

Flok ma abbandunajna d-diskussjonijiet bqajna niddiskutu jiena u Mario de Marco. Fid-diskussjonijiet kollha li kelli ma Mario de Marco bejn il-Ġimgħa li għaddiet u l-bieraħ stess għall-ħabta tat-3pm iddiskutejna fil-fond din id-differenza fundamentali u ma stajniex naqblu. Ma Mario tista tiddiskuti bil-kalma. Ma għandi l-ebda dubju li fehem id-differenzi sewwa u li wassal fil-PN bmod ċar dak li iddiskutejna. Imma sfortunatament bqajna ma ftehmniex.

Lil dawk kollha li għaddejjin bil-kummenti fuq il-media soċjali dwar dan in-nuqqas ta’ ftehim ngħidilhom biex jistaqsu lilhom infushom mistoqsija waħda: xi dritt għandu l-PN li jippretendi li l-kandidati ta’ Alternattiva Demokratika jippreżentaw ruħhom daqslikieku kienu kandidati tal-PN. Għamilna ħilitna kollha biex inkunu oġġettivi f’dak li ngħidu u f’dak li nipproponu, tant li l-PN innifsu, fl-istqarrija tiegħu l-bieraħ ikkummenta dwar dan b’mod posittiv. Dan għamilnieh minkejja li fil-passat Alternattiva Demokratika ingidmet mill-PN u minkejja li l-pariri kollha li kellna kienu biex ma nafdawx. Minkejja li l-PN dejjem ittrattana ħażin, fl-interess nazzjonali ippruvajna infittxu ftehim. 

Dan kollu hu ħasra għax l-alleanza pre-elettorali (jew kif insejħuha kulltant il-koalizzjoni) kienet opportunitá unika biex inkattru r-rispett għad-diversitá politika. Opportunitá li issa tidher li intilfet.  Hi ħasra ukoll li l-PN ma kienx kapaċi jara l-interessi tal-pajjiż qabel jew flimkien mal-interessi aritmetiċi tal-Partit Nazzjonalista. Bħala konsegwenza ta dan, il-Partit Nazzjonalista issa jeħtieġ li jerfa r-responsabbiltá li qed jagħti lil Joseph Muscat u lid-delinkwenti ta madwaru l-possibilità ta ħames snin oħra fil-Gvern. Alternattiva Demokratika qatt ma tagħlaq il-bieb u tibqa’ lesta li tiddiskuti sakemm dan ikun possibli.

 

Mhux faċli, imma possibli

 

Il-kummenti dwar id-diskussjonijiet bejn l-AD u l-PN huma diversi. Fil-fehma tiegħi hemm diffikultajiet ġenwini miżżewġ naħat.

Da parti tagħha, Alternattiva Demokratika disposta li tagħmel sforz biex taqbel fuq isem aċċettabbli għażżewġ naħat. Avolja kull isem li issemma fih xi problema.

Imma l-istorja ma tieqafx hawn, għax dan hu biss il-bidu. Biex imbagħad il-lista tal-kandidati miftehma tidher fil-polza tal-vot bdan l-isem irid “jinħoloq” partit politiku li jkollu dan l-isem.

Din hi kumplikazzjoni żejda li nħolqot riżultat tal-liġi tal-finanzjament tal-partiti.

Imma dwar dan, Alternattiva Demokratika diġa għaddiet proposta dettaljata lill-PN fil-laqgħa li saret il-Ġimgħa. Mhux faċli imma possibli.  Avolja l-kummenti vojta ta’ uħud ma tantx qed jagħmlu ġid.

Għad baqa’ biss ftit siegħat ċans

Kultant jiġini d-dubju eżattament xi jrid il-Partit Nazzjonalista.

Nhar it-13 ta Frar li għadda kont il-Parlament għal laqgħa tal-Kumitat dwar l-Abbozzi tal-Liġijiet. Kien ġie fuqi Mario de Marco. Wara li irrefera għall-artiklu tiegħi fl-Independent on Sunday ġurnata qabel intitolat Basics for Coalition Building.

