Insaħħu l-Ewropa tal-valuri

Il-proġett Ewropew hu mibni fuq il-valuri. Fil-manifest elettorali għall-kampanja li għaddiet, Alternattiva Demokratika għidna hekk: “Aħna favur il-proġett Ewropew. Irridu naħdmu iktar biex ma nħallux li l-kritika ġustifikata tal-ħidma tal-istituzzjonijiet Ewropej tkun konvertita f’sentiment anti-Ewropew. Ma rridux Ewropa ta’ ħitan nazzjonalisti. Dawn il-ħitan għandhom jitwaqqgħu biex flokhom inkomplu nibnu l-pontijiet ħalli jissaħħaħ dejjem iktar il-kisba storika kbira li hi ta’ benefiċju għall-Ewropa magħquda b’ħafna modi.”

Irridu Ewropa ta’ solidarjetà. Mhux biss solidarjetà li ġustament nippretendu li issir magħna bħala pajjiż kull meta dan ikun meħtieġ, imma fuq kollox is-solidarjetà li rridu nkunu kapaċi nagħmlu aħna ukoll bħala pajjiż ma ħaddieħor, f’kull ħaġa li għandna l-kapaċità għal dan. Għax is-solidarjetà mhiex one-way.

Irridu nibqgħu dejjem immexxu ‘l-quddiem politika ta’ tama mhux politika ta’ mibgħeda. Politika ta’ tama lil min hu ppersegwitat u maħrub minn pajjiżu. Solidarjetà ma min bata u għadu qiegħed ibati. Il-politika tal-ażil imħaddna minn Alternattiva Demokratika hi ibbażata fuq is-solidarjetà li hi fost il-valuri bażiċi mħaddna mill-poplu Malti tul is-snin. Is-solidarjetà hi parti mill-ġenetika ta’ kull Malti veru.

Imma fl-istess ħin bi dritt, bħala Maltin, nippretendu li l-Unjoni Ewropeja tagħmel ħafna iktar biex il-piż li ntefa fuqna mill-ġografija nkunu nistgħu nerfgħuh bi sħab mal-bqija tal-Unjoni. Hu essenzjali li l-istati membri tal-Unjoni Ewropeja fuq il-fruntiera ikollhom l-għajnuna kontinwa li jeħtieġu biex nibqgħu nkunu nistgħu naqdu l-missjoni tagħna ta’ servizz lill-umanità f’nofs il-baħar Mediterran. Kieku l-Unjoni Ewropea,kollettivament, kapaċi tħaddem is-solidarjetà mal-immigranti maħrubin u ippersegwitati daqs dik li ntweriet fil-konfront tal-banek f’diffikulta xi snin ilu, is-sitwazzjoni tkun bla dubju ferm aħjar għal kulħadd.

Tul din il-kampanja elettorali emfasizzajna ukoll il-valur tas-sussidjarjetà, jiġifieri li l-ħidma meħtieġa issir dejjem l-iktar viċin possibli ta’ dawk milquta minnha. L-Unjoni Ewropeja diġa bdiet tapplika dan il-prinċipju. Imma hemm ħtieġa ta’ impenn ferm ikbar biex dan mhux biss iħalli l-frott imma ukoll biex kull ċittadin Ewropew ikun konxju li dan fil-fatt qiegħed isir.

Emfasizzajna ukoll fuq il-ħtieġa tal-applikazzjoni tal-prinċipju tas-sussidjarjetà f’Malta bejn il-Gvern Ċentrali u l-Kunsilli Lokali. Huwa essenzjali li l-Gvern ma jibqax jittratta lill-Kunsilli Lokali qieshom il-front desk tal-customer care tiegħu. Ir-rwol tal-Kunsilli Lokali m’huwiex biss ċentrali biex jingħataw is-servizzi bażiċi lill-komunità imma ukoll biex tinfirex u tissaħħah dejjem iktar it-tħaddim tad-demokrazija fil-pajjiiż.

