Konsultazzjoni ħierġa minn widnejna?

cpd-external-emergency-plan

 

Bħalissa qed jikkonsultawna spiss. Jekk jagħtux kaz ta’ dak li ngħidu, imma, dik ħaġa oħra.

Kultant naħseb ukoll li ma jagħmilx ġid li numru ta’ affarijiet importanti issir id-diskussjoni pubblika dwarhom fl-istess ħin.

Bħalissa d-diskussjoni pubblika hi iffukata fuq ta’ l-inqas tlett affarijiet importanti: fuq il-budget, fuq il-Masterplan ta’ Paceville u fuq l-impjant tal-gass fil-power station ta’ Delimara.

Iż-żmien għal dawn il-konsultazzjoniet pubbliċi hu limitat.

Il-konsultazzjoni pubblika dwar Paceville hi ikkumplikata minħabba it-tip ta’ proposti li ġew ippreżentati. Ir-rapport trid taqrah numru ta’ drabi biex tibda tifhmu mhux biss għax ikkumplikat minnu innifsu imma ukoll għax min kitbu qagħad jilgħab bil-kliem. Bil-konsegwenza li hemm numru ta’ proposti kważi moħbijin.

Min-naħa l-oħra l-konsultazzjoni pubblika dwar l-impjant tal-gass tirrikjedi eżami ta’ dokumentazzjoni voluminuza imqassma f’madwar 300 file elettroniku. Il-konsultazzjoni pubblika ser iddum 4 ġimgħat: iktar kien jagħmel sens kieku kella iddum 4 xhur minħabba li biex issir sewwa tirrikjedi ħafna xogħol.

Meta wieħed iqis li ħafna drabi jkunu l-istess nies li jinvolvu ruħhom f’din il-konsultazzjoni pubblika malajr nifhmu id-diffikultajiet li jkollna għax il-ħin hu limitat għal kulħadd.

Advertisements

Ignoring residents and their local councils

strait street valletta 2

 

Government has published a consultation document dealing with the use of open public spaces by catering establishments, entitled Guidelines on Outdoor Catering Areas on Open Public Space : a holistic approach to creating an environment of comfort and safety.

This document was launched earlier this week at a press conference addressed by the Minister for Tourism Edward Zammit Lewis and the Parliamentary Secretary responsible for planning and simplification of administrative processes Michael Falzon.

The inter-Ministerial committee set up by government to draft the policy document was limited to representatives of the Ministry of the Interior, MEPA, Transport Malta, the Government Property Division, the Malta Tourism Authority and the Association of Hotels and Restaurants (MHRA). Representatives of the local councils were excluded from participating.

It seems that when the matter was being considered by Cabinet, the Minister for Local Councils Owen Bonnici was fast asleep as otherwise he would undoubtedly have drawn the attention of his colleagues that the Local Councils Act, in article 33, deems it a function of local councils “to advise and, where applicable, be consulted by, any authority empowered to take any decisions directly or indirectly affecting the Council and the residents it is responsible for”.

Surely the use of public open spaces by catering establishments is a matter which is of considerable interest to local councils as it affects both the councils and the residents they represent. Yet the government has a different opinion as representatives of local councils were not invited at the drawing board where the guidelines on the use of public open spaces by catering establishments were being drafted.

The guidelines introduce a one stop shop at MEPA, thereby eliminating the need to apply for around four other permits for the placing of tables and chairs in public open spaces. This would be a positive development if MEPA can take on board all the considerations which are normally an integral part of the four other application processes.

If the utilisation of public open spaces was limited to the squares in our towns and villages, I do not think that there would be any issue. There is sufficient space in such areas and using part of it for open air catering activities there would not be cause for concern.

However, problems will definitely arise in areas of mixed use, that is, areas where the ground floor is used commercially and the overlying areas are used as residences. This is a common occurrence in many of the localities where there is a high demand by the catering business for the utilisation of public open space. The guidelines, however, ignore the impacts which placing chairs and tables at street level could have on the residents in such areas, in particular those living in the floors immediately above ground level. Such impacts would primarily be the exposure of residents to secondary cigarette/tobacco smoke as well as noise and odours. The issue of noise will undoubtedly arise, in particular during siesta time, as well as late into the evenings while secondary smoke from cigarettes/tobacco as well as odours will be an ever present nuisance. Maybe if the local councils were not excluded from the inter-Ministerial Committee, these matters would have been taken into consideration.