Staqsieni jekk kontx tal-fehma li invista ta dak li ktibt kien hemm bażi raġonevoli biex niltaqgħu il-PN u l-AD ħalli naraw jekk hemmx lok għal ftehim. Wara li tkellimt ma Arnold Cassola jiena tajtu risposta posittiva.

Imma wara li għaddiet ġimgħa u ma smajt xejn għidt li ma jridux jafu.

Għaddew 10 ġimgħat sakemm it-Tnejn 24 tApril ċempilli Mario de Marco biex niltaqgħu u fil-fatt iltqajna nhar il-Ġimgħa 28 tApril, wara biss erbat ijiem.

Dan qed ngħidu biex min qed jaħseb li qagħda nittratjenu u ħallejna għall-aħħar jifhem li dan mhux il-każ.

Għad baqa ftit siegħat ċans biex jintlaħaq ftehim. Tajjeb li nifhmu li n-nuqqas ta qbil hu fuq raġuni waħda. Mhux dwar l-isem kif qed jingħad. Imma dwar il-fatt li l-kandidati kollha tal-koalizzjoni jeħtieġihom jippreżentaw ruħhom bħala kandidati tal-PN fuq il-lista elettorali tal-PN kif jgħid il-ftehim bejn il-PN u l-Partit Demokratiku ta Marlene Farrugia.

Dan il-ftehim jinjora faxxa kbira ta votanti li lesti jivvutaw kontra l-partit ta Joseph Muscat imma mhux favur il-Partit Nazzjonalista. L-unika soluzzjoni hi lista elettorali separata mill-partiti li jiffurmaw il-koalizzjoni.

Il-PN għandu document ta tmien paġni imħejji minn AD li jispjega kif dan kollu jista jsir.

Baqa ftit siegħat.

Meta ma jkunx għad baqa ħin nittama li ħadd ma jiġi jeqred.

Reflecting political diversity

 

 

On Friday afternoon, delegations from Alternattiva Demokratika and Partit Nazzjonalista met to discuss whether – and if so to what extent – it would be possible to forge a pre-electoral alliance between the two political parties in view of the forthcoming general election.

Earlier in the day, the PN delegation had briefed the press on the approval by the PN Executive Committee on Thursday of an agreement between the PN and the Democratic Party of Marlene Farrugia.

AD has always been in favour of building a pre-electoral alliance. Such an alliance is necessitated by a weakness in one or more of the major political players, in this case the PN. The state of play of the electoral rules lead to the need of a pre-electoral alliance but so far, however, this is unchartered territory.

AD has criticised the PN in the past, and will continue to criticise it whenever it considers such criticism necessary.  The PN has been criticised by AD for its performance in office as well as for the discrepancies between what it declares as its beliefs and how it then subsequently acts. Such criticism does not exclude the possibility of cooperating with the PN and the possibility of considering the forging of an electoral alliance, provided the right conditions are created.

AD has criticised the PN for not properly handling its MPs.

Claudio Grechs declaration that he did not recollect ever meeting George Farrugia of oil corruption fame is incredulous: yet Simon Busuttil did not take him to task publicly on the matter. It was necessary, but he did not do it. As a result, Simon Busuttil gave the clear message that he is weak when dealing with his MPs when they are evasive. This is not acceptable.

Nor was Beppe Fenech Adami chastised for his error of judgement in relation to the directorship  of Capital One Ltd: he should not be immune to disciplinary action.

Mario Demarcos db consultancy ended up one notch higher, with an apology – a rare event in Maltese politics.  But Simon Busuttils role in the fake invoice debacle is still pending and he must come to terms with the facts at the earliest possible opportunity.

Toni Bezzinas ODZ experiences, whilst pontificating on the merits of environmental protection, were also swept under the carpet by Simon Busuttil.

