L-idjoti (bla sens ta’ etika) fit-tmexxija tal-Awtoritá tal-Ippjanar

L-aħbar fil-media li Jacqueline Gili, Direttur tal-Kuntratti fil-Ministeru tal-Finanzi, persuna nnominata mill-Gvern fuq il-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar, inġiebet minn Catania bil-jet għal-laqgħa tal-Bord kienet aħbar xokkanti. Fatt li jistabilixxi standards ġodda ta’ governanza ħażina għal din l-amministrazzjoni.

Id-dikjarazzjoni taċ-Chairman Eżekuttiv tal-Awtoritá tal-Ippjanar Johann Buttigieg, li jkun idjota kieku kellu jerġa’ jikri jet privat darba oħra meta jaf li m’għandux appoġġ politiku għal deċiżjoni bħal din, turina b’mod ċar daqs il-kristall in-natura tal-problema reali tal-Awtoritá tal-Ippjanar. Id-deċiżjonijiet ma jittieħdux fuq bażi ta’ prinċipji etiċi ta’ tmexxija imma biss jekk ikunx hemm appoġġ politiku għalihom. L-Awtoritá tal-Ippjanar għandha tmexxija amorali li tippermetti kollox, sakemm ikun hemm l-appoġġ politiku neċessarju.

Hemm mod sistematiku kif jivvutaw il-parti l-kbira tal-membri tal-Bord tal-Ippjanar. M’hemmx bżonn wisq għerf biex tbassar min minnhom jista’ jivvota favur jew kontra applikazzjonijiet kontroversjali. Xi kultant ivarjaw ftit imma ġeneralment tista’ tipprevedi bi kważi preċiżjoni kif ser tmur il-votazzjoni.

Dan ifisser li d-deċiżjoni li jinkera l-jet kien eżerċizzju sempliċi biex ikun assigurat li l-voti favur l-applikazzjoni jkunu kollha preżenti madwar il-mejda. Meta wieħed iqis li Jacqueline Gili m’attendietx 29 minn l-aħħar 75 laqgħa tal-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar dan kollu jassumi sinifikat ikbar.

Dan kollu, minkejja Ii hu importanti hu huwa kważi insinifikanti f’kuntrast mal-problemi kkawżati mill-konflitt ta’ interess eżistenti fil-laqgħat tal-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar.

Intqal li żewġ membri tal-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar għandhom kunflitt ta’ interess li minħabba fih ma kellhomx jipparteċipaw fil-laqgħa li kkunsidrat u approvat l-applikazzjoni tad-dB għal żvilupp f’Pembroke.

Iż-żewġ każi huma ta’ natura kompletament differenti.

L-ewwel każ ta’ kunflitt ta’ interess hu dak tal-membru parlamentari Laburista Mellieħi Clayton Bartolo. Meta kien mistoqsi dwar il-każ wara d-deċiżjoni, l-Onor. Clayton Bartolo spjega li missieru u zijuh jikru fond kummerċjali mingħand id-dB Group: huma sidien ta’ kumpanija fil-qasam tal-isports tal-baħar li topera mit-Tunny Net, propjetá ta’ Silvio Debono. Il-fatt enfasizzat mill-Onor. Bartolo li l-qraba tiegħu ma jirċievu l-ebda ħlas mingħand id-dB Group hu rrelevanti. Dak li hu relevanti hu li Clayton Bartolo qatt ma seta biss jikkunsidra li jivvota kontra l-proġett tad-dB f’Pembroke għax li kieku għamel dan kien ikun qed jipperikola l-interessi kummerċjali ta’ qrabatu. Dan hu l-kunflitt ta’ interess ta’ Clayton Bartolo. Huwa kellu jiddikjara dan l-interess tiegħu immedjatament fil-bidu tal-laqgħa u sussegwentement kellu jwarrab u ma jipparteċipax fid-diskussjoni u d-deċiżjoni dwar il-proġett propost minn dB f’Pembroke.

It-tieni kunflitt ta’ interess hu ferm iktar serju minn hekk. Jinvolvi lil Matthew Pace membru tal-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar u l-ishma li għandu fl-aġenzija tal-propjetá Remax. Dan l-interess ta’ Matthew Pace fin-negozju tal-propjetá huwa f’kunflitt dirett mad-doveri tiegħu ta’ membru tal-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar. Bħala sid ta’ ishma f’Remax hu perfettament naturali li Matthew Pace jieħu interess attiv fil-permessi ta’ żvilupp li jistgħu jwasslu għal iktar negozju għall-aġenzija li fiha għandu sehem. Imma bħala membru tal-Bord tal-Awtoritá tal-Ippjanar m’għandu jkollu l-ebda interess ta’ din ix-xorta għax dan inevitabilment iċajpar il-ġudizzju tiegħu huwa u jikkonsidra u jiddeċiedi l-applikazzjonijiet li jkollu quddiemu. Hu ċar li qatt ma messu kien appuntat. Il-fatt li ġie appuntat juri l-importanza li jagħti l-Gvern preżenti lill-imġieba korretta ta’ dawk li jiġu maħtura.

