Meta l-istat jinkoraġixxi l-evażjoni tat-taxxa

F’indirizz li għamlet nhar it-Tnejn liċ-Chicago Council on Global Affairs, Janet Yellen, Segretarju għat-Teżor tal-Istati Uniti, ippreżentat l-argument favur taxxa minima applikabbli għall-korporazzjonijiet multinazzjonali fuq livell globali, irrispettivament minn fejn huma bbażati.  Proposta ta’ din ix-xorta, kif rappurtat min-New York Times, ikollha s-saħħa li żżomm lil dawn il-kumpaniji milli jċaqilqu l-profitti tagħħom minn post għall-ieħor biex jevadu l-ħlas tat-taxxi dovuti minnhom.

Meta jitnaqqsu it-taxxi biex tinġbed l-industrija u n-negozju, emfasizzat  Ms Yellen, hemm is-sogru li mmissu l-qiegħ: fejn ser tieqaf? Ma nistgħux nibqgħu sejrin hekk. Il-kompetittività mhiex biss kif kumpanija tmur fil-konfront ta’ kumpaniji oħra.  Hi ukoll il-mod li bih nassiguraw  li l-gvernijiet ikollhom sistemi ta’ ġbir ta’ taxxa li jkunu stabbli b’mod li jistgħu jiġbru biżżejjed fondi x’jinvestu f’servizzi publiċi u jkunu f’posizzjoni li jirreaġixxu fi żmien ta’ kriżi. Hu meħtieġ li ċ-ċittadini bejniethom jerfgħu b’mod ġust il-piż tal-finanzjament tal-gvern.”

Din il-materja hi diġa fuq l-agenda tal-Unjoni Ewropeja. Hi opposta b’qawwa minn Malta, il-Lussimburgu, l-Irlanda u pajjiżi oħrajn.  L-argument dwar l-armonizzazzjoni tat-tassazzjoni hu parti integrali mill-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa u l-ħasil tal-flus.

Hu ta’ sfortuna li Malta (u pajjiżi oħrajn) repetutament abbużat mis-sovranità tagħha fuq materji ta’ taxxa. Huwa riżultat ta’ dan l-abbuż repetut li l-proposta dwar l-armonizzazzjoni tat-taxxa qabdet l-art b’mod li issa hi appoġġata ukoll mill-Istati Uniti tal-Amerka.  Malta rmiet il-vantaġġ kompetittiv tagħha billi abbużat minnu repetutament. Il-ħsara lir-reputazzjoni tal-pajjiż hi għaldaqstant awto-gol mill-kbar.

Malta ma tistax tkun kredibbli fil-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa u l-ħasil tal-flus jekk ser tibqa’ tiffaċilita l-evażjoni tat-taxxa fuq skala internazzjonali.  Xi snin ilu il-Grupp tal-Ħodor fil-Parlament Ewropew kien ippubblika studju intitolat Toxic Tax deals: when BASF’s tax structure is more about style than substance. Dan ir-rapport kien svela kif tul is -snin, il-kumpanija Ġermaniża ġgant tal-kimika BASF kien irnexxielha tevita u tiffranka l-ħlas ta’ biljun euro f’taxxi fuq 4 snin billi użat lill-Malta għal dan l-iskop. Dan sar billi kumpanija sussidjarja ġiet reġistrata f’Malta u t-taxxi dovuti, għax l-azzjonisti mhux residenti f’Malta, ħadu lura 6 euros minn kull 7 li kellhom iħallsu f’taxxa!

Il-każ tal-Korporazzjoni Amerikana Apple fl-Irlanda, kif nafu, wassal għall-evażjoni ta’ 13-il biljun euro f’taxxi. L-iskandlu Luxleaks fil-Lussimburgu ukoll wera kif dan il-pajjiż żgħir fost il-fundaturi tal-Unjoni Ewropeja ukoll kien qed jinkoraġixxi l-evażjoni tat-taxxa.