AD would have preferred to deal with a PN which does not come with this baggage, but everyone knows that this is not possible. To exacerbate matters, the Labour Party – the alternative – is much worse.

The Labour Party is in absolute shambles. This fact should not lead to the erasure or absolution of the PNs misdemeanours: they are, and will remain, on the books, acting as a constant reminder of what should be avoided. But certainly they should never be forgotten. This is part of the baggage that the PN will bring to a pre-electoral alliance.

When considering the setting up of a pre-electoral alliance, one must understand that the result will be much more than the summing up of the individual parts. It should certainly denote a change in attitude and philosophy and should be accompanied by an appropriate name that reflects the new direction planned.   

The selection of an appropriate name for the pre-electoral alliance is of paramount importance as it is the first indicator of a willingness to change. In addition, it has to be a true reflection of the political diversity in the DNA of the proposed alliance. It is only with clear signs of the will to change that voters will consider supporting the alliance.

Agreement on the general political principles that should guide the alliance is encouraging. These are primarily institutional and governance issues but also matters of basic environmental concern and governance.

At Fridays meeting AD presented the PN with a detailed and specific proposal that set the tone of the discussion.  

The identified stumbling block was the name of the proposed pre-electoral alliance. Unfortunately, the Democratic Party of Marlene Farrugia – most probably due to the inexperience of those advising her – did not realise the significance of the matter. She did not realise that accepting the PN as the alliance to which the Democratic Party was to be appended, was a very wrong signal.

The name should reflect the nature of the alliance: an umbrella organisation of separate and independent political parties cooperating in the political project of reconstructing Maltas shattered institutions.  One thing should, however, be clear to everyone: AD will not be an appendage in the proposed alliance. AD will be an active and critical partner and not a subservient appendage.

published in The Malta Independent on Sunday – 30 April 2017

 

Dawk li ma jridux jivvutaw lill-PN

 

Hemm diversi li qed jiktbulna biex jistaqsu dwar xinhi s-sitwazzjoni dwar il-possibilitá ta alleanza/koalizzjoni mal-PN fl-elezzjoni ġenerali li jmiss.

Uħud huma iħawwdin minħabba informazzjoni u kummenti żbaljati li hemm min qed ixerred.

Biex inkun ċar ser nispjega fil-qosor:

1.       Dak li qed jipproponi l-PN hu li l-ismijiet tal-kandidati kollha tal-koalizzjoni jidhru fuq il-lista PN, jiġifieri taħt il-maduma.

2.       Għal uħud dan mhu problema xejn.

3.       Imma għal diversi, inkluż diversi minn dawk li sal-lum ivvutaw Labour u qed jikkunsidraw jivvutaw lill-koalizzjoni (partikolarment lill-AD u l-PD bħala membri tal-koalizzjoni) : taqbadhom ir-rogħda u rabja kbira meta jaraw il-maduma tal-PN quddiemhom u qatt mhuma ser jaslu biex jivvutaw kandidat li ismu jkun fil-lista tal-PN. Dan in-numru ta’ votanti qed jikber bil-minuti.

4.       Dan ifisser li jistgħu jintilfu ħafna voti ta persuni li lesti jivvutaw lill-koalizzjoni imma ma jridux imissu mal-PN.

Huwa għalhekk li Alternattiva Demokratika qed tinsisti li l-koalizzjoni tkun organizzata bmod differenti, taħt isem ieħor. Dan la hu kapriċċ u l-anqas tfettieq. U dan apparti diversi argumenti oħra.

Sfortunatament sissa l-PN ma jridx jiċċaqlaq u wisq nibża’ li hemm resistenza kbira għal dan. Ikun tajjeb jekk tħabbtu fuq il-bieb tal-Partit Nazzjonalista u tgħidulu jiċċaqlaq mingħajr iktar dewmien. 

