Wara r-Referendum fir-Renju Unit

Johnson Boris + Cameron David

 

It-tmexxija tal-Unjoni Ewropeja ddikjarat li wara r-riżultat tar-referendum ikun jaqbel għal kulħadd li r-Renju Unit idabbar rasu malajr kemm jista’ jkun. Għaldaqstant qed issir insistenza biex jibda minnufih il-proċess tat-tluq skond il-proċeduri kif stabilit fl-artiklu 50 tat-trattati tal-Unjoni.

Imma r-Renju Unit m’jidhirx li għandu għaġġla. Anke għax hemm min qed jirrealizza li l-ħsara li ser isseħħ hi kbira wisq u allura qed jerġa’ jibdielu. Ironikament, il-maġġoranza tal-Membri Parlamentari ma jaqblux li r-Renju Unit ma jibqax membru tal-Unjoni Ewropeja!

Meta David Cameron nhar il-Ġimgħa fil-għodu ħabbar ir-riżenja tiegħu minn Prim Ministru tar-Renju Unit, huwa qal li l-proċess tan-negożjati għat-tluq mill-Unjoni Ewropeja ser iħallih għas-suċċessur tiegħu. Dan jista’ jkun Boris Johnson, sa ftit ilu Sindku ta’ Londra, imma jista’ jkun ħaddieħor ukoll bħal Theresa May presentment Segretarju tal-Istat għall-Intern fil-Kabinett immexxi minn David Cameron. Dan ifissser li tal-inqas baqa’ tlett xhur, imma ma hemm l-ebda garanzija li f’għeluq dawn it-tlett xhur dan il-proċess ser jibda. Dan minħabba li l-politika u l-istrateġija tat-tmexxija l-ġdida għad mhiex magħrufa, dejjem jekk din teżisti.

Fil-fatt, Boris Johnson diġa iddikjara li m’hemmx għaġġla biex ir-Renju Unit jitlaq mill-Unjoni Ewropeja. X’għandu f’moħħu mhux magħruf imma minn dak li ntqal waqt il-kampanja referendarja ma jidhirx li s’issa hemm xi pjan dwar kif jista’ jseħħ it-tluq tar-Renju Unit mill-Unjoni Ewropeja. Minn dak li nkiteb fil-gazzetti Ingliżi jidher li għandu mnejn issir emfasi fuq negozjati informali u dan biex ikun evitat li jibda jgħodd il-limitu ta’ sentejn li jistabilixxu t-trattati Ewropej, liema limitu jibda jgħodd minn meta tingħata n-notifika skond l-artiklu 50. Imma fl-Unjoni Ewropeja ma hemmx qbil ma dan. Sadanittant hemm petizzjoni għaddejja online li sal-ħin li qiegħed nikteb kisbet l-appoġġ ta’ madwar tlett miljun persuna. Din il-petizzjoni qed titlob li r-referendum isir mill-ġdid. Il-Parlament ser jiddiskuti din il-petizzjoni.

Fl-istess ħin hemm reazzjonijiet qawwija mill-Iskozja, l-Irlanda ta’ Fuq u minn Ġibiltà għar-riżultat referendarju. Fit-tlett każi dawn huma favur il-kontinwazzjoni tas-sħubija. Fil-kaz ta’ Ġibiltà hemm ukoll il-kumplikazzjoni tal-possibilità tal-egħluq tal-fruntiera minn Spanja (kif ġieli ġara fil-passat) liema egħluq teffettwa lil madwar 12,000 resident li kuljum imorru Spanja għax xogħol. Il-possibilità ta’ kontrolli mal-fruntiera bejn l-Irlanda ta’ Fuq u r-Repubblika Irlandiża l-anqas ma hu ta’ awgurju tajjeb.

Id-dewmien biex jibdew it-trattattivi għat-tluq ifisser iktar inċertezza għas-swieq finanzjarji, li minnha jbati kulħadd. Inkluż l-ekonomija globali.

Jekk inħarsu lejn kif żviluppaw ir-relazzjonijiet bejn pajjiżi bħall-Isvizzera u n-Norveġja mal-Unjoni Ewropeja insibu li dawn japplikaw partijiet sostanzjali mill-leġislazzjoni tal-Unjoni Ewropeja, inkluż il-moviment ħieles tal-persuni u r-regoli tas-suq wieħed. Dan apparti kontribuzzjoni finanzjarja sostanzjali lill-Unjoni bħala ħlas għall-aċċess għas-suq Ewropew. Dawn kollha affarijiet li Boris Johnson u l-kampanja favur it-tluq tar-Renju Unit mill-Unjoni tkellmu kontra tagħhom waqt il-kampanja referendarja.