In such instances it would be necessary to limit the placing of tables and chairs at such a distance from residences where impacts on residents from secondary smoke, noise and odours are insignificant: that is if there is sufficient space.

The guidelines establish that a passageway of 1.50 metres on pavements is to be reserved for pedestrians. In addition they establish that where a permit is requested to place chairs and tables outside third-party property, specific clearance in front of doors and windows is to be observed. Isn’t that thoughtful of the inter-Ministerial Committee? Instead of categorically excluding the placing of chairs and tables along the property of third parties it seeks to facilitate the creation of what would inevitably be a nuisance to the users of such a property. This, too, is the result of the lop-sided composition of the inter-Ministerial Committee.

Nor are parking spaces spared. The inter-Ministerial Committee makes provision in the proposed guidelines for the possibility that catering establishments can also make use of parking spaces for the placing of tables and chairs when other space is insufficient. The guidelines leave no stone unturned in ensuring that tables and chairs get priority, even though this is worded in terms that make it appear that it would be an exception.

Enforcement, as usual, will be another headache. We already have quite a number of cases in various localities where passageways are minimal or inexistent and pedestrians, excluded from walking along the pavement have to move along with the traffic, right in the middle of the road. At times this may prove quite difficult and dangerous, in particular for wheelchair users or in the case of parents with small children. Enforcement to date is practically inexistent and I do not think that matters will change much in this respect.

Unfortunately, MEPA is a repeat offender in ignoring the interests of the residential community when faced with all types of development. The guidelines on the use of public open space by catering establishments are thus more of the same.

While cars have taken over our roads, catering establishments will now be guided on how to take over our pavements and open spaces, parking included!

published in The Malta Independent on Sunday – 13 September 2015  

Il-bankina m’għadhiex tagħna lkoll : saret tagħhom biss

1.50 metres distance

Illum ġie ippubblikat għal konsultazzjoni pubblika dokument dwar il-kriterji li fuqhom jiġu ikkunsidrati permessi għal siġġijiet u mwejjed f’postijiet pubbliċi.

Ħlief għall-one-stop-shop, fis-sustanza ma hemm xejn ġdid fid-dokument għax diġà anke fil-preżent suppost li min għandu permess simili għandu ukoll l-obbligu li jħalli 1.50 metri passaġġ minn fejn jgħaddu n-nies.

Issa kieku jitħallew dan il-metru u nofs il-ħajja tkun iktar faċli għal kulħadd. Imma fil-fatt f’numru ta’ każi ma jitħallewx.

Mur fejn trid f’Malta u Għawdex u għandek issib numru mhux żgħir ta’ każi fejn jekk tipprova tgħaddi mill-ftit spazju li jħallu fuq il-bankina, jħarsulek bl-ikrah. Il-Belt, Tas-Sliema, in-Naxxar u San Pawl il-Baħar issib eżempji kemm trid. Bil-kemm tgħaddi bil-mixi aħseb u ara jekk tkun b’xi siġġu tar-roti inkella b’xi tarbija (fl-idejn jew fil-pram).

Fid-dokument ta’ konsultazzjoni jingħad li jkunu ikkunsidrati applikazzjonijiet għall-permessi fil-pjazez u bankini bil-kundizzjoni tal-1.50 metri li għandhom jitħallew passaġġ. Imma meta tibda taqra tibda issib numru ta’ eċċezzjonijiet.

Per eżempju, fid-dokument jingħad li f’xi każijiet, jista’ jkun ikkunsrat li l-permess ma jkunx biss biex jitqegħdu imwejjed fuq il-bankina, imma jistgħu jkunu ikkunsidrati l-ispazji tal-parking ukoll!

Id-dokument fih ħafna logħob bil-kliem, bħall-ħafna dokumenti oħra konnessi mal-ippjanar għall-użu tal-art.