Dawn huma ftit mill-eżempji. Bla dubju hemm bosta oħra li s’issa huma moħbija mill-iskrutinju pubbliku. Bħala riżultat ta’ dan kollu madwarna għaddejja evażjoni ta’ biljuni ta’ euro ta’ taxxi, kontinwament. Malta, l-Irlanda, il-Lussimburgu u xi pajjiżi oħra jiġbru parti żgħira mit-taxxi dovuti bħala ħlas talli jippermettu din l-evażjoni ta’ taxxa fuq skala pjuttost kbira.

F’Malta dan kollu kien possibli bħala riżultant tal-hekk imsejjaħ “kunsens nazzjonali” bejn il-PLPN dwar il-qasam finanzjarju. “Kunsens” li ilu fis-seħħ numru ta’ snin. Il-ħsara lir-reputazzjoni ta’ Malta li seħħet u għad qed isseħħ bħala riżultat ta’ dan kollu, għaldaqstant, ma jġorriex il-Partit Laburista waħdu. Il-Partit Nazzjonalista ukoll għandu resposabbiltà xi jġorr. Għalhekk fuq dawn il-materji in-Nazzjonalisti u l-Labour dejjem iħokku dahar xulxin.  

Sfortunatament l-evażjoni tat-taxxa u l-ħasil tal-flus huma ħafna drabi konnessi. Bosta drabi fejn issib waħda issib l-oħra ukoll.

It-triq il-quddiem m’għandiex ikollha impatt fuq is-sovranità fil-qasam tat-tassazzjoni kif determinat mit-trattati Ewropej permezz tal-ħtieġa tal-unanimità f’materji konnessi mat-taxxa. Imma hemm bżonn urġenti li l-qasam tal-politika fiskali ukoll jinbena fuq prinċipji etiċi b’saħħithom. U mhux dan biss. Għandu jkun assigurat darba għal dejjem li Malta ma tibqax tiddependi minn dħul ġej mill-evażjoni tat-taxxa.

Għax id-dipendenza tal-ekonomija Maltija fuq l-evażjoni tat-taxxa (u l-bejgħ tal-passaporti) hi ta’ inkwiet kbir għall-pajjiż. L-industrija tal-evażjoni tat-taxxa hi sors ta’ dħul kif ukoll ta’ impiegi li it-tnejn li huma inevitabilment jintilfu fi żmien qasir. Wasal iż-żmien li nippjanaw għal futur nadif, futur li mhux iktar dipendenti fuq l-evażjoni tat-taxxa.

Ippubblikat fuq Illum: il-Ħadd 11 t’April 2021

When the state encourages tax evasion

In a speech delivered on Monday to the Chicago Council on Global Affairs, Janet Yellen, US Treasury Secretary, made the case for a global minimum tax applicable to multinational corporations irrespective of where they locate their headquarters. Such a proposal, reported the New York Times, would prevent companies from shifting profits to evade taxes.

Lowering tax rates to attract business, emphasised Ms Yellen, is a race to the bottom which has to be addressed. Competitiveness is not just how companies fare against other companies. It is also about making sure that governments have stable tax systems that raise sufficient revenue to invest in essential public goods and respond to crisis, and that all citizens fairly share the burden of financing government.

This issue is already on the agenda of the EU facing fierce opposition from Malta, Luxembourg, Ireland as well as others. The issue of tax harmonisation is an integral part of the fight against tax evasion and money laundering.

It is unfortunate that Malta (and others) have been repeatedly abusing its tax sovereignty. It is as a result of such repeated abuse that the proposal for tax harmonisation is gaining ground such that it now has the support of the United States of America too. As a result of greed Malta has squandered a competitive advantage by abusing it repeatedly and continuously. The resulting reputational damage is hence an own goal.

Malta (and the other countries) cannot be credible in the declared fight against tax evasion and money laundering if it keeps facilitating tax avoidance on an international scale. Some years back the Green Group in the European Parliament had published a study entitled Toxic Tax deals: when BASF’s tax structure is more about style than substance. This report reveals that over the years, the German chemical giant BASF used Malta to avoid the payment of one billion euros in taxes. This was done using the “legal” possibility to have tax refunds of up to six sevenths of the tax due in such cases where shareholders are not resident in the Maltese islands. Tax avoidance is tax evasion sanctioned by the state.