X’ser jagħmlu issa? Kollox hu possibli. Imma jekk il-mudell Svizzeru u Norveġiż ikun skartat huwa diffiċli ħafna biex wieħed jifhem x’ser jiġri. Tajjeb li niftakru li meta riċentement l-Isvizzera approvat referendum kontra l-prinċipju tal-moviment ħieles tal-persuni qamu l-irwiefen kollha. Għax il-prinċipju tal-moviment ħieles tal-persuni huwa bażiku għall-Unjoni.

Jidher ċar li quddiemna għandna ġimgħat ta’ spekulazzjoni li ma huma ser jagħmlu ġid lil ħadd. La lir-Renju Unit u l-anqas lill-Unjoni Ewropeja. L-anqas m’hu ser tagħmel ġid il-gwerra ċivili fil-partiti ewlenin Ingliżi. Il-battalja għat-tmexxija tal-Partit Konservattiv ser tkun qalila. Imma issa reġgħet tfaċċat il-gwerra ċivili fil-Partit Laburista Ingliż ukoll bir-riżenji mix-Shadow Cabinet u mozzjoni ta’ sfiduċja fit-tmexxija.

Ser ikunu ġimgħat ta’ tibdil kbir.

Advertisements

Brexit ……diżappunt

Brexit

Ir-riżultat tar-referendum fir-Renju Unit dwar is-sħubija fl-Unjoni Ewropeja huwa ta’ diżappunt. Hi deċiżjoni Demokratika u għal dan il-fatt jixirqilha kull rispett. Imma xorta tibqa’ ta’ diżappunt.

L-istatistika li qed tiġi ippubblikata turi li ż-żgħażagħ ivvutaw bi ħġarhom favur filwaqt li dawk ta’ eta’ l-fuq minn 60 sena, fil-maġġoranza tagħhom ivvutaw kontra.

Imma meta nħarsu lura nirrejalizzaw illi r-Renju Unit għalkemm kien membru tal-Unjoni Ewropeja kellu sieq waħda ġewwa u oħra barra. Baqa’ barra mill-ewro, baqa’ barra miż-żona ta’ ivvjaġġar ħieles magħrufa bħala ż-żona Schengen, kull meta seta’ irreżista drittijiet soċjali fuq livell Ewropew, baqa’ lura milli jimplimenta miżuri komuni fil-qasam tal-ġustizzja u l-intern ………….

Issa li l-Prim Ministru Ingliż ħabbar ir-riżenja tiegħu jidher li n-negozjati bejn ir-Renju Unit u l-Unjoni Ewropeja jibdew wara Ottubru li ġej. Imma sadanittant beda l-ewwel inkwiet. L-Iskozja u l-Irlanda ta’ Fuq, li huma tnejn mir-reġjuni li ivvutaw favur s-sħubija fl-Unjoni Ewropeja, iridu jibqgħu membri.

L-iskozja ġja bdiet it-triq għat-tieni referendum dwar l-Indipendenza filwaqt li fl-Irlanda ta’ Fuq beda diskors favur Irlanda magħquda.

Matul il-ġimgħat li ġejjin bla dubju nisimgħu ħafna iżjed.

50 sena pajjiż Indipendenti

Dom & George

Illum infakkru l-50 anniversarju tal-Indipendenza ta’ Malta. Jiġifieri meta Malta fl-1964 bdiet tmexxi lilha innifisha.

Kont hemm f’nofs il-lejl, tifel ta’ 8 snin, nara l-bandiera Maltija tiela’ f’postha flok dik Inġliża. Kienet indipendenza politika immedjata għax pajjiżna beda jieħu d-deċiżjonijiet hu minn dak il-ħin. Kemm id-deċiżjonijiet tajbin kif ukoll oħrajn ħżiena. Issa ma kienx baqa’ iktar f’min inwaħħlu. Daqshekk tort (jew mertu) tar-Reġina.

Ekonomikament konna għadna fuq sieq waħda. Malta kienet għadha dipendenti mid-dħul assoċjat mal-bażi militari.

Wieħed mill-argumenti ewlenin fid-dibattitu politiku dwar l-Indipendenza fis-snin sittin kien dwar jekk kienx essenzjali li l-ewwel il-pajjiż ikun b’saħħtu ekonomikament u dan qabel ma jieħu rajh f’idejh. George Borg Olivier dejjem sostna li ħadd ħlief il-Maltin nfushom m’għandhom l-interess li l-pajjiż jiżviluppa ekonomija b’saħħitha. Għaldaqstant għalih kienet meħtieġa l-indipendenza politika immedjata għax din kien iqiesha bħala ċ-ċavetta, jew l-għodda l-iktar essenzjali, għall-iżvilupp ekonomiku. Pajjiż kolonja, jmexxuh minn imnieħru fl-interess ta’ pajjiż ieħor.