Nibnu l-pontijiet ………. imma fuq pedamenti addattati

 

Kif ħabbar il-Malta Today dal-għodu, l-Partit Nazzjonalista talab biex jiltaqa ma’ Alternattiva Demokratika bl-iskop li jkun identifikat jekk hux possibli li jkun hemm xi forma ta kooperazzjoni bejn iżżewġ partiti, u dan fid-dawl tal-qagħda politika preżenti.

Qatt mhu ħażin li titkellem, anke jekk ma daqqa tgħajn jidhru li hemm differenzi mhux żgħar.

Kif anke ġie kkwotat Mario de Marco mill-Malta Today, il-kooperazzjoni li jrid il-PN hi dwar il-lista elettorali! Il-PN diġa kważi wasal għal ftehim mal-Partit Demokratiku ta Marlene Farrugia biex possibilment il-kandidati ta dak il-partit jdhru fil-lista elettorali taħt l-isem tal-Partit Nazzjonalista. Il-PN u l-PD, dan l-eżerċizzju qed isejħulu koalizzjoni.

Fil-fehma tiegħi dan hu kollox barra koalizzjoni.

Alternattiva Demokratika sejra għal-laqgħa mal-PN bmoħħ miftuħ, bla preġudizzji imma bideat ċari kif diġa kelli l-opportunita li nispjega fuq dan il-blog matul il-ġimgħat li għaddew.

Il-bierah, tard fil-għaxija, fdiskussjoni fuq  it-telefon li kelli ma Karol Aquilina, President tal-Kunsill Amministrattv, Mario de Marco Viċi Kap tal-PN u Simon Busuttil innifsu, ftehmna li l-laqgħa esploratorja bejn l-AD u l-PN issir nhar il-Ġimgħa li ġejja.

Ta Alternattiva Demokratika sejrin għal din il-laqgħa brieda tajba, lesti li nagħtu l-kontribut tagħna biex jinbnew il-pontijiet. Imma l-ewwel irridu naċċertaw ruħna li l-pedamenti huma addattati.

Pilatu fid-dawl tax-xemx

L-istorja dwar Egrant Inc. ilha sena fl-aħbarijiet. Ilha tinħema 4 snin minn ftit wara l-elezzjoni ġenerali tal-2013 meta twaqqfet flimkien ma kumpaniji oħra.

L-ewwel kellna lil Konrad Mizzi bil-kumpanija tiegħu Hearnville Inc.. Ftit wara Keith Schembri bil-Kumpanija tiegħu Tillgate Inc.. Ħin minnhom daħal fl-istorja Adrian Hillmann tat-Times of Malta ma kumpaniji oħra fil-Panama u fpostijiet oħra. Hillmann kien l-uniku wieħed sissa li irriżenja (jew ġie mġiegħel jirriżenja).

L-istorja, kif bla dubju tiftakru, saret waħda pubblika wara li nkixfu l-Panama Papers. Miljuni ta dokumenti sigrieti dwar diversi kumpaniji imwaqqfa minn persuni pubbliċi u privati madwar id-dinja kollha ma baqawx iktar sigrieti. Inkixfu u tperrċu mal-erbat irjieħ tad-dinja.

Il-qalba tal-problema mhiex il-ħolqien tal-kumpaniji imma l-iskop li għalih dawn jitwaqqfu. Kumpaniji sigrieti, kif għidt fartiklu ieħor ma jinħolqux biex fihom jitfaddlu d-domni jew is-santi. Dawn il-kumpaniji jitwaqqfu biex fihom jinħbew flejjes u assi oħra min għajnejn l-awtoritajiet. Dan il-ħabi jsir għal żewġ raġunijiet : biex ikun evitat il-ħlas tat-taxxi, u/jew biex jinħeba l-frott tal-korruzzjoni.

Iddur kif iddur, il-politiku u dawk ta madwaru qatt ma jistgħu jiġġustifikaw il-ħolqien ta dawn il-kumpaniji. Għax dawn ġeneralment  ifissru involviment fil-korruzzjoni inkella fl-evażjoni tat-taxxa. Għalhekk il-polemika.