The Apple Corporation case in Ireland as a result of which another €13 billion in taxes were avoided is another example of tax evasion sanctioned by the state of Ireland. Luxleaks had also revealed countless of other examples as a result of which Luxembourg too embarked on state encouraged tax-evasion.

These are just some examples of many: the proverbial tip of the iceberg. There are undoubtedly countless of others, currently below the radar of public scrutiny, as a result of which the payment of billions of euros in taxes are being continuously avoided. Malta, Ireland, Luxembourg and other countries receive a small part of the actual tax due as a result of facilitating this state encouraged tax evasion.

Locally this scam is the result of the PNPL “national consensus” on financial institutions and fiscal policy in force for a number of years in Malta. The responsibility for the resulting reputational damage is thus not one to be shouldered by the Labour Party on its own, it has help from the PN which has continuously buttressed this abusive behaviour.

Unfortunately, tax evasion and money-laundering are inseparable twins!

The way forward need not impact the tax sovereignty afforded by the EU treaties through the unanimity rule on taxation issues. However, it necessitates ensuring that policy on all fiscal issues is also founded on sound ethical principles.

In addition to ensuring that fiscal policy is not in any way unethical it is about time that Malta does not any more, in any way, depend on tax avoidance.

The dependence of Malta’s economy on tax avoidance (and the sale of citizenship) is very worrying. The tax avoidance industry is a source of both revenue to the state and employment opportunities, both of which will be lost in the not-so-distant future. It is about time that we start planning for a cleaner future, a future that is, which is not dependent on the tax avoidance industry!

Published in the Malta Independent on Sunday : 11 April 2021

Malta, il-Lussimburgu u l-evażjoni tat-taxxa

Juncker + Muscat

Matul il-ġranet li għaddew segwejna l-informazzjoni żvelata dwar il-Lussimburgu. Kif l-awtoritajiet tat-taxxa tal-pajjiż, fiż-żmien li Jean Claude Juncker kien Prim Ministru innegozjaw ma numru ta’ kumpaniji kbar status fiskali li permezz tiegħu setgħu “jiffrankaw” biljuni kbar f’taxxi.

Din li jiffrankaw fil-fatt ma hi xejn għajr evazjoni legalizzata tat-taxxa. Biex ma jħallsux taxxa f’pajjiż jagħmlu użu mil-liġijiet ta’ pajjiż ieħor. Għal min hu fil-business dan hu aċċettabbli. Fil-fatt meta kien ippressat mill-istampa Jean Claude Juncker qal li dak li ġara kien legali imma jifhem li mhux aċċettabbli etikament.

Għax il-politika m’għandiex x’taqsam biss mal-liġi. Dak li hu legali mhux dejjem huwa aċċettabbli. Fil-prattika, l-Lussimburgu taħt it-tmexxija ta’ Juncker għamlitha possibli lil numru ta’ multinazzjonali jħallsu ħafna inqas f’taxxi.  Dan hu etikament ħażin. Għax ċaħħdet lill-pajjiżi fejn joperaw dawn il-kumpaniji minn taxxi li kienu meħtieġa għal programmi soċjali f’dawk il-pajjiżi.

L-argumenti politiċi li jinġiebu s’issa huma dawk dwar il-kompetizzjoni fiskali. Jiġifieri li ġaladarba t-tassazzjoni hi kompetenza tal-istati membri fl-Unjoni Ewropeja, x’rati ta’ taxxa jitħallsu u minn min hu determinabbli biss individwalment mill-istati membri tal-Unjoni Ewropeja.

Imma issa hemm min qed jargumenta li meta pajjiż jagħti status fiskali privileġġjat lil dawn il-kumpaniji biex jiġbdhom lejn il-pajjiż, idaħħal ftit taxxi minn fuqhom kif ukoll joħloq numru ta’ impiegi konnessi mar-reġistrazzjoni u l-amministrazzjoni tal-kumpaniji, dan kollu hu għajnuna mill-istat (state aid) liema għajnuna mhiex aċċettabbli.

Għalhekk fetħet investigazzjoni dwar il-Lussimburgu li qed titmexxa mill-Kummissarju għall-Kompetizzjoni, id-Daniża Margrethe Vestager.