Id-dokument jgħid li d-drittijiet ta’ terzi [third party rights] għandhom ikunu imħarsa meta jinħargu dawn il-permessi. Din hi daħqa oħra għax nafu kemm fil-prattika jiġu mħarsa dawn id-drittijiet mill-awtoritajiet pubbliċi f’Malta.

L-eżerċizzju biex inħareġ dan id-dokument ta’ konsultazzjoni sar bil-koordinazzjoni ta’ Kumitat li kien fih parteċipazzjoni wiesa’ : kien hemm bosta minbarra dawk li huma l-iktar viċin in-nies: ma kien hemm ħadd mill-Kunsilli Lokali. Fil-fatt kien hemm rappreżentanti tal-Ministeru tal-Intern, tal-MEPA, ta’ Transport Malta, tad-Diviżjoni tal-Propjetà tal-Gvern u tal-Awtorità tat-Turiżmu, u l-Assoċjazzjoni tar-Restoranti u l-Lukandi (MHRA).

Il-Kunsilli Lokali u r-residenti ma kienux meqjusa ta’ importanza biex jipparteċipaw f’dan l-eżerċiżżju, bħal dak li qallu li l-bankini, t-toroq, il-parking spaces, u pjażez li ser jieħdu (jew ħadu diga) mhux ir-residenti jagħmlu użu minnhom s’issa. Issa s-siġġijiet u l-imwejjed ser jibdew jingħataw prijorità.

Il-permessi ser jibdew jinħarġu mill-MEPA. Ser jinħareġ bis-sistema ta’ one-stop-shop. Jiġifieri applikazzjoni waħda biss li ma tieħux ħafna żmien biex tkun deċiża. Din hi sistema li tiffavorixxi lin-negozji u dejjem taħdem kontra r-residenti. Għax biex permess joħrog malajr ifisser li ftit li xejn ikun hemm ċans li min ikun effettwat bih isir jaf (jew ikun infurmat).

Insomma nistgħu ngħidu li dan m’hu xejn ġdid. Il-bankina issa m’għadiex tagħna lkoll, ser tkun tagħhom biss.

It –trasport tal-iskejjel

School Opening Hours Consultation

Huwa tajjeb li l-Ministeru tal-Edukazzjoni ppubblika l-White Paper dwar it-trasport tal-iskejjel. Kieku ippubblika dan id-dokument bil-Malti kien ikun ferm aħjar milli ippubblikah bl-Ingliż bit-titlu ta’ School Opening Hours and Traffic Congestion.

Huwa fatt li fil-ġranet tal-vakanzi tal-iskejjel (kemm fis-sajf, kif ukoll fi żmien il-Milied u żmien l-Għid) ikun hemm ħinijiet kmieni fil-għodu u anke għall-ħabta tas-2pm meta t-traffiku jkun mexxej ferm iktar mill-bqija tas-sena.

Iżda jkun żball li naħsbu li l-konġestjoni tat-traffiku hi ikkawżata mill-iskejjel biss. L-iskejjel jagħtu l-kontribut tagħhom għall-problema, prinċipalment minħabba li l-hin li fih jibdew l-iskejjel huwa ukoll il-ħin li fih bosta jkun sejrin għax-xogħol fil-għodu. Il-problema hi ferm ikbar u għandha l-egħruq tagħha fin-nuqqas li jkollna transport pubbliku effiċjenti għal ħafna snin.

Il-White Paper tagħmel ħafna suġġerimenti validi.

Fiż-żoni madwar l-iskejjel tgħidilna l-White Paper, hemm ħtieġa li t-toroq li minnhom jgħaddu bil-mixi l-istudenti fi triqithom lejn l-iskola jkunu taħt superviżjoni (organisation of supervised walking routes in localities). Dan hu suġġeriment validu ħafna u jfisser emfasi ikbar fuq il-ħtieġa li innaqqsu l-perikli mit-toroq tagħna fil-lokalitajiet. Sal-lum (forsi) jkun hemm pulizija ħdejn l-iskola li jżomm il-karozzi milli joqorbu ż-żejjed lejn l-iskejjel. Din il-proposta li ż-żona protetta tinfirex lil hinn mill-iskola hi waħda tajba għax twassal il-protezzjoni mill-iskejjel saż-żoni residenzjali.

L-għadma iebsa li tindirizza l-White Paper hi l-ħtieġa li t-trasport tal-iskejjel jibda jitqies mhux iktar skola skola, iżda fuq livell nazzjonali b’mod li ma jiddistingwix bejn l-iskejjel tal-istat u dawk privati jew reliġjużi. Forsi wasal ukoll iż-żmien fejn l-istat jibda jħallas għat-transport tal-istudenti lejn l-iskejjel privati u religjużi.

B’mod żbaljat il-White Paper ma teżaminax ir-rwol li jista’ jkollhom il-Kunsilli Lokali f’dan l-eżerċizzju kollu. Il-Kunsilli Lokali huma f’posizzjoni unika li jagħtu kontribut effettiv għax qegħdin fil-lokalità, u hi sfortuna li l-Ministeru tal-Edukazzjoni dan jidher li għadu ma fehmux. L-organizzazzjoni tat-trasport tal-iskejjel għandu jsir flimkien mal-Kunsilli Lokali li individwalment jew fi gruppi (fil-każ ta’ Kunsilli Lokali żgħar) jistgħu jassiguraw ferm iktar minn kulħadd illi t-trasport tal-iskejjel ikun organizzat skond il-ħtiġijiet tal-istudenti u mhux skond il-kundizzjonijiet iddettati minn min jagħti s-servizz tat-trasport. F’dan il-kuntest il-White Paper fil-fatt titkellem dwar konflitt bejn service providers u service receivers: ġustament tgħid li l-ħinijiet tat-transport hu ħafna drabi ddettat fl-interess ta’ min jipprovdi s-servizz, mhux fl-interess tal-istudenti.

Organizzazzjoni aħjar tat-trasport tal-iskejjel taħt id-direzzjoni tal-Kunsilli Lokali għandha twassal għal titjib fil-kwalità tas-servizz tat-trasport. Dan jinkludi b’mod partikolari l-imġieba tax-xufiera u l-puntwalità tas-servizz.

Dawn il-fatturi kollha flimkien jistgħu jħajru iktar ġenituri jutilizzaw dan is-servizz flok ma jwasslu lill-uliedhom huma stess bil-karozzi privati tagħhom sal-iskola.

Il-ħinijiet tal-iskola m’għandhomx għalfejn jinbidlu. Imma f’dawk il-każijiet fejn l-istudenti jaslu kmieni l-iskola, flok ma jitħallew jiġru barra għandhom ikollhom il-possibiltà ta’ attività extra-kurrikulari, taħt superviżjoni fl-iskola.

B’dan il-mod l-iskejjel jistgħu inaqqsu t-traffiku li jiġġeneraw.

Konsultazzjoni fis-sajf

School Opening Hours Consultation                  pre-budget 2016

 

Ma nafx jekk hux apposta, imma f’dawn il-ġranet il-Gvern beda żewġ eżerċizzji ta’ konsultazzjoni.

L-ewwel wieħed, iktar kmieni din il-ġimgħa kien dwar il-Budget li jmiss. Dan sar bil-pubblikazzjoni tad-dokument ta’ qabel il-budget intitolat Delivering our Vision. Ma sibtx verzjoni bil-Malti ta’ dan id-dokument. Forsi għax tekniku. Imma xorta mhux aċċettabbli li materji ta’ importanza bħalma hi l-politika ekonomika u fiskali tal-pajjiż ma jkunux spjegati ukoll b’dokumenti bl-ilsien Malti. Suppost li qbiżna l-ħamsin sena bħala pajjiż indipendenti.

Ikolli ngħid l-istess ħaġa għall-White Paper li ħarġet dwar it-trasport għall-iskejjel. Din ħarġet il-bieraħ u hi intitolata School Opening Hours and Traffic Congestion. Hi parti minn eżerċiżżju importanti. Għalfejn bl-Ingliż? Għalfejn fi tmiem il-ġimgħa fis-sajf?

Kulltant jiġini d-dubju x’inhu l-iskop meta l-affarijiet isiru b’dan il-mod. Jekk hux kumbinazzjoni inkella jekk ikunux ippjanati.

L-aġenda ta’ Muscat hi kontra l-ambjent

joseph_muscat_in_zonqor

 

Għal min kellu xi dubju, l-każ taż-Żonqor juri ċar kemm il-Gvern immexxi minn Joseph Muscat hu Gvern li jiġi jaqa’ u jqum mill-ambjent.

Il-proposta ta’żvilupp għaż-Żonqor Joseph Muscat għamilha bil-parir stupidu tal-MEPA li insiet li qegħda hemm biex isservi lill-pajjiż u mhux lill-Gvern.

L-aħħar proposta tal-Gvern tagħmel inqas ħsara. Imma xorta tagħmel il-ħsara. Filwaqt li għandna nieħdu in-nifs li ġew salvati 72,000 metru kwadru xorta irridu niftakru li ser ikunu żviluppati 18,000 metru kwadru barra miż-żona tal-iżvilupp.

L-eżerċizzju ta’ konsultazzjoni li għamel il-Gvern għamlu bil-fors u kontra qalbu. Għamlu għax ġie imġiegħel mill-opinjoni pubblika. Konsultazzjoni li saret wara li d-deċiżjoni kienet diġa lesta.

Dan hu l-metodu ta’ Joseph Muscat. Jgħaffeġ. U jekk ikun hemm min jiftaħ ħalqu jara x’jagħmel, skond kemm tkun kbira l-opposizzjoni għall-ħmerijiet u l-ħsara li jkun qiegħed ifassal.

Għax Joseph Muscat (u l-Gvern tiegħu) jiġi jaqa’ u jqum mill-ambjent. Dik hi l-aġenda tiegħu.

Muscat’s priorities : the environment not included

Labour u l-Ambjent

 

The manner in which the government is handling the Żonqor University issue is a failure in environmental governance. It is a mishandling of Malta’s natural resources.

How can the government say that the feasibility of the Żonqor project depends on the low monetary value of the ODZ land and expect to be taken seriously? Is this not placing the profits of the Jordanian businessman above everything else, including Malta’s interests?

After the government signed a preliminary agreement with Jordanian businessman Hani Hasan N Salah on what has been labelled as the “American University of Malta” (at Żonqor Point) civil society erupted. The site site earmarked for development will gobble up thousands of square metres of agricultural land. Earlier this week, Joseph Muscat  tried to minimise the impact by stating that only one per cent of the agricultural land to be taken up for the project is used for growing crops. He was immediately rubbished by the farmers themselves who told the Independent on Friday that most of the agricultural land in question was, in fact, used to produce potatoes for the export market.

The term ODZ (Outside Development Zone) is associated with rural areas where development is limited to what is necessary in the interests of agriculture. There have been a number of exceptions, but, so far, such exceptions have been made where ODZ development was considered to be in the national interest. Such instances included the state hospital, the airport terminal, Malta’s only University, the Freeport, a number of both state and private schools, a home for the elderly, industrial estates, sewage purification plants and waste management facilities.

We have also had the case of Smart City. This replaced the former Ricasoli Industrial Estate but the site was extended into ODZ territory.

The general feeling is that ODZ land should only be developed in exceptional cases which have a social policy dimension or else are required in the national interest. The proposed American University is not such a case.

The government has not done its homework: in particular, it has not, to date, examined alternative sites for the proposed University. The ongoing debate has identified a myriad of such alternatives, most of which are located in Malta’s political south. In some instances, the alternatives sites that have been identified are competing with other uses proposed through “expressions of interests” currently being assessed. Whilst this might be understandable at this point, the government needs to explain why it has issued these “expressions of interests” when it knew quite some time ago that it had this competing demand for a substantial area.

Earlier this week, Prime Minister  Muscat embarked on a damage limitation exercise through which he seeks to collect from the public a list of possible alternative sites for his consideration.   This is a farce in the making, because suitable sites for this type of project are not selected in this manner.  The government  should have embarked on a meticulous search months ago, and should have entrusted a group of experts with the study of all possible options, analysing in detail the advantages and disadvantages of each site, including the relative opportunity costs.

The fact that it did not proceed in this manner is a testimony to the amateurishness of the Muscat administration, an administration which clearly imagines that it knows it all. It is bad governance at its worst.

Malta has a right to land use planning that is sensible and sensitive. Each one of us has the right to expect as much from Labour, which promised that the environment would be its priority.

By now it should  be pretty obvious to everyone that the Audrey Harrison billboard stating that, for Labour, the environment is a priority is just another gimmick. The environment never was a Labour priority, and it will never be.

Published in the Independent on Sunday, 24 May 2015

Il-prijorità li Joseph qatt ma kellu

Labour u l-Ambjent

Wara l-froġa tal-Cafè Premier, Joseph kien qalilna li l-affarijiet setgħu saru aħjar. Kien għadu qed jitgħallem!

Issa reġa’ għaffiġha.

Wara li s-soċjetà ċivili għal darba oħra semmgħet leħinha, Joseph qed jitlob li l-pubbliku jindikalu siti alternattivi fejn jista’ jpoġġi l-Universita “Amerikana”.  Qed iħokk rasu biex jara jsibx sit flok iż-Żonqor! Dan minkejja li gie dikjarat li intagħzlet l-art ODZ għax din tiswa’ inqas! Qalulna li kieku l-art tiswa’ iktar il-proġett ma jkunx vijabbli, jiġifieri l-investitur iħoss li ma jagħmilx biżżejjed qliegħ!

Fid-diskussjoni li għaddejja fil-pajjiż diġà ssemmew diversi siti. Uħud huma addattati iktar minn oħrajn!

Din x’serjetà hi li wara li tiddeċiedi u tkun ankè iffirmajt ftehim preliminari taparsi tikkonsulta? Konsultazzjoni bis-serjeta kienet tkun ferm differenti.  Gvern serju  kien jaħdem differenti.

Fuq is-sit elettroniku tal-uffiċċju tal-Prim Ministru Muscat qed jitlob proposti mill-pubbliku għal siti alternattivi għaż-Żonqor liema siti jridu josservaw 5 kriterji :

  1. jkunu fis-“South”,
  2. jkunu użabbli bħala Università internazzjonali,
  3. li l-qies tal-proposti jkun ta’ madwar 90,000 metru kwadru, avolja l-Gvern lest li jikkunsidra li dawn ikunu mqassma fuq iktar minn sit wieħed,
  4. li biex titwassal l-infrastruttura neċessarja fis-sit identifikat ma jkunx hemm bżonn interventi kbar,
  5. li s-siti ma jkunux soġġetti għal protezzjoni ambjentali, b’mod partikolari protezzjoni li tirriżulta minn Direttivi Ewropej (jsemmi tlett eżempji: Habitats Directive, Birds Directive, Water Framework Directive).

Issa kieku Muscat nieda din il-konsultazzjoni qabel ma iddeċieda kont bla dubju ngħid li kien ikun pass tajjeb. Imma li mexa b’dan il-mod wara li l-opinjoni pubblika ġabitu dahru mal-ħajt, il-proċess  jista’ jkun deskritt biss bħala farsa.

 

Fi ftit kliem dan mhux eżerċiżżju ta’ konsultazzjoni, iżda wieħed ta’ damage control.  Joseph qed ifittex li jsewwi l-ħsara li għamel billi għal darba oħra għaffeġ. Għax nesa li suppost għall-Labour fil-Gvern l-ambjent kellu jkun prijorità.

Għax ngħiduha kif inhi issa ma setax jibqa’ jgħidilna li l-affarijiet setgħu saru aħjar. Għax it-tweġiba ovvja tkun: kemm ser iddum ma titgħallem?

Il-billboard ta’ Audrey Harrison hu ħafna l-bogħod mill-prijorità ta’ Joseph. Għax l-ambjent qatt ma kien prijorità ta’ Joseph. Kieku l-ambjent kien prijorità għal Joseph, kien jibda mill-ewwel fuq sieq tajba!

Tgħid nitgħallmu mill-iżbalji?

malta passport

Huwa ta’ sodisfazzjon li l-Gvern u l-Kummissjoni Ewropeja waslu għal ftehim dwar l-iskema ta’ ċittadinanza.

Il-bieraħ fil-għaxija tħabbar li wara diskussjonijiet kien hemm qbil li l-iskema ta’ ċittadinanza ser tkun emendata biex tinkludi l-obbligu ta’ residenza ta’ sena. Dan hu tibdil radikali għall-iskema u jagħmel l-iskema kompletament differenti.

Ser ikun hemm min jargumenta dwar jekk sena huwiex perjodu qasir. Bħal dejjem hemm argumenti validi li jiġġustifikaw attitudni bħal din. Ser jibqa’ min hu kontra l-iskema fil-prinċipju. L-istess bħalma hemm min hu tal-fehma li tul is-snin l-għoti taċ-ċittadinanza b’mod ġenerali illaxkat ħafna.

L-iżball fundamentali tal-Gvern fil-proċess kollu kien li għaġgel u dam biex fehem il-ħtieġa tal-konsultazzjoni. Il-ħin li jintuża fil-konsultazzjoni mhuwiex ħin moħli. Huwa ħin li fih tista’ tifhem aħjar kif jaħsibha ħaddieħor. Bil-konsultazzjoni, proposta tajba issir aħjar filwaqt li proposta ħażina jkollok ċans tibdilha.

Sfortunatament l-iżbalji li saru mill-Gvern u r-reazzjonijiet kultant sproporzjonati tal-Opposizzjoni, t-tnejn li huma, ser jissarfu inevitabilment fi ħsara lir-reputazzjoni ta’ Malta. Hemm bżonn li nitgħallmu minn dawn l-iżbalji.

Nistennew ħalli naraw id-dettalji tal-iskema kif emendata.

L-iskema taċ-Ċittadinanza ta’ Joseph Muscat: il-kobba tkompli titħabbel

Malta+EU

Il-kobba tal-iskema tal-bejgħ taċ-ċittadinanza qed tkompli titħabbel.

Il-Gvern iddeċieda. Ikkonsulta ruħu, prinċipalment wara li kien ġja ħa d-deċiżjonijiet.

Il-ħsieb li għandu l-Gvern hu wieħed ċar ħafna. Għandu bżonn il-flus biex jiffinanzja il-programm politiku tiegħu. Wara li rabat idejh li ma jżidx taxxi, kif ukoll wara li daħal fi sqaq billi naqqas it-taxxa tad-dħul meta l-pajjiż ma kienx ippreparat għal dan, ma kienx baqa’ wisq fejn idur. Iddeċieda li s-sors tal-finanzjament meħtieġ ser ikun id-dħul mill-bejgħ ta’ madwar 1,800 passaport. Dħul li hu ikkalkulat li jammonta għal madwar €1.20 biljun.

L-argumenti politiċi f’Malta instemgħu għal darba, tnejn u iktar. Kulħadd qal tiegħu, iżda l-Gvern wara li bidel xi dettalji tal-iskema, jidhirlu li għandu jibqa’ għaddej.

Mhux ċar jekk dan il-ħsieb dwar il-bejgħ taċ-ċittadinanza żviluppax mill-elezzjoni lil hawn jew inkella jekk ġiex ikkristalllizzat qabel l-elezzjoni ġenerali. Saru kitbiet diġa f’dan is-sens u hemm min spekula li l-pjan sar qabel l-elezzjoni, iżda nżamm mistur. Qed tiċċirkula l-ideja li l-Partit Laburista (u per konsegwenza l-Gvern iffurmat minnu) qiesu obbligat li jimplimenta din l-iskema. Qiesu jrid jonora xi ftehim milħuq. S’issa dan għadu mhux ċar għax ovvjament ħadd m’hu ser jikxef x’ġara, għalmenu għalissa.

Issa bdiet tiżviluppa fażi oħra tal-istorja. Il-mistoqsija hi dwar jekk il-Gvern Malti (u kwlaunkwe Gvern ieħor fl-Unjoni Ewropeja) għandux id-dritt assolut li jiddeċiedi dwar iċ-ċittadinanza. Minn dak li qalet il-Kummissarju Viviane Reding nhar il-Ħamis hi u tiftaħ id-dibattitu fil-Parlament Ewropew l-Unjoni Ewropeja hi tal-fehma li d-dritt li tkun irregolata ċ-ċittadinanza m’huwiex dritt assolut tal-istati membri. Reding qalet hekk:

While I am not calling for the Commission to receive legal power to determine what constitutes nationality or the rules granting it, the Commission nevertheless expects that Member States act in full awareness of the consequences of their decisions.

Our debate today shows the growing importance of these questions in a European Union where national decisions are in many instances not neutral vis-à-vis other Member States and the EU as a whole. It is a fact that the principle of sincere cooperation, which is inscribed in the EU Treaties (Article 4.3 of the Treaty on European Union), should lead Member States to take account of the impact of decisions in the field of nationality on other Member States and the Union as a whole.”

Fi ftit kliem il-Kummissarju Reding qed tgħid li f’dak li nagħmlu bħala pajjiż irridu ta’ bil-fors nagħtu każ tal-impatti fuq il-pajjiżi l-oħra membri tal-Unjoni. Hi tirreferi għall-artiklu 4.3 tat-trattat dwar l-Unjoni u speċifikament dwar il-prinċipju ta’ kooperazzjoni sinċiera, xi drabi imsejjaħ ukoll il-prinċipju ta’ lejalta’. Dan kollu jfisser ħaġa waħda biss: li għandna d-dritt li niddeċiedu kif irridu sakemm ma neffettwaw lil ħadd. Jekk id-deċiżjoni tagħna bħala pajjiż teffettwa lil ħaddieħor għandna l-obbligu li nikkonsultaw. Iktar ma hu kbir l-impatt iktar irridu nikkonsultaw u allura iktar hu diffiċli li nikkonkludu kif irridu.

Iktar ċari minn hekk l-affarijiet ma jistgħux ikunu!

Issa hawn min qed isemmi skemi f’pajjiżi oħra li jixxiebħu mal-iskema tal-Gvern Malti. Euroactiv.com   iktar kmieni din il-ġimgħa jirreferi għal dokument iċċirkulat fi Strasbourg mill-Gvern Malti li fih jirreferi għal skemi f’pajjiżi oħra dwar ċittadinanza : “Cyprus, Austria, Belgium and Portugal singled out” jgħidilna l-Euroactiv.com. L-iskemi l-oħra huma differenti, ghax prinċipalment huma ibbażati fuq residenza flimkien ma investiment sostanzjali. Tnejn mill-pajjiżi imsemmija (Ċipru u l-Portugall) għandhom ukoll problemi finanzjarji kbar.

S’issa jidher li l-Unjoni Ewropeja ma ikkummentatx dwar dan kollu imma jidher li issa ser tieħu passi. Il-każ ta’ Malta hu l-iktar sfaċċat imma l-każi l-oħra jixxiebħu u probabbilment li l-Unjoni  tikkummenta dwarhom ukoll.

Dan hu l-pass li jmiss. Minn kif tkellmet il-Kummissarju Reding jidher li d-diskusjsoni interna saret u l-ideat huma ċari. Ħames xhur oħra tiġi fi tmiemha l-ħajja tal-Kummissjuni preżenti u allura nistenna li fil-ġimgħat li ġejjin (ferm qabel ma jinbiegħ l-ewwel passaport),  inkunu nafu x’ser tagħmel il-Kummissjoni.

Il-Gvern jidher li ma kienx ippreparat għal dak li ġej. Kuntrarjament għal dak li qed jingħad il-vot tal-Parlament Ewropew għandu sinfikat kbir. Mhux biss huwa dikjarazzjoni politika qawwja. Imma jiftaħ għajnejn Muscat li l-unika appoġġ li għandu huwa ta’ politiċi bħal Marine Le Pen!

Le Pen