Tnejn mill-kumpaniji ilna nafu ta min huma. Ta Konrad Mizzi u ta Keith Schembri. Inkixfu kmieni u kien għadu ma sar l-ebda użu minnhom, skond kif kien intqal dakinnhar. Kienet inkixfet korrispondenza dwar il-possibilitá ta ftuħ ta kontijiet ma diversi banek. Kien hemm diversi tweġibiet kompromettenti li, iżda, Konrad Mizzi u Keith Schembri dejjem ċaħdu li kellhom xjaqsmu magħhom jew inkella li kienu inħarġu fuq struzzjoniiet tagħhom. Ftit kienu twemmnu.

Il-polemika baqgħet għaddejja u l-attenzjoni ċċaqalqet lejn it-tielet kumpanija : Egrant Inc. Ta min kienet din?

Niftakru li imkien fil-Panama Papers ma kien hemm l-iċken informazzjoni dwar is-sid jew is-sidien ta Egrant Inc, għax kien intqal li din l-informazzjoni kienet ser tgħaddi bil-fomm fuq Skype. Il-messaġġ kien ċar, mill-ewwel, li l-probabbiltá kbira kienet li kien hemm xi persuna jew persuni importanti ħafna involuti. Importanti iktar minn Konrad Mizzi u Keith Schembri, jiġifieri.  Ma kienx hemm lok għall-immaġinazzjoni. L-ismijiet possibli kienu limitati ħafna u l-ismijiet probabbli kienu fuq fomm kulħadd!  In-nies ilhom jitkellmu dwarhom!

Nhar il-Ħamis infetaħ kapitlu ieħor. Fuq il-blog tagħha Daphne Caruana Galizia irreferiet għall- dokumenti li skonta qegħdin fis-safe tal-Pilatus Bank u li minnhom jirriżulta li l-kumpanija Egrant Inc hi ta Michelle Muscat u li din il-kumpanija irċeviet diversi flejjes mill-Azerbajġan, l-ikbar waħda minnhom somma ta $1.017 miljun li waslet mingħand bint Aliyev. Mil-livell ta dettall ippubblikat hu ċar li d-dokumenti interni tal-bank huma s-sors tal-istorja. Il-Ġimgħa fil-għaxija ġiet ippubblikata informazzjoni dwar ċertifikat taisħma fliema ċertifikat qed jingħad li l-kumpaniji Dubro Limited S.A. u Aliator S.A. għandhom fidejhom ishma tal-kumpanija Egrant u dan fisem is-Sinjura Michelle Muscat. Imma d-dokumenti infushom li minnhom qed ikun ikkwotat sissa għadhom mhumiex ippubblikati. Ma nafx għaliex.  Hemm bżonn li jinħarġu għad-dawl tax-xemx id-dokumenti kollha li fuqhom hi ibbażata l-istorja. Dan hu neċessarju għax dak li qed jingħad hu ikkontestat.

Għalkemm din l-istorja ilha tinħass ġejja, xorta meta ġiet tinħass iebsa ħafna. Hi ta gravitá kbira u tista tkun dak li  jispjega l-għaliex Konrad Mizzi u Keith Schembri ma tkeċċewx is-sena l-oħra meta ħarġet l-aħbar li kellkom il-kumpaniji sigrieti.

TaPilatus caħdu kollox, bħalma għamlu tan-Nexia BT u ovvjament Joseph u Michelle Muscat.

Bosta huma konvinti mill-veraċitá tal-istorja. Imma li tkun moralment konvint li l-istorja hi korretta mhux biżżejjed. Din l-istorja teħtieġ il-konferma li tiġi mill-provi tad-dokumenti u mhux mid-dimostrazzjonijiet. Għax fuq id-dokumenti hi mibnija. Allura hemm obbligu li dawn id-dokumenti tant bażiċi jaraw id-dawl tax-xemx.