Hu inevitabbli li dan kollu f’xi stadju ser iħalli impatt fuq is-settur finanzjarju f’Malta. Huwa magħruf li bosta xogħol f’dan il-qasam ġie f’Malta minħabba pakkett ta’ inċentivi li jinkludi rati ta’ taxxa favorevoli ħafna. Fi ftit kliem dawn il-kumpaniji ġew hawn għax jaqblilhom. Jaqblilhom għax iħallsu ftit taxxi ħdejn li jkollhom iħallsu f’pajjiżi oħra. Bħala riżultat ta’ dan qed jagħtu kontribut lill-ekonomija tal-pajjiż kif ukoll qed jiġġeneraw numru mhux żgħir ta’ impiegi.

Il-problema hi li dan kollu huwa ibbażat fuq l-evażjoni tat-taxxa f’pajjiżi  oħra. Hi problema li rridu niffaċċjaw fix-xhur li ġejjin meta l-Kummissjoni Ewropeja tiddeċiedi jekk tiftaħx investigazzjoni dwar Malta kif ukoll dwar pajjiżi oħra fosthom l-Irlanda u dan wara li tiżviluppa ftit ieħor l-investigazzjoni dwar il-Lussimburgu.

Tajjeb li l-istat Malti jiġġieled f’Malta kontra l-evażjoni tat-taxxa. Imma imbagħad hi ipokrezija politika li Malta tfittex li tibbenefika mill-evażjoni tat-taxxa f’pajjiżi oħra.  Jew aħna kontra l-evażjoni jew m’aħniex!  Ma nistgħux inkunu kredibbli bħala pajjiż jekk nibqgħu niżviluppaw l-ekonomija tagħna fuq l-evażjoni tat-taxxi f’pajjiżi oħra.  L-ekonomija u l-etika għandhom jimxu id f’id.

Id-diżonesta fiskali tal-Partit Laburista fil-Gvern

carrots

Fit-Times ta’ dal-għodu u fil-gazzetti l-oħra fi ġranet oħra hemm kumment dwar dak li ġej fil-budget li jmiss.

Waqt il-Kampanja Elettorali ta’ Marzu li għaddiet il-Labour Party ta’ Malta wiegħed li ser iwettaq dak li kien diga wiegħed il-PN fil-budget li ma kienx approvat u ċjoe li l-Income Tax tonqos.  Il-PN ukoll kien qiegħed iwiegħed li jwettaq dik il-wegħda.

Alternattiva Demokratika kienet iddikjarat dakinnhar li dan kollu kien falz. Kienu wegħdiet diżonesti tal-Partit Laburista u tal-PN għax jekk id-dħul tal-Gvern kien ser jonqos minħabba t-tnaqqis mit-taxxa tad-dħul il-Gvern ried ta’ bil-fors jikkumpensa b’xi mod ieħor:  jew billi jintroduċi taxxi ġodda inkella billi jnaqqas l-infieq. U billi l-infieq ma kienx jidher li ser jonqos bil-fors kellhom jiżdiedu t-taxxi.

Il-Partit Laburista dejjem wieġeb li ma kellux il-ħsieb li jżid it-taxxi għax l-ekonomija kienet ser tikber, qaluna. U jekk tikber l-ekonomija jiżdied id-dħul tal-Gvern, biżżejjed biex jagħmel tajjeb għat-tnaqqis tal-Income Tax.

Għal darba oħra issa Alternattiva Demokratika qed tingħata raġun.

Fil-budget li ser jipproponi l-Ministru Edward Scicluna f’Novembru li ġej ser jiżdiedu t-taxxi indiretti b’€50 miljun. Dawk it-taxxi jiġifieri li ma jiddependux fuq id-dħul tal-individwu. Mela l-partit politiku li jippretendi li hu progressiv naqqas taxxa progressiva li permezz tagħha jħallas iktar min jiflaħ l-iktar u minflok ser jagħtina taxxi li jħallashom kulħadd. Kemm min jiflaħ kif ukoll min ma jiflaħx.

Il-Partit Laburista Malti kien diżonest meta wiegħed li jnaqqas it-taxxa tad-dħul.

Nistennew u naraw x’inhu ġej.