Hu floku ukoll li niġbed l-attenzjoni li Matthew Pace hu direttur eżekuttiv tal-kumpanija MFSP Financial Management Limited li f’Ġunju li għadda kienet immultata €38,750 mill-FIAU (Financial Intelligence Analysis Unit) talli ma osservatx numru tal-liġijiet kontra l-ħasil tal-flus. Ir-rapporti fl-istampa f’Ġunju li għadda jindikaw li l-kontijiet inkwistjioni kienu ta’ Keith Schembri, Kap Amministrattiv tal-Uffiċju tal-Prim Ministru Joseph Muscat, u ta’ Adrian Hillman li kien Direttur Maniġerjali tal-Allied Newspapers.

Dan jgħinna mhux ftit biex nifhmu ħafna iktar dak li qiegħed jiġri. It-taħwid li għaddej fl-Awtoritá tal-Ippjanar għandu l-barka diretta minn Kastilja, u allura huwa l-Prim Ministru li jeħtieġ li jerfa’ r-responsabbiltá diretta għal dan kollu.

 

Ippubblikat fuq Illum : Il-Ħadd 30 ta’ Settembru 2018

Advertisements

Amoral idiots at the Planning Authority

The revelation that Jacqueline Gili, Director of Contracts at the Ministry of Finance and government appointee on the Planning Authority Board, was brought over for a meeting by a jet plane from Catania is shocking. It takes bad governance under this administration to a new level.

The declaration by PA Executive Chairman, Johann Buttigieg, that he would be an idiot to hire an executive jet next time in view of his not having any “political backing” for his decision to do so on this occasion identifies the real problem. Governance at the PA is dependent on political backing and not upon solid ethical behaviour. The authority has an amoral leadership and anything is permissible, as long as there is political backing.

The voting patterns of the Planning Authority Board members are clear enough. It is not rocket science to identify a priori which members of the Planning Authority Board are in favour and which are against controversial applications. They vary at times, but generally one can be 75 per cent spot-on in identifying who will vote “yes” and who will vote “no” on most applications.

This signifies that the jet plane decision was simply an exercise in ensuring that the potential yes votes were all on board. This in view of the large number of absences of Jacqueline Gili at Planning Board meetings in the recent past: she has not been present at  29 of the last 75.

I submit, however, that the jet plane issue almost pales into insignificance compared with the issue of conflict of interest at Planning Authority Board meetings. It has been said that two members of the Board had a conflict of interest in view of which they should not have participated in the meeting that considered and approved the dB Pembroke development proposal.

The two cases are however of a completely different nature.

The first conflict of interest is of Mellieħa Labour MP Clayton Bartolo. When prodded, after the decision was taken, the Hon Clayton Bartolo explained that his father and uncle are tenants of commercial premises owned by the dB Group: they are shareholders of a water sports company that operates from Silvio Debono’s Tunny Net Complex. The fact underlined by Hon Bartolo that the Bartolo relatives do not receive any payments from the dB Group is irrelevant. What is relevant is that, had Clayton Bartolo decided to vote against the dB Pembroke proposal, the existing commercial relationship between his immediate relatives and the dB Group would have been at considerable risk. This is what gives rise to Clayton Bartolo’s conflict of interest. He should have declared his interest before the PA Board meeting and not participated in the discussion and decision on the dB Pembroke project.

The second conflict of interest is much more serious. It involves PA Board member Matthew Pace and his shareholding in the Remax Estate Agency. Mr Pace’s interests in an estate agency is in direct conflict with his duties as a member of the Planning Authority Board. As a shareholder in Remax, it is natural for him to have an active interest in development permits as this would inevitably lead to more business for his agency. As a PA Board member, he should not have such an interest in any potential development permit as it would inevitably cloud his judgement in accessing and deciding on the applications for his consideration.

It is clear that Matthew Pace should have never been appointed in the first place and the fact that he was signifies the importance that the present government attaches to the ethical behaviour of its appointees.

It would be pertinent to also point out that Mr Pace is also Executive Director of MFSP Financial Management Ltd, an investment company which, last June, was fined €38,750 by the Financial Intelligence Analysis Unit for breaching a number of anti-money laundering laws. Reports in the press at the time indicated that the accounts in question belonged to Keith Schembri, Chief of Staff to Prime Minister Joseph Muscat, and Adrian Hillman former Managing Director of Allied Newspapers.

This makes matters substantially easier to decipher: the useful idiots at the Planning Authority are in the good books of the powers that be at Castille. The buck therefore stops on Joseph Muscat’s desk: it is he who has to shoulder political responsibility for this mess.

published in The Malta Independent on Sunday : 30 September 2018

Il-PN u l-governanza tajba

Bħalissa fil-PN kulħadd qiegħed jgħid tiegħu dwar l-għażliet politiċi li għamel il-PN meta kien immexxi minn Simon Busuttil. Busuttil issa ilu ftit li telaq it-tmexxija, meta warrab biex refa’ r-responsabbiltá politika għat-telfa elettorali massiċċa ta’ Ġunju 2017.

Ir-riżultat tal-inkjesta maġisterjali dwar Egrant, li ma sabet l-ebda prova tal-involviment tal-familja Muscat f’din il-kumpanija, hi parti minn dan ix-xenarju. Għax ma tistax titkellem dwar il-korruzzjoni mingħajr ma jkollok f’idejk il-minimu ta’ provi.