Ippubblikat fuq Illum : 23 t’April 2017

 

 

 

Il-gaġeġ tat-tonn f’San Pawl il-Baħar

Dal-għodu fisem Alternattiva Demokratika ipprezentajt oġġezzjoni quddiem l-Awtoritá tal-Ippjanar kontra l-applikazzjoni PA 3072/17 li biha qed jintalab li 4 gaġeġ tat-tonn jiċċaqalqu minn Kemmuna għas-Sikka l-Bajda, faċċata ta San Pawl il-Baħar.

Din l-applikazzjoni qed issir meta sissa għadha ma ġiet stabilita l-ebda żona għall-akwakultura fl-inħawi u dan minħabba li suppost illi l-istudji għadhom għaddejjin!

Biex tgħaxxaqha l-post fejn qed jiġi propost biex jitqegħdu l-gaġeġ fis-Sikka l-Bajda huma eżatt fuq żona sensittiva ekoloġikament. Dan minbarra l-fdalijiet mill-għalf tat-tonn li l-kurrent ikaxkar dritt għal go San Pawl il-Baħar u Buġibba.

Ħaġa tal-iskantament kif fis-Sikka l-Bajda ukoll, ftit il-bogħod diġa hemm 8 gaġeġ oħra tat-tonn li suppost li l-operaturi intrabtu mal-Awtoritá tal-Ippjanar li kellhom ineħħuhom sal-aħħar ta Mejju 2017.

Mela issa minflok ma jneħħuhom ser jippruvaw iżiduhom!

Bmin jaħsbu li qed jgħaddu żżmien?

Meta Pilatu ħasel idejh

L-istorja dwar il-Bank ta Pilatu jidher li hi ħafna iktar kumplessa milli naħsbu. L-informazzjoni ħierġa ftit ftit u nimmaġina li hemm ħafna iktar xtoħroġ, apparti l-ħafna li qatt mhu ser jara d-dawl tax-xemx.

Tgħallimna li Pilatu ħasel idejh.

Il-Bank ta Pilatu wasal sa hawn għax kien hawn min ħasel idejh u ħeles mis-serjetá. Il-Bank mhux ser jagħti informazzjoni pubblika dwar il-klijenti tiegħu. Imma anke l-iktar ħarsa ħafifa lejn il-lista żgħira tal-klijenti tal-bank magħrufa sissa twassal inevitabilment għal xokk kbir.

Qed jingħad li l-bank hu effettivament il-Bank tal-Azerbaijġan, l-iktar pajjiż korrott fid-dinja. Possibli li l-Awtoritá dwar is-Servizzi Finanzjarji qatt ma kellha l-iċken suspett dwar dan? Anke l-fatt li Bank ta dan ix-xorta jingħata liċenzja, fiha innifisha tqanqal suspetti kbar li t-tmexxija tal-Awtoritá dwar is-Servizzi Finanzjarji ma tafx xinhi tagħmel, jew, agħar minn hekk taf iżżejjed xinhi tagħmel.

Ilkoll niftakru l-kritika qawwija li kien hemm minn Evarist Bartolo dwar iċ-Chairman tal-Awtoritá għas-Servizzi Finanzjarji l-Professur J. Bannister xi xhur ilu. Illum wieħed jifhem ftit iktar għalfejn kien iddefendieh ħafna l-Onor Prim Ministru liċ-Chairman.

Dan kollu isaħħah l-argument li bosta ilhom jagħmlu, li l-kawża tal-problemi kollha tagħna huma l-istituzzjonijiet fMalta li huma kompromessi: kemm bil-mod li jinħatru kif ukoll bil-persuni li jinħatru biex imexxuhom.

Għax f’Malta ħafna affarijiet jiddependu fuq li Pilatu jaħsel idejh. Għax jekk u meta Pilatu ma jaħsilx idejh, iżda jiddeċiedi li jagħmel xogħolu, jibdew il-problemi għal ħafna nies.