L-għarbiel ta’ Owen Bonnici : b’toqob kbar

Il-pass li ħabbar Owen Bonnici li l-Gvern ser jitlob il-parir ta’ kumitat parlamentari qabel ma jagħmel numru ta’ ħatriet hu pass il-quddiem. Pass żgħir iva. Imma xorta l-quddiem. Dan ma nistax niċħdu, avolja hu fermi l-bogħod milli wieħed jistenna fid-dinja tal-lum.

Il-liġi proposta għadna ma rajnihiex u għalhekk dawn il-kummenti huma bbażati fuq dak li qal Owen Bonnici. Il-Gvern, qal Owen Bonnici, ser jibqa’ jkollu l-aħħar kelma, imma ser ifittex il-parir ta’ kumitat parlamentari qabel ma jagħmel ħatriet politiċi ta’ ambaxxaturi u ċ-Ċhairpersons ta’ numru ta’ entitajiet pubbliċi. Dan hu tajjeb imma imbagħad, dejjem skond ma qal Owen Bonnici l-iskrutinju li jista’ jsir mill-kumitat parlamentari hu wieħed limitat ħafna. Għax jista’ jsir biss bil-miktub u ser ikun limitat dwar kompetenza professjonali.

Din il-limitazzjoni fil-poteri ta’ skrutinju hi daħq fil-wiċċ u jfisser li fil-prattika l-iskrutinju li jista jsir hu limitat ħafna u ftit li xejn jista’ jservi ħlief fejn ikunu nominati persuni inkompetenti.

L-aħbarijiet ta’ TVM qalulna li l-ħatriet ser jgħaddu mill-għarbiel tal-Parlament. Imma ma qalux li l-għarbiel ta’ Owen għandu toqob kbar, li minnu jgħaddi kważi kollox.

Fil-Manifest Elettorali tal-aħħar elezzjoni (u anke f’dak ta’ qabilha) Alternattiva Demokratika ipproponiet miżura ferm iktar drastika u ċjoe li l-Parlament (jew il-kumitati tiegħu) jiddeċiedi u mhux sempliċiment jagħti parir. U biex jagħmel dan għandu jgħarbel sewwa permezz ta’ skrutinju pubbliku (public hearing) mingħajr limitazzjoni.

U mela mistoqsijiet bil-miktub!

Advertisements

Il-Parlament u l-MEPA

24 ta’ Frar 2010

________________________________________________________

Matul il-ġranet li ġejjin fil-Parlament se tibda d-diskus­sjoni dwar ir-riforma tal-MEPA.

Meta teżamina l-proposti li l-Gvern qiegħed jippreżenta biex jemenda l-liġi biex jagħti bidu għar-riforma tal-MEPA ssib li l-iktar affarijiet essenzjali huma neqsin. Dan ta’ bilfors iwassal għal mistoqsija, allura din x’riforma se tkun?

Jien dejjem sostnejt li għalkemm dejjem se jkun hemm x’tirranġa fil-MEPA, il-problema fundamentali mhumiex il-‘policies’ iżda min jinterpretahom. Jiġifieri kemm ikunu kapaċi jaqdu dmirhom il-membri li jinħatru fuq il-Bord u l-Kummissjonijiet tal-MEPA.

Għaġina

Mhux waħdi li smajt l-istejjer dwar x’ġara fil-passat, kemm riċenti kif ukoll imbiegħed. Ħafna minnhom huma pubbliċi. Uħud minnhom huma pruvabbli, oħrajn diffiċli ħafna li ssib il-provi dwarhom għax il-kobba mħabbla sew.

Il-punt dejjem hu jekk min jinħatar huwiex ta’ fibra. Sfortunatament dan mhux dejjem kien il-każ u għalhekk il-MEPA hi fl-istat li hi llum. Għax filwaqt li min inħatar mhux dejjem għaraf jirreżisti għall-pressjoni, sfortunatament kien hemm min inħatar apposta biex iservi ta’ ‘remote control’ għal ħaddieħor. F’dan il-każ il-kwalifika prinċipali tiegħu kienet li kien kapaċi jkun għaġina f’idejn ħadd­ieħor.