Niftakru ftit dwar it-tlett kumpaniji li kienu nħolqu fil-Panama. Tnejn minnhom kienu identifikati ta’ min kienu: ta’ Keith Schembri u Konrad Mizzi. Dwar it-tielet waħda kien hawn ħafna għidut sakemm f’April tal-2017 fuq il-blog ta’ Daphne Caruana Galizia kienet ħarġet l-allegazzjoni miktuba għall-ewwel darba li tassoċja lil Michelle Muscat mat-tielet kumpanija, l-Egrant.

Il-PN kien għamilha fatta – mhux biss Simon Busuttil – u kważi b’vuċi waħda kien hemm ripetizzjoni ta’ din l-allegazzjoni daqs li kieku kienet skoperta tagħhom. Dakinnhar ma smajt lil ħadd mill-PN jgħid fil-pubbliku kliem differenti. Fi ftit kliem ir-responsabbiltá politika kienet waħda kollettiva.

Kienet Alternattiva Demokratika biss li applikat il-brejkijiet. Fil-fatt f’artiklu ippubblikat f’Illum nhar l-24 t’April 2017, intitolat Pilatu fid-dawl tax-xemx jiena għidt hekk : “li tkun moralment konvint li l-istorja hi korretta mhux biżżejjed. Din l-istorja teħtieġ il-konferma li tiġi mill-provi tad-dokumenti u mhux mid-dimostrazzjonijiet. Għax fuq id-dokumenti hi mibnija. Allura hemm obbligu li dawn id-dokumenti tant bażiċi jaraw id-dawl tax-xemx.

Id-dokumenti qatt ma rajnihom sakemm sabu ruħhom għand il-Maġistrat li ikkonkluda li huma foloz.

Ovvjament hemm ħafna spjegazzjonijiet li jeħtieġ li jsiru. Fosthom hemm bżonn ikun magħruf is-sors tad-dokumenti foloz. Minn fejn ġew. Imma probabbilment qatt ma nkunu nafu għax is-sors tal-ġurnaliżmu hu protett. Dejjem sakemm Pierre Portelli ma tmissux il-kuxjenza u jikxef lil min daħħlu fi sqaq.

Il-ġlieda tal-PN favur il-governanza tajba dejjem kienet waħda difettuża.

Niftakar ċar qiesu l-bieraħ waqt l-unika laqgħa li Alternattiva Demokratika kellha mat-tmexxija tal-PN dwar il-possibilitá ta’ alleanza pre-elettorali konna iddiskutejna l-kredibilitá tal-PN dwar dan. Min-naħa ta’ Alternattiva Demokratika konna tlabna spjegazzjoni mill-PN għal numru ta’ issues li kienu jitfgħu dell sostanzjali fuq dak kollu li l-Partit Nazzjonalista kien qed jgħid dwar il-ħtieġa ta’ governanza tajba.

Tlabna spjegazzjoni dwar ħames każi li dwarhom diġa ktibt diversi drabi u ċjoe : Beppe Fenech Adami u r-rwol tiegħu fuq kumpanija Capital One Investment Group/Baltimore Fiduciary Services, Claudio Grech u l-iskandlu taż-żejt u l-fatt li ma kienx jiftakar jekk qatt iltaqax ma George Farrugia, il-każ tal-invoices foloz bejn il-Grupp dB u l-PN, il-kunflitt ta’ interess ta’ Mario de Marco bejn l-obbligi parlamentari tiegħu u l-fatt li kien konsulent legali ewlieni tal-grupp dB, u l-applikazzjoni ta’ Toni Bezzina għal villa ODZ għalih meta l-PN kien qed imexxi l-quddiem politika ambjentali differenti.

L-ispjegazzjoni li tlabna ma ingħatax għax weħilna fuq affarijiet oħra. Imma dan hu it-track record tal-PN dwar il-governanza tajba. Li l-Partit Laburista hu agħar minn hekk ma hi tal-ebda konsolazzjoni!

Rigali lill-politiċi

gift

Kull rigal li jirċievi persuna fil-politika huwa intenzjonat biex jinfluwenza, fis-sens wiesa’ tal-kelma, u  dan irrispettivament mill-valur. Anke l-oġġetti ta’ bla valur jew dawk b’valur insinifikanti huma intenzjonati biex jinfluwenzaw. Issa l-influwenza intenzjonat bl-għoti ta’ diary, jew biro inkella xi flixkun inbid jew xi xarba alkoholika oħra hi bla dubju differenti minn l-influwenza b’lift f’jet privat għal partita futbol fi Spanja.