Id-differenza bejn il-Partit Nazzjonalista w il-Partit Laburista ma kienitx l-Indipendenza imma l-Kostituzzjoni.  Kemm George Borg Olivier kif ukoll Dom Mintoff kienu jaqblu li Malta kellha tkun Indipendenti. Il-partiti l-oħra (ta’ Herbert Ganado, Mable Strickland u Toni Pellegrini) min-naħa l-oħra riedu t-tisħiħ ekonomiku qabel l-Indipendenza.

Huwa normali ħafna li f’pajjiż li qed jaħdem biex ikun indipendenti jkun hemm divergenza fil-ħsieb dwar il-prijoritajiet u dwar l-aħjar mod kif naġixxu. L-argumenti ekonomiċi biex tkun posposta l-Indipendenza ta’ Malta ma ħadmux, b’differenza ta’ dak li ġara fl-Iskozja l-ġimgħa l-oħra! Imma d-deċiżjonijiet ittieħdu bla ġlied u b’mod demokratiku. Kemm fejn naqblu, kif ukoll fejn ma naqblux.

F’Malta kienu diversi l-issues kostituzzjonali ta’ konflitt, ewlenin fosthom is-separazzjoni bejn l-Istat u l-Knisja u ż-żwieġ ċivili. Mintoff migdum mill-konflitt mal-Knisja ried salvagwardji kostituzzjonali kontra l-indħil tal-Knisja fejn ma kelliex tindaħal.

 

George Borg Oliver kien jieħu l-affarijiet bil-mod, kien kalm u diplomatiku. Mintoff kien nervuż, suspettuż, mgħaġġel u jmexxi l-quddiem politika ta’ konfront kontinwu. Żewġ metodi ta’ ħidma li t-tnejn nisslu bosta diffikultajiet. Il-ħidma bil-mod ittelfek il-paċenzja għax iddum ma tara r-riżultati. Il-ħidma mgħaġġla iżżejjed min-naħa l-oħra tnissel problemi ta’ żbalji kultant goffi kif ukoll inġustuzzji ma min jinqabad fin-nofs.

Ħafna drabi nippruvaw niġġudukaw illum, bil-kriterji tagħna tal-lum, dak li ġara l-bierah. B’dan il-mod mhux dejjem naslu biex nifhmu sewwa dak li fil-fatt ikun ġara.

 

Bosta jaħsbu li Mintoff kien kontra l-Indipendenza. Fil-fatt ma kienx. Wara li fallilu l-proġett tal-integration, ried Indipendenza differenti minn dik li kien qed jipproponi George Borg Olivier.

Fl-1964 kien lest jieħu riskju ekonomiku billi jibdel immedjatament l-ekonomija bbażata fuq il-bażi militari. Borg Olivier ma qabilx ma dan u ipprefera bidla gradwali. Beda jħejji l-pedamenti għall-industrija w t-turiżmu.

Għax il-bidla kienet ippjanat li tkun gradwali l-pajjiż kellu ċ-ċans jaddatta ruħu għaċ-ċirkustanzi ġodda. Ċirkustanzi ġodda nisslu żbalji ġodda li din id-darba ħadd ma seta jipponta subgħajh lejn l–Ingliżi dwarhom. Għall-ewwel darba r-rapprezentanti tar-Reġina kienu gallarija, ma kellhomx tort għal dak li ġara.

Meta l-Ingliżi ttrattaw ħażin lill-Maltin, ġew ikkritikati. Imma meta kienu l-Maltin stess li ttrattaw ħażin lill-“ħuthom” il-weġgħa kienet ħafna ikbar.

Din hi l-istorja tagħna. B’dak li jogħġobna u dak li ma jogħġobniex.

Scottish referendum : the kingdom remains united

UK-Scotland

Early this morning the final votes cast in the Scottish referendum were counted and the result announced.

The Scots for various reasons opted not to be independent.

It was a democratic decision which will be respected by all. It may seem strange and difficult to understand that a nation refuses independence offered on a plate.

Yet this is a real lesson in democracy to all those around the world who opt to take decisions by using bullets rather than ballots.

 

Paroli biss

 

 

 

L-Iskozja ħabbret il-proġett tal-Clyde wind farm.

 

Bi spiża stmata ta’ £600 miljun (€866.50 miljun) il-proġett jinvolvi 152 turbina b’kapaċita ta’ 456MW. Biżżejjed għal 250,000 dar.

 

L-Iskozja qed tippjana li sal-2011 tiġġenera 31% tal-enerġija elettrika li għandha bżonn minn sorsi rinovibbli. Sal-2020 qed timmira għal 50%.

 

U aħna : għandna Gvern li jlablab ħafna u r-riżultati ma jidhru imkien !