Il-funzjoni

X’inhi l-funzjoni tal-MEPA? Fil-fehma tiegħi l-MEPA għandha tkun il-garanti tal-komunità kollha li l-oqsma li għalihom hi responsabbli jitmexxew sew. Sfortunatament bosta drabi l-MEPA dehret kompliċi biex ikun hemm min tgħaddi tiegħu minkejja kollox. Il-messaġġ li ħareġ kien wieħed ċar ħafna, li minkejja l-formalitajiet u r-regoli kollha, id-deċiżjonijiet il-kbar u l-iktar iebsin, diversi drabi kellhom tiċpisa partiġ­ġjana. Jiġifieri iktar minn deċiżjonijiet li dwarhom kien hemm ġustifikazzjoni teknika ambjentali u ta’ ppjanar fl-użu tal-art, fejn kien hemm ġbid lejn il-politika tal-Gvern tal-ġurnata.

Hu dan li r-riforma teħtieġ li tindirizza u dan fil-fatt qiegħed jiġi injorat apposta, bi ħsieb.

Rieda tajba

Il-ħatra tal-membri tal-Bord tal-MEPA hi ta’ importanza fundamentali fl-eżerċizzju kollu li qiegħed isir.

Għax anke jekk nikkonċedi rieda tajba fil-proċess kollu tar-riforma, jekk din ir-rieda tajba tissarrafx jew le, se jiddependi minn bnedmin tad-demm u l-laħam li ma jkunux lesti li jitgħawġu. Kif se jsir dan?

Il-Parlament

Il-Bord tal-MEPA ma jistax jaħtar lilu nnifsu! Alternattiva Demokratika sa minn qabel l-elezzjoni tal-2008, kienet ipproponiet li l-Parlament għandu jkollu rwol ikbar fil-mod kif jintgħażlu n-nies li jmexxu l-MEPA. Il-Parlament għandu jiżviluppa rwol bħal dak tas-Senat Amerikan li jagħrbel u japprova ħatriet ta’ importanza nazzjonali, anke jekk in-nomini jibqgħu jsiru mill-Gvern tal-ġurnata. Naħsbu li l-Gvern m’għandux jaħtar bħala membri tal-Bord tal-MEPA persuni li dwarhom, il-Kumitat Magħżul tal-Parlament dwar l-Ambjent u l-Ippjanar ikollu diffikultà.

Id-diffikultà tista’ tkun kemm dwar kompetenza kif ukoll dwar sebgħa dritt.

Għandu jkun possibli li l-Parlament permezz tal-Kumitat Magħżul dwar l-Ambjent u l-Ippjanar jgħarbel fil-pubbliku lil dawk li jkunu se jinħatru. Hekk pereżempju jintgħażlu l-Ambax­xaturi kollha li taħtar l-Istati Uniti tal-Amerika, jinnominahom kollha l-President u jikkonfermahom is-Senat permezz ta’ wieħed mill-Kumitati tiegħu. Fl-Istati Uniti dan isir għall-ambaxxaturi kollha, anke għall-membri tal-Kabinett u għal uħud mill-organizzazzjonijiet tal-Istat Federali.

Jekk għandna nikkopjaw għandna nibdew nikkopjaw sistemi li ġew imfasslin apposta biex l-eżerċizzju tal-poter tal-ħatriet ikun imrażżan. Jekk min jaħtar jagħraf li ħatra importanti trid qabel ma sseħħ tgħaddi mill-passatur tal-opinjoni pubblika, jaħsibha darbtejn dwar min iressaq ’il quddiem. B’hekk forsi jkollna nies fit-tmexxija li jkunu aċċettabbli għal firxa iktar wiesa’ mill-popolazzjoni.

Dan hu rwol importanti li fil-fehma tal-Alternattiva Demokratika għandu jkollu l-Parlament ta’ Malta. Hu aktar importanti milli jibqa’ jaħtar żewġ membri minn tiegħu (kif jagħmel sal-lum) bħala membri tal-Bord tal-MEPA.

Naħseb li l-Membru Parlamentari m’għandux jinvolvi ruħu f’deċiżjoni dwar liema permess għandu joħroġ u liema għandu jinżamm. Iktar importanti li l-Membru Parlamentari jara li dawk li jinħatru jkunu kapaċi jimxu sew. Sfortunatament dan s’issa la sar u lanqas m’hemm il-ħsieb li jsir.

Iżda jekk dan isir, ir-riforma tkun tista’ tagħti l-frott. Jekk le, naħseb li se nibqgħu fejn aħna.