L-affarijiet żgħar li jingħataw huma ħafna drabi iktar riklami milli rigali u l-iskop tagħhom ikun wieħed ta’ nota ta’ introduzzjoni jew inkella ta’ apprezzament. Imma l-biro, id-diary u l-flixkun inbid biż-żmien jikbru ftit ftit u jsiru ikla, hampers u affarijiet oħra ukoll. Ħafna drabi t-tixħim ma jkunx f’moħħ min jagħti “token”, l-anqas f’min jagħti xi ħaġa iktar sostanzjali bħal hamper. Niftakru forsi li fis-settur privat ħafna drabi dan hu l-mod kif jingħad grazzi lil klijenti li jiġġeneraw ħafna xogħol. In-nies tan-negozju mhux dejjem jirrealizzaw li l-prattiċi tagħhom, għalkemm validi għalihom, għandhom sinifikat u implikazzjoni differenti meta applikati fis-settur pubbliku

Niftakar lil sid il-jet privat li kien stieden lil Tonio Fenech miegħu sa Spanja biex jaraw partita futbol kien qal lil waħda mill-gazzetti  li ma kellux bżonn jistenna l-partita futbol biex jiltaqa’ ma Tonio Fenech. Seta jagħmel appuntament miegħu meta ried, mingħajr l-iċken diffikulta. Kien korrett. Għalih ma kellu l-ebda sinifikat li ta’ lift lil Tonio Fenech.

Dakinhar ħadd ma qal li Tonio Fenech kien ixxaħħam bil-lift fuq il-jet privat. Imma Tonio Fenech xorta għamel ħażin bħalma kien għamel ħażin Lawrence Gonzi li għalih ukoll kien qiesu ma ġara xejn. Aċċetta rigal meta kien ipprojibit milli jagħmel dan mill-Kodiċi tal-Etika tal-Ministri u s-Segretarji Parlamentari.

Il-mod kif żviluppa l-każ ta’ Dr Joe Cassar dwar ir-rigali (karozza u CCTV) riċentement kien għal kollox differenti. Cassar inqabad bis-sunnara mingħajr ma nduna. Li l-Kap tal-Opposizzjoni ħa passi kien posittiv imma mill-Opposizzjoni ma ħtieġlu l-ebda sforz partikolari għal dan. Ovvjament qed jipprova jerġa’ jibni l-kredibilità li l-PN tilef meta kien fil-Gvern.

Ma neskludix li hemm kazijiet oħra li s’issa għadhom ma rawx id-dawl tax-xemx. Huwa importanti li meta dawn il-kazijiet tifaċċaw ikollna l-għodda lesta biex tkun tista’ issir l-investigazzjoni meħtieġa. Kien għal dan l-iskop li sentejn ilu Kumitat Magħżul tal-Parlament wara diskussjoni twila ħejja abbozz ta’ liġi dwar l-Istandards fil-Ħajja Pubblika.

Imma jidher li l-volontà politika hi nieqsa għax dan l-abbozz għadu pendenti wara li għaddew sentejn.

L-iżbalji saru, u jibqgħu isiru. Li m’għandniex huwa r-rimedji.

Prim Ministru li rriżenja minħabba fixkun inbid ………… jiswa’ A$3,000

1959 Penfolds Grange

 

Hawn taħt qed nirriproduċi artiklu dwar ir-riżenja tal-Prim Ministru ta’ New South Wales Barry O’Farrell minħabba flixkun inbid. Jiswa A$3,000! Il-kaz ġara sentejn ilu, f’April 2014.

Din ir-riżenja giet deskritta bħala : the sign of a political culture that has become allergic to even the whiff of corruption. Kull kumment ieħor tiegħi ikun żejjed.

Australian premier’s resignation a sign of less, not more, corruption

Il-mozzjoni ta’ Simon ……………. ħela ta’ ħin?

Simon Busuttil 11

 

Hekk naħseb. Il-mozzjoni tal-bieraħ kienet ħin moħli. Għax minħabba l-aritmetika parlamentari, l-mozzjoni tal-Kap tal-Opposizzjoni qatt ma setgħet tilħaq l-iskop tagħha, jiġifieri li ġġiegħel lil Joseph Muscat jaġixxi.

F’dawn iċ-ċirkustanzi Joseph Muscat jaġixxi biss meta jkun politikament dahru mal-ħajt. Dejjem hekk għamel.

It-terminu responsabbiltà politika ma jeżistix fil-vokabolarju ta’ Joseph Muscat .

Fil-fatt ir-rapport tal-inkjesta li wassal għat-tkeċċija ta’ Manwel Mallia kien għamel dan il-kumment:

“In konnessjoni ma dan il-każ issemma l-konċett tar-responsabbilta’ Ministerjali …………………………………… Wieħed jinnota li dan il-konċett ta’ sikwit jiġi invokat mill-politiċi li jkunu fl-Opposizzjoni, iżda dawn malajr jinsewh appena  huma jkunu fil-Gvern.”

(paġna 11 tar-rapport tal-inkjesta dwar ix-xufier ta’ Manwel Mallia)

Bil-mozzjoni ta’ sfiduċja ma tistax tasal, ġaladarba l-matematika parlamentari hi dik li hi.

Tista’ tasal biss billi tkompli tissensibilizza l-opinjoni pubblika. Huwa riżultat ta’ dan biss li kellna diversi esponenti Laburisti li tkellmu favur ir-riżenja ta’ Konrad Mizzi [Alfred Sant, Evarist Bartolo, Godfrey Farrugia]. Huwa ukoll minħabba f’hekk li kien hemm diskussjoni imqanqla fil-grupp parlamentari laburista li għalkemm ma wasslitx għar-riżenja tat avviż ċar li hemm grupp li jinkludi numru ta’ Ministri anzjani li lesti li jitkellmu. S’issa illimitaw ruħhom għad-dibattitu intern.