Tkellimna ukoll dwar is-sostenibilità, jiġifieri dwar il-ħtieġa li naħsbu iktar fit-tul fil-ħidma kollha tagħna. Fuq kemm hu meħtieġ li nindirizzaw l-impatti ambjentali u soċjali tal-politika ekonomika, saħansitra mill-istadju tal-ippjanar tagħha. Dan jgħodd fl-oqsma kollha. Kieku dan kellu jsir sewwa, kemm pajjiżna kif ukoll l-Unjoni Ewropeja innifisha jkunu ferm aħjar.

Din kienet kampanja elettorali li fiha Alternattiva Demokratika kellha 11-il kandidatura (2 għall-Parlament Ewropew u 9 għall-Kunsilli Lokali): b’taħlita tajba bejn demm ġdid u esperjenza. Fiduċjuż minn riżultati raġjonevoli mhux biss għax ħdimna għalihom imma fuq kollox għax huma ukoll meħtieġa biex inkunu nistgħu nibqgħu nagħtu l-kontribut utli tagħna lill-pajjiż.

Ikun xi jkun ir-riżultat Alternattiva Demokratika ser tibqa’ hawn għas-servizz tal-pajjiż.

 

Ippubblikat fuq Illum: Il-Ħadd 26 ta’ Mejju 2019

Advertisements

Strengthening a Europe of values

The European project is founded on values.
In the electoral manifesto for yesterday’s electoral cycle, Alternattiva Demokratika – The Green Party, emphasised: “We stand for the European project. We will work to push back against and isolate those who try to convert valid criticism of deficiencies and mistakes into an anti-European, extremist and xenophobic rollback. We say ‘No’ to a Europe of nationalisms. These dividing walls should be demolished and substituted by bridges, further strengthening the European unification process, a great historical achievement which benefits a united Europe in multiple ways.”

We want a Europe that practices solidarity and not just the solidarity we expect to receive when, as a country, we face serious difficulties; solidarity is not a one-way street. We need to further ingrain in our present-day public ethic the fact that solidarity also signifies helping others.

The politics of hope should continuously override the politics of hate: giving hope to those fleeing their persecutors. Our solidarity should be a beacon of hope in the centre of the Mediterranean. The politics of asylum endorsed by Alternattiva Demokratika –The Green Party is solidarity-based – solidarity being one of the basic values of Maltese society. Solidarity is part of the genetic makeup of all true Maltese.

We are justified in expecting, as a right, that the European Union does much more to help us shoulder the burden that geography has placed on our shoulders. It is essential that, along with all EU frontier states, we receive continuous assistance so that we can fulfil our duty in the service of humanity right in the centre of the Mediterranean Sea. If the EU was collectively capable of implementing solidarity towards migrants in the same way in which it baled out the banking system some years back, all EU countries would be much better off.

Throughout this campaign ,we have also placed an emphasis on subsidiarity. This is also a basic EU value, the implementation of which signifies that social and political issues are dealt with as closely as possible to those affected. The EU has already incorporated this value as an integral part of EU law. It now requires more determination to not only facilitate its timely implementation but also to ensure that every European citizen is adequately informed as to how this is being carried out.

We have also emphasised the need to apply the subsidiarity principle in Malta in the developing relationship between central government and local councils. It is essential that local councils are no longer considered as government’s customer-care front desk. Local councils are not only crucial when it comes to delivering basic services to the community: they are also essential to ensure that the democratic process is strengthened.

We also spoke at length about the need to embed sustainability in our politics: taking a long-term view of political decision-taking. It is essential that the social and environmental impact of all economic policies are scrutinised, as early as at the drawing-board stage. This applies to all sectors. Once applied, the politics of sustainability will transform every corner of the EU into a better place in which to live!