Li kien hemm pożittiv fid-diskussjoni tal-bieraħ fil-Parlament hu li ħadd ma kellu l-kuraġġ li jiddefendi lil Konrad   …………. l-anqas Joseph Muscat. Għax il-messaġġ qiegħed jasal.

Michael Falzon vittma?

Michael Falzon 5

Qed jingħad li Michael Falzon hu vittma, għax kellu jirriżenja minkejja li ma għamel xejn ħażin. Huwa stess emfasizza li fl-ebda ħin ma ndaħal, la biex saru l-istimi u fl-ebda materja oħra konnessa mal-esproprijazzjoni.

Kull persuna politika f’kariga eżekuttiva trid iġġorr ir-responsabbiltà politika għall-ħidma tad-dipartimenti li jkunu responsabbli għalihom. Spiss insegwu politiċi jiftaħru bil-ħidma tad-dipartimenti differenti. Konferenzi stampa ma jispiċċaw qatt, artikli fl-ewwel paġna tal-gazzetti u xandir ta’ aħbarijiet fuq ir-radju u it-TV. Anke meta l-politiku ma jkun għamel xejn, jippretendi li jieħu l-mertu.

Bl-istess mod li l-politiku jieħu l-mertu meta l-ħidma tagħti riżultati tajbin irid jieħu t-tort meta l-effetti jkunu negattivi.

Il-politiku f’kariga eżekuttiva jkollu l-għajnuna fil-ħidma tiegħu. Din hi l-funzjoni tas-segretarjat privat tal-Ministri u s-Segretarji Parlamentari. Smajna tul il-ġimgħat li għaddew kif il-Ministri u s-Segretarji Parlamentari għandhom id-dritt li dawk ta’ madwarhom ikunu persuni li huma jkollhom fiduċja fihom. Il-ħatriet ta’ dawn il-persuni qrib il-politiċi spiss jirreferu għalihom bħala trusted persons li jokkupaw positions of trust. Il-Ministri u s-Segretarji Parlamentari għandhom bżonn madwarhom lil dawn il-persuni li fihom ikollhom fiduċja, biex ikollhom min jassistihom fit-twettiq tal-missjoni politika tagħhom. Dan jagħmluh billi jgħinu lill-Ministri u lis-Segretarji Parlamentari fit-twettiq tal-politika tal-Gvern, iżommuhom infurmati dwar x’ikun qed jiġri fid-Dipartimenti u Awtoritiajiet differenti u jagħtuhom il-pariri meħtieġa dwar dak li jinqala’ minn żmien għal żmien.

Allura l-mistoqsija li teħtieġ tweġiba mhiex jekk Michael Falzon kienx vittma, imma ta’ min kien vittma.

X’għamlu l-persuni ta’ fiduċja madwar Michael Falzon biex jassiguraw ruħhom li kien infurmat sewwa dwar id-deċiżjonijiet li kien mitlub jieħu dwar l-esproprijazzjoni ta’ 36 Triq iz-Zekka l-Qadima l-Belt Valletta? It-tweġiba issibuha fir-rapport tal-Awditur Ġenerali.

Insibu, per eżempju, fir-rapport tal-Awditur Ġenerali, li wieħed mill-impjegati fis-segretarjat privat ta’ Michael Falzon [li minn sorsi oħra jidher li kien magħruf bħala l-King tal-Lands, żagħżugħ ta’ 23 sena] akkumpanja lil Marco Gaffarena f’laqgħat fid-Dipartiment ma’ Direttur Ġenerali u Direttur li issa irriżenjaw. Imkien ma jidher li nżammu minuti ta’ dawn il-laqgħat. Għalhekk mhux magħruf x’intqal u x’ġie diskuss f’dawn il-laqgħat.

Il-persuni ta’ madwarek jistgħu jagħmlulek ġid kbir. Imma jistgħu ukoll ifarrkuk. Skond kemm ikunu kapaċi.

Ikun tajjeb kieku l-Ministri u s-Segretarji Parlamentari jifhmu li filwaqt li huwa sewwa li jkollhom il-persuni tal-fiduċja tagħhom madwarhom dawn għandhom ikunu kapaċi għal xogħolhom. Għax fl-aħħar dak li tiżra’ taħsad.

Imbagħad inutli toqgħod teqred li inti vittma.

Min imiss jirriżenja?

responsibility

 

Meta l-Kodiċi tal-Etika dwar il-persuni fil-ħajja pubblika f’Malta jitkellem dwar ir-rigali li dawn jirċievu, dan jagħmlu bl-iskop li jnaqqas il-possibilità li tinħoloq obbligazzjoni bejn il-politiku u min jagħtih ir-rigal. Hemm miżuri differenti fil-Kodiċi tal-Etika dwar il-Membri Parlamentari u f’dak dwar il-Ministri.

Il-Ministri, jgħidilna l-Kodiċi tal-Etika tal-Kabinett ma jistgħux jaċċettaw rigali jew servizzi li l-entità tagħhom jistgħu jpoġġuhom f’obbligazzjoni, kemm jekk din tkun reali kif ukoll jekk tidher li tista’ tkun (regolament 58). Jiġifieri l-obbligu tal-Ministru m’huwiex li jiddikjara x’rigali irċieva, iżda li ma jaċċettahomx.

Il-każ tal-ex-Ministru Joe Cassar hu dwar tlett rigali. L-ewwel rigal kien karozza li min bigħielu ma riedx flus tagħha. Qallu biex flok ma jħallas lilu, jagħti donazzjoni lill-PN.  Iż-żewġ rigali l-oħra huma  sistema tas-sigurtà  u xogħolijiet f’razzett f’Ħad-Dingli: xogħol li sar fi ħwejġu u ħallas għalih ħaddieħor skond irċevuti ppubblikati.  Cassar ikkontesta dak li ntqal dwaru, inkluż b’diskors fil-Parlament. Fl-aħħar, għalkemm baqa’ jinnega li qatt ta’ xi forma ta’ awtorizzazzjoni biex jitħallsu kontijiet f’ismu, Cassar aċċetta li seta ġieb ruħu aħjar u li għamel żball ta’ ġudizzju (error of judgement). L-ewwel skuża ruħu u irriżenja minn kelliemi tal-grupp parlamentari tal-PN għall-Kultura u sussegwentement irriżenja ukoll minn Membru Parlamentari.

Sa ftit siegħat qabel mat-Tabib Joe Cassar irriżenja minn Membru Parlamentari, il-Kap tal-Opposizzjoni Simon Busuttil kien qed jgħid li ma’ hemm l-ebda raġuni għaliex għandu jirriżenja, u dan minħabba li ma kienx hemm fondi pubbliċi involuti. Il-Partit Laburista min-naħa l-oħra kien qed jinsisti għar-riżenja.

Ir-riżenja ta’ Joe Cassar ma kienet mistennija minn ħadd. Il-Partit Nazzjonalista  esprima ruħu ċar: li l-iżball ta’ Cassar ma kienx jiġġustifika la tkeċċija (jew riżenja) mill-Partit u l-anqas riżenja minn Membru Parlamentari.

L-anqas il-Partit Laburista ma emmen li Cassar kien ser jirriżenja.  Minkejja li insista fuq ir-riżenja, ma naħsibx li l-Partit Laburista qatt ried lil Joe Cassar jirriżenja. Għax issa li Cassar irriżenja, l-PL ħoloq problema kbira għalih innifsu. Għax ir-riżenja ta’ Cassar hi issa l-kejl  li jrid iqies Joseph Muscat kull meta jkollu Ministru jew Segretarju Parlamentari fil-Kabinett tiegħu li jiżbalja inkella li jkollu jġorr responsabbiltà politika għal żbalji goffi fid-dikasteru tiegħu.

Joseph Muscat diġà keċċa lil Manwel Mallia mill-Kabinett, meta dan ma kellux il-kuraġġ morali li jerfa’r-responsabbiltà politika tiegħu w jirriżenja fid-dawl tar-rapport tal-inkjesta dwar l-inċident tal-isparatura li fiha kien involut ix-xufier tiegħu. Dan iżda kien kostrett li jagħmlu wara għoxrin ġurnata ta’ tkaxkir tas-saqajn, għax ippressat mill-medja u l-opinjoni pubblika.

Ir-riżenja, meta tkun deċiżjoni politika ġenwina, għandha tkun waħda immedjata u mhux bħala riżultat ta’ pressjoni tal-medja jew tal-opinjoni pubblika. Hekk għamlu l-politiċi ta’ stoffa f’kull parti tad-dinja demokratika. Il-politiku ġenwin m’għandux bżonn suġġerituri biex jirrealizza meta l-iżball hu gravi biżżejjed li jiġġustifika r-riżenja.

Dan il-punt ser jerġa’ jqum fid-dawl tal-investigazzjoni li qed jagħmel l-Awditur Ġenerali dwar l-esproprijazzjoni tal-binja fi Triq iz-Zekka l-Belt. Diġa ġiet konkluża investigazzjoni interna fis-servizz pubbliku u dan ir-rapport ilu f’idejn il-Prim Ministru sa minn Lulju li għadda.

Il-Prim Ministru qiegħed ikaxkar saqajh biex jieħu deċiżjoni dwar il-konklużjonijiet fir-rapport li għandu f’idejh: bl-iskuża li qed jistenna lill-Awditur Ġenerali jippreżenta r-rapport tiegħu.

Waqt li l-Prim Ministru b’solennità jiddikjara li qiegħed jistenna lill-Awditur Ġenerali, dawk ta’ madwaru (bla dubju bil-kunsens tiegħu) għalfu lil sezzjoni tal-istampa b’biċċiet mir-rapport intern li s’issa għadu kunfidenzjali. Kien ikun ħafna iktar għaqli kieku l-Prim Ministru jippubblika immedjatament ir-rapport kollu (u mhux biċċiet minnu kif jaqbel) u jieħu passi immedjati dwar dak li jirriżulta mir-rapport.  Hi ipokrezija politika li l-ewwel tiddikjara li mhux ser tippubblika r-rapport biex ma tinfluwenzax lill-Awditur Ġenerali, u mbagħad tippermetti l-pubblikazzjoni ta’ partijiet minnu.

Ftit ġranet wara li dan ir-rapport kien ippreżentat lill-Gvern, lejn tmiem Lulju 2015 kumbinazzjoni, irriżenja d-Direttur Ġenerali tad-Diviżjoni tal-Propjetà tal-Gvern. Dakinnhar intqal li din ir-riżenja kienet għal raġunijiet personali. Ovvjament, emmen jekk trid. Bosta, jiena nkluż, ma tantx huma konvinti minn dawn il-kumbinazzjonijiet.

Bosta jemmnu li d-Direttur Ġenerali, li ntqal li irriżenja għal raġunijiet personali, kien il-ħaruf tas-sagrifċċju li ġarr fuq spallejh il-piż kollu. Jekk dan hu hekk, hu żbaljat li jġorr il-piż waħdu. Huwa għalhekk ukoll li qed tikber il-pressjoni pubblika biex is-Segretarju Parlamentari Michael Falzon jerfa’ r-responsabbiltà politika għall-amministrazzjoni ħażina tat-taqsima tal-Propjetà tal-Gvern u jirriżenja.  Ir-reżistenza biex dan isir la tagħmel ġid lil Falzon u l-anqas lill-Gvern.  Lil Falzon nafu bħala bniedem raġjonevoli li bla dubju jifhem id-differenza bejn responsabbiltà personali u responsabbiltà politika. Nifhem li ftit għandu eżempji tajbin fuq xiex jimxi, peró tajjeb li jifhem li dik hi l-unika triq onorevoli.

Fil-każ ta’ Manwel Mallia damu jaħsbuha għoxrin ġurnata biex jiġi mwarrab. Joe Cassar dam jaħsibha ftit ġranet biex irriżenja. Michael Falzon għandu jrabbi ftit tal-kuraġġ biex hu ukoll jerfa’ r-responsabbiltajiet politiċi tiegħu. Huwa responsabbli għal mod kif iġibu ruħhom ta’ taħtu.

Ir-riżenja ta’ Joe Cassar ma naħsibx li tħallilu wisq alternattivi. Billi jkaxkar saqajh m’hu ser isolvi xejn.

 

pubblikat f’ILLUM : il-Ħadd 8 ta’ Novembru 2015

Political responsibility

 

Mallia inquiry

Good governance is clearly going to the dogs. It is not just a case of matters that could have been handled better, as Prime Minister Joseph Muscat stated in the aftermath of the Cafè Premier scandal.

In February 2015 the National Audit Office had underlined notable shortcomings in terms of governance with respect to Joseph Muscat’s government’s failure to involve the Government Property Division in the negotiations to re-acquire Cafè Premier in Valletta.

The purpose of holding inquires, irrespective of their format, is not just to identify those responsible for shortcomings relative to matters under investigation. High on the list of objectives of inquires is the identification and subsequent doing away with administrative practices which are liable to be abused.

The Manwel Mallia inquiry, which was commissioned by the Prime Minister in terms of the Inquires Act, was handled by three former judges and focused on the behaviour of the then Honourable Minister Manwel Mallia. It is pertinent to point out that in their report dated 8 December 2014, the three judges had emphasised that Manwel Mallia had to shoulder ministerial or political responsibility in respect of the behaviour of those persons who he had nominated to a position of trust. Tongue-in-cheek, the panel of judges carrying out the Mallia inquiry had commented that Maltese politicians, when in Opposition, emphasise the need to shoulder political responsibility only to forget all about it when they make it to government.

In fact, in view of the conclusions of that inquiry, former Minister Manwel Mallia, in defiance of the basic rules of good governance, refused to resign from office and was subsequently fired by the Prime Minister – who had no other option at his disposal.

The current Gaffarena scandal may lead to similar considerations. Two politicians are under the spotlight: Joseph Muscat, who, in addition to being Prime Minister is also Minister for Lands, and Michael Falzon, who is the Parliamentary Secretary responsible for Lands. Both have to shoulder political responsibility for the operation of the Government Property Division for which they are jointly politically responsible. Twenty seven months into Labour’s mandate it is not justifiable that they shift the blame onto their predecessors. Labour in government has had sufficient time to carry out basic operational changes, if they considered that these were necessary.

Two inquires are under way. One has been requested by the Opposition and is being carried out by the National Audit Office. The other has been requested by the government and is being carried out by the Internal Audit and Investigation Department.

The two inquires will necessarily overlap but, due to differing terms of reference they should be complimenting each other.

There are too many coincidences in this latest Gaffarena scandal and consequently various issues need to be explained. The Government Property Division seems to have preferred Marco Gaffarena, giving him time to purchase a second portion of the Valletta property before expropriating it, when it could have easily expropriated it directly from the then owners! Likewise, it is clear that someone took the decision to pay Marco Gaffarena partly in kind, by allowing him to select amongst government property that land which suited him most. Who took this decision?  The civil service does not normally take such decisions. This particular decision, in my view, has political fingerprints.

The values attributed to both the expropriated property and to the government properties used to facilitate payment have raised eyebrows. Detailed explanation is required to establish whether there is some computational error or whether there is some other explanation.

Throughout the past week, the press has pointed at a particular member of the private secretariat of Parliamentary Secretary Michael Falzon who, too often, was observed accompanying Marco Gaffarena at the Government Property Division. This person, appointed in a position of trust by the Honourable Michael Falzon, did not reply to questions from the press intended to clarify whether – and to what extent – he opened doors for Gaffarena. In particular, the queries sought to clarify whether he facilitated the pick and choose land deal between the Government Property Division and Marco Gaffarena.

The conclusions of the two investigations should undoubtedly shed light on the decisions taken, as well as on those who facilitated them. The fact that this is the second case concerning the Government Property Division being investigated by the National Audit Office in the space of a few months should ring the alarm bells because, essentially, it signifies that no lessons were learnt from the Cafè Premier debacle.

published in The Malta Independent on Sunday : 14 June 2015

It-tkeċċija ta’ Manwel Mallia minn Ministru

Manwel Mallia 11

 

M’hiex xi ħaġa li tiġri spiss f’Malta li l-Prim Ministru jkeċċi wieħed mill-Ministri tiegħu.  L-anqas ma hi xi  ħaġa li għadna nieħdu ġost biha. Imma la ġrat irrid ngħid li Joseph Muscat għamel sewwa. Dam jaħsibha dsatax-il ġurnata. Il-kritika li nista’ nagħmillu hi dwar id-demwien, mill-bqija fil-fehma tiegħi mexa sewwa.

Imissu għamel  l-istess Lawrence Gonzi ma Tonio Fenech u ma Austin Gatt. Imma ma kellux il-kuraġġ. Forsi Joseph Muscat għamel il-kuraġġ bil-posizzjoni li ħadet il-media u l-opinjoni pubblika li instemgħet sewwa.

Avolja hi deċiżjoni li damet tinħema, id-deċiżjoni dwar it-tkeċċija ta’ Manwel Mallia minn Ministru taf tkun bidu ġdid għall-politika f’Malta.

Fir-rapport tagħhom it-tlett imħallfin irtirati jemfasizzaw il-ħtieġa li tintrefa r-responsabbilta’ politika u jikkummentaw kif ġej :

“In konnessjoni ma dan il-każ issemma l-konċett tar-responsabbilta’ Ministerjali għall-operat ta’ persuni li Ministru jkun għażel  u ħatar biex jaqdu funzjonijiet pubbliċi. Wieħed jinnota li dan il-konċett ta’ sikwit jiġi invokat mill-politiċi li jkunu fl-Opposizzjoni, iżda dawn malajr jinsewh appena  huma jkunu fil-Gvern.

Intqal li l-kultura tar-risenja, sfortunatament ftit li xejn qabdet għeruq f’pajjiżna. Wieħed isaqsi jekk waħda mir-raġunijiet għal dan toħrogx mill-fatt li ċerti għażliet u nomini – minn xufier ta’ Ministru sal-għola karigi fil-pajjiż – mhux dejjem isiru skond il-mertu, ħila u kwalitajiet intrinsiċi ta’ dak li jkun, iżda inveċe sikwit isiru fuq il-bażi ta’ kulur politiku, nepotiżmu, ħbiberija u konsiderazzjonijiet oħra mhux xierqa bħal dawn. Meta jiġri hekk, huwa ferm faċli, li persuni hekk magħżula, li ma jkollomx il-kwalitajiet kollha neċessarji biex jaqdu d-dmirijiet tagħhom, jiżolqu fin-niexef. Ta’ spiss żelqiet bħal dawn ma jinkixfux, u kollox jibqa’ għaddej daqs li kieku ma sar xejn, iżda s’intendi bi ħsara lill-pajjiż u l-governanza tiegħu. Jekk inveċe n-nuqqas li jkun isir magħruf, il-Ministru li jkun għażel u innomina l-persuna li ikkommettiet in-nuqqas, x’aktarx ma jkunx raġel biżżejjed biex jgħid pubblikament mea culpa u għall-bżonn jixħet ir-riżenja tiegħu talli jkun għażel persuna li ma kelliex il-kwalitajiet neċessarji biex taqdi d-dmirijiet li jkun assenjalha. Minflok dan il-Ministru malajr ixandar mal-erba t’irjieħ li hu ma kien jaf b’xejn dwar dak li ġara u jekk si tratta ta’ rejat kriminali, minnufih jagħmel rapport lill-Pulizija biex dawn jinvestigaw u jieħdu l-passi skond il-liġi. B’hekk isalva ġildu.” (paġna 11 tar-rapport tal-inkjesta)

Ir-responsabbilta’ politika m’hiex hemm għall-prietki. Hi x-xiber li bih għandu jkejjel il-Prim Ministru. Bid-deċiżjoni dwar Manwel Mallia jidher li fi ħsiebu jibda jagħmel użu minn dan il-kejl. Jagħmlu tajjeb il-Ministri u s-Segretarji Parlamentari li għadhom hemm li jieħdu l-każ ta’ Manwel Mallia bħala twissija.

Id-deċiżjoni dwar Manwel Mallia damet 20 ġurnata biex issir. Nittama li jekk ikun hemm każ ieħor ma jdumx daqshekk. Għax suppost li issa bdejna nitgħallmu.

 

ippubblikat fuq iNews it-Tlieta 16 ta’ Diċembru 2014