In this electoral campaign, Alternattiva Demokratika –The Green Party, has fielded 11 candidatures: two for the European Parliament and nine for Local Councils, a mixture of new blood and experience. We expect reasonable results for which we have not only striven but which are also essential in order that we proceed with our political work.
Irrespective of the results, Alternattiva Demokratika will still be around, as it has always been, in the service of all.

published on Malta Independent on Sunday – 26 May 2019

Aħdar ir-risposta

(diskors li għamilt illum is-Sibt 6 t’April 2019 f’egħluq Laqgħa Ġenerali Straordinarja li approvat il-kandidati u l-Manifest Elettorali ta’ Alternattiva Demokratika għall-elezzjonijiet ta’ Mejju 2019)

Il-Manifest Elettorali li għadna kif iddiskutejna u approvajna huwa mibni fuq erba’ argumenti: l-ugwaljanza, l-ekoloġija, is-saħħa u d-demokrazija. Hija r-rabta kontinwa li nfittxu bejn il-politika ambjentali u l-politika soċjali.

Kif ngħidu fil-Manifest li għadna kif approvajna, “Biex tkompli tinbena Ewropa b’saħħitha li tiddefendi liċ-ċittadin hemm bżonn li tissaħħaħ id-demokrazija. Id-demokrazija trid titħaddem dejjem iżjed fl-istituzzjonijiet kollha, b’mod li d-deċiżjonijiet kollha li jittieħdu mhux biss ikunu trasparenti imma fuq kollox jittieħdu minn persuni eletti u politikament kontabbli. Iċ-ċittadini għandu jkunilhom possibli li jinvolvu ruħhom direttament f’dan il-proċess demokratiku.

Għal dan l-iskop, anke l-lobbying għandu jkun trasparenti, b’regoli ċari li japplikaw għal kulħadd. (hu ta’ sodisfazzjoni li illum qrajna fil-gazzetti li l-Kummissarju tal-Istandards fil-Ħajja Pubblika beda jaħdem dwar l-ewwel regoli dwar il-lobbying)

Għax mhux aċċettabbli f’soċjetà Demokratika li ma jkunx magħruf min qed jipprova jinfluwenza d-deċiżjonijiet, kif u għaliex.

Dan ma’ jgħoddx biss fl-Unjoni Ewropeja imma fuq kollox għandu jgħodd f’kull wieħed mill-istati membri.

Ir-rapporti ippubblikati dwar Malta mill-Kunsill tal-Ewropa, mill-Kummissjoni Venezja u il-GRECO (il-kumitat kontra l-korruzzjoni) lilna ma ssorpreduniex. Fihom ħafna affarijiet li mhux biss Alternattiva Demokratika ilha żmien titkellem dwarhom imma dwarhom ukoll għamilna proposti konkreti matul is-snin, inkluż fil-Manifesti Elettorali differenti.

Il-Gvern qed jipprova jiddefendi ruħu li l-kritika qed issir dwar liġijiet li saru żmien ilu li l-gvern tal-lum wiret mingħand il-gverijiet ta’qabel. Filwaqt li f’numru ta’ kazijiet dan hu minnu jibqa’ l-fatt li l-Gvern preżenti sabha komda li jibqa’ għaddej fuq dak li sab, għax hu komdu ħafna li meta tiġi dahrek mal-ħajt twaħħal f’ dawk li ġew qablek.

Ħu per eżempju l-poteri li għandu l-Prim Ministru u l-Ministru tal-Intern li jawtorizza l-intercettazzjoni tat-telekomunikazzjoni (tapping). Ma kellniex bżonn li l-GRECO jiġbdulna l-attenzjoni għaliha din. Ilna ngħiduha, kif għamilna anke fil-Manifest Elettorali tal-2017 ta’ AD. Kif jista’jkun li jibqa’ jkun il-politku li jiddeċiedi jekk jingħatax permess jew le biex isir it-tapping? Kif ser jiddeċiedi l-politiku meta jkun iffaċċjat b’talba biex ikunu investigati dawk ta’ madwaru? Dan mhux konflitt ta’ interess kbir? Hu għalhekk li ilna ngħidu li l-awtorità li jsir it-tapping għandha tingħata lill-ġudikatura li bla dubju tfittex li toqgħod attenta illi fil-ġlieda kontra l-kriminalità mhux biss titwarrab il-politika partiġjana u l-protezzjoni tal-ħbieb tal-politiku imma fuq kollox tassigura li jkun imħarsa d-drittijiet fundamentali.
Għidna ferm iktar minn hekk. Fl-2017 fil-Manifest Elettorali tkellimna ukoll fuq l-FIAU (Financial Intelligence Analysis Unit) fejn insistejna li m’għandiex tkompli tkun imexxija mill-AG (Avukat Ġenerali) u li r-rapporti tagħha m’għandhomx imorru għand il-Pulizija imma direttament għand il-Magistrat tal-Għassa. Irid ikun assigurat li r-rapporti tal-FIAU meta jaslu għand il-Pulizija ma jispiċċawx fil-bir tas-skieken imma li dawn ikunu investigati sewwa u li jittieħdu passi kull fejn jirriżulta meħtieġ.

Il-Kummissjoni Venezja u l-GRECO qalulna li istituzzjonijiet f’Malta għandna ħafna imma li dawn huwa dgħajfa. Qalu tajjeb, imma l-opinjoni pubblika f’Malta ilha konxja minn dan. Imma dan ġie injorat mill-Gvern immexxi mill-Partit Laburista. Il-PN min-naħa l-oħra, kellu jkun fl-Opposizzjoni biex jirrealizza dwar id-djgħufija tal-istituzzjonjijiet. Uħud minnhom ħoloqhom hu stess, iddiżinjati dgħajfa apposta, u dwar oħrajn sakemm inqeda għalaq għajnejh.

Huwa f’dan il-kuntest li ilna naħdmu għal dawn is-snin kollha.
Il-ħidma tagħna f’din il-kampanja elettorali b’differenza is-soltu mhiex limitat inkella iffukatan kważi esklussivament fuq il-Parlament Ewropew. Għall-ewwel darba qed niffaċċjaw l-elezzjonijiet tal-Kunsilli Lokali kollha fl-istess jum.

Ser nippreżentaw tal-inqas 9 kandidati, l-parti l-kbira minnhom żgħażagħ li qed jikkontestaw għall-ewwel darba fuq il-Mellieħa (Luke Caruana), Marsaskala (Daniel Desira), B’Kara (Anna Azzopardi), Naxxar (James Gabarretta), u Ħaż-Żebbuġ (Samwel Muscat). Għandna ukoll Irlandiż li jgħix Malta (Donal Kelly) li offra s-servizz tiegħu bħala kandidat fuq ix-Xgħajra u l-attivist ambjentali fil-Gżira (Jamie Mercieca). Ma dawn ngħodd ukoll lill-veteran tagħna fil-Kunsill Lokali ta’ H’Attard Ralph Cassar, li issa ilu jiġi elett għal snin twal – madwar għoxrin sena.

Grazzi lilkom ilkoll li qed toffru s-servizz tagħkom.

Ma dawn kollha, bħala partit iddeċidejna li għandi nikkontesta jiena ukoll fil-lokalità ta’ San Ġiljan. Għażilna din il-lokalità għax bħala partit irridu nagħtu kontribut dirett lir-residenti f’San Ġiljan li qed jiffaċċjaw problemi kbar. San Ġiljan hu fost dawk il-lokalitajiet li huma l-iktar milquta mill-iżvilupp bla rażan li bħalissa qed iħarbat il-ħajja ta’ kuljum ta’ bosta mill-Maltin.

Fiċ-ċentru tal-ħidma politika tagħna bħalissa hemm il-ħarsien tal-ambjent urban. Tul dawn il-ġimgħat dorna diversi lokalitajiet nitkellmu dwar il-kundizzjonijiet tat-toroq, dwar il-politika tat-trasport intenzjonata biex tkompli iżżid il-karozzi fit-toroq, dwar in-nuqqas ta’ aċċessibilità kif ukoll dwar it-teħid tal-ispazji pubbliċi, inkluż il-bankini, min-negozji għad-detriment tar-residenti.

F’diversi lokalitajiet, primarjament mal-kosta r-residenti ġew ridotti għal priġuniera f’darhom għax il-bankini okkupati minn imwejjed u siġġijiet li qed joħlqu diffikultajiet kbar kemm għall-aċċess tar-residenti għal djarhom kif ukoll għal servizzi bażiċi bħall-ġbir tal-iskart.

It-traskuraġni amministrattiva tul is-snin irrediet lokalità bħall-B’Kara bħala lokalità perikoluża kull meta jkollna maltempata. B’Kara għadha tiffaċċja l-għargħar kull meta jkun hawn ħalba xita, qawwija u mhux. Il-Gvernijiet repetutament fittxew li jindirizzaw l-effett u ftit li xejn saret ħidma dwar il-kawża ta’ dan kollu. Parti mhux żgħira mill-bini ta’ dan l-aħħar ħamisn sena fiħ nuqqas ta’ bjar (jew bjar ta’ qisien żgħar) bil-konsegwenza li f’kull ħalba xita miljuni ta’ litri ta’ ilma tax-xita jispiċċa fit-toroq ta’ B’Kara flok fil-bjar li suppost inbnew. Dan mhux biss hu ħtija ta’ nuqqas ta’ bjar f’B’Kara imma ukoll fil-lokalitajiet fil-madwar. F’dan is-sens B’Kara hi l-vittma ta’ amministrazzjoni pubblika inkompetenti li tul is-snin injorat ir-responsabbiltà li tara illi kull binja hi mgħammra b’bir ta’ daqs adegwat.

Hemm il-ħtieġa li nenfasizzaw iktar fuq il-ħtieġa li tkun implimentata mingħajr iktar dewmien l-istrateġija nazzjonali dwar it-trasport li teżiġi li jonqsu l-karozzi mit-toroq tagħna, primarjament għax m’għandniex bżonn din il-kwantità ta’ karozzi. Għandna bżonn investiment ikbar fit-trasport pubbliku, inkluż transport pubbliku reġjonali u lokali għax dan iservi biex inaqqas l-użu ta’ karozzi privati fit-toroq tagħna għal distanzi qosra. Irridu nirrealizzaw li 50% tal-vjaġġi li jsiru bil-karozzi privati fit-toroq Maltin isiru għal distanzi qosra li jdumu inqas minn 15-il minuta.

Fuq kollox hemm bżonn ta’ investiment ikbar fl-infrastruttura lokali, iffukata fuq il-ħtieġa li niffaċilitaw dejjem iktar l-aċċessibilità għal in jagħżel li jimxi inkella li jsuq ir-rota.

Il-kwalità tal-ambjent urban jirrifletti l-kwalità tal-ħajja tagħna. Jeffettwa l-arja tant essenzjali biex ngħixu. Jeffettwa l-ispazji pubbliċi tant essenzjali biex bħala l-pulmun tal-lokalitajiet tagħna jagħtuna in-nifs u l-ispazju fejn ngħixu.

Il-karozzi ħadulna t-toroq. In-negożji ħadulna l-bankini. Irriduhom lura. Dawn huma essenzjali għall-ħajja urbana. Huma l-ispazji pubbliċi bażiċi li flimkien mal-pjazez tagħna jimmarkaw lill-komunitajiet tagħna.

Neħtieġu toroq u bankini li jkunu aċċessibli għal kulħadd. Il-Kunsilli Lokali, għandhom ikunu fuq quddiem biex iħeġġu lill-gvern sabiex mis-€700 miljun li qed jipproġetta bħala nefqa biex jirranġa t-toroq, jitbiddlu ukoll il-bankini. Ħafna minnhom saru biex jaġevolaw il-karozzi fil-garaxxijiet bil-konsegwenza li diversi bankini spiċċaw tlajja u nżul kontinwi b’detriment għal min huwa vulnerabbli. Bl-istess mod, il-Kunsilli Lokali għandhom jaraw li l-bankini ikunu ħielsa minn ostakli li ħafna drabi iġiegħlu lir-residenti, partikolarment dawk l-iktar vulnerabbli jimxu fin-nofs tat-triq.

Għal kunsilliera f’isem Alternattiva Demokratika, din hija kwistjoni prijoritarja ta′ aċċessibilità għar-residenti kollha.

Irridu nsellmu lill-dawk il-kunsilliera kollha li tul is-snin ħarġu għonqhom b’konvinzjoni kbira biex inħarsu l-wirt storiku u l-wirt ekoliġiku ta’pajjiżna. Mhux xogħol faċli. Ħidma li f’Alternattiva Demokratika nagħmluha bla waqfien. Uħud mill-proġetti l-kbar li huma fuq l-aġenda tal-pajjiż għax-xhur u s-snin li ġejjin huma ta’ ħsara kbira. M’għandix f’moħħi biss il-mina bejn Malta u Għawdex li barra li mhiex meħtieġa ser tagħmel ħsara mhux biss lill-Għawdex fit-totalità tiegħu imma ukoll lill-agrikultura madwar in-Nadur f’ Ta’ Kenuna kif ukoll lill-Wied tal-Pwales u z-zona tal-Għerien fil-limiti tal-Mellieħa. Iktar kmieni din il-ġimgħa ippreżentajna oġġezzjini għall-bini tat-torri tat-Toyota f’Ħaż-Żebbuġ li qed ifittex li joħloq mostru ta’ 14-il sular, 11 minnhom il-fuq mit-triq f’zona li ser ikollha impatti kbar fuq ir-residenti ta’ Ħaż-Żebbuġ.

Aħna qegħdin hawn biex inservu. Ilkoll.

Qed noffru mill-ġdid is-servizz tagħna fil-Parlament Ewropew u fil-Kunsilli Lokali. Hi ħidma li ser tkun imsejsa fuq il-valuri bażiċi li fuqhom hi mibnija l-ħidma ħadra: l-għarfien ekoloġiku, il-ġustizzja soċjali, id-demokrazija parteċipattiva, n-non-vjolenza, s-sostenibilità u r-rispett lejn id-diversità.

Qegħdin nippreżentaw Manifest li jiftaħ il-bibien u t-twieqi għal żiffa li tnaddaf, għal diskussjoni li tfittex risposti għall-mistoqsijiet u teżamina s-soluzzjonijiet possibli. Irridu b’mod kontinwu nisfidaw l-istatus quo u f’dan il-proċess inneħħu l-għanqbut li hemm f’diversi irkejjen mhux biss f’Malta imma ukoll fi Brussell.

Il-politika ħadra tfisser li ma tibża’ tiddiskuti xejn.

Jekk inti tfittex u tistaqsi kif il-kwalità tal-ħajja tagħna lkoll tista′ tkun aħjar, kif għandha tonqos u eventwalment tkun eliminata l-emarġinazzjoni, kif tissaħħaħ id-demokrazija, m’għandekx wisq minn fejn tagħżel.

Pajjiżna ma jistax jibqa’ b’rasu fir-ramel: għalhekk l-aħdar hu r-risposta għall-mistoqsijiet tiegħek.

Alternattiva Demokratika hi l-unika garanzija li leħen kulħadd jinstema’ .

 

Il-Manifest Elettorali issibu hawn

Il-politka dwar it-trasport: aġenda moħbija?

Il-Gvern kontinwament jibgħat sinjali kontra xulxin fuq kulma għandu x’jaqsam mal-politika dwar it-trasport. Sinjali li jvarjaw skond min ikun qiegħed jisma’. Lura f’Settembru 2017 Joseph Muscat kien iddikjara li kienet il-politika tal-Gvern immexxi minnu li f’data fil-viċin kien ser jieħu passi biex fil-pajjiż ma jibqgħux jiġu impurtati karozzi li jaħdmu bil-petrol u d-diżil. Price Waterhouse Cooper jidher li ġew imqabbda biex iħejju rapport dettaljat dwar dan.

Minn dan is-sinjal ċar tistenna li toħroġ konklużjoni loġika. Għax jekk ser jibda l-proċess biex fit-toroq tagħna ma jkollniex iktar karozzi li jaħdmu bil-petrol u d-diżil, xi bżonn għandna tal-pompi tal-petrol u d-diżil iktar milli diġa għandna? Il-logika twasslek biex tikkonkludi li ta’ l-inqas ikollna waqfien immedjat u allura ma joħorġux permessi iktar għal pompi ġodda.

Minflok dan, iżda, ġara eżattament bil-maqlub. F’daqqa waħda kellna attività bla preċedent b’numru ta’ applikazzjonijiet għal pompi tal-petrol u d-diżil iktar minn qatt qabel. L-applikanti, bla ebda dubju huma konxji minn dak li qal il-Gvern dwar fejn irid jasal. Għalfejn jissograw investiment kapitali sostanzjali biex jiżviluppaw pompa li għaliha ma jkun hemm l-ebda użu hekk kif il-miri tal-Gvern jintlaħqu?

Il-Pjan Nazzjonali għat-Trasport 2025 kien imfassal għall-amministrazzjoni preżenti mill-konsorzju Italo-Spanjol Ineco-Systematica u ġie ffinanzjat mill-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Regjonali. Dan il-pjan jenfasizza li l-politika dwar it-trasport f’Malta u l-ippjanar konness magħha ma tħarisx fit-tul. Biex ikun ċar daqs il-kristall il-pjan jgħid hekk: “In-nuqqas ta’ importanza li ngħata lill-ippjanar fit-tul ifisser li ma hemmx pjan integrat ibbażat fuq analiżi b’miri ċari. Dan wassal f’nuqqas ta’ direzzjoni strateġika kif ukoll fin-nuqqas ta’ kapaċità li jkunu indirizzati materji diffiċli bħal dik dwar il-kontroll tal-użu ta’ karozzi privati.”

Biex jassigura ruħu li dan il-messaġġ jasal, il-Pjan Nazzjonali dwar it-Trasport jemfasizza li “Hemm resistenza qawwija għall-bidla fis-soċjetà Maltija. Dan jikkuntrasta b’mod qawwi mal-ħtieġa li tinħass fil-komunità biex ikunu indirizzati l-problemi tat-traffiku, kemm dawk tal-lum kif ukoll dawk ta’ għada. Dan iwassal biex is-sewwieq Malti jippretendi li ħaddieħor jibdel l-attitudnijiet tiegħu ħalli hu jew hi tkun tista’ tibqa’ ssuq il-karozza.”

Il-Pjan Nazzjonali tat-Trasport imbagħad jidħol fid-dettall fuq il-miri operattivi dwar it-trasport fuq l-art, bl-ewwel mira tkun biex tkun ipprovduta alternattiva għall-karozzi privati ħalli b’hekk tkun inkoraġġita l-mobilità sostenibbli u allura tonqos id-domanda għall-karozzi privati fiz-zona madwar il-port li hi soġġett għal konġestjoni sostanzjali.

Għalfejn il-Pjan Nazzjonali jidentifika dan l-oġġettiv speċifiku? Dan qed isir biex ma jkun hemm l-ebda ambigwità. Il-Pjan Nazzjonali innifsu jispjega dan kollu b’mod mill-iktar ċar, iswed fuq l-abjad. “Dan l-oġġettiv ġie żviluppat minħabba li l-informazzjoni miġbura turi li madwar ħamsin fil-mija tal-vjaġġi jdumu inqas minn kwarta, li jindika li l-mobilità hi waħda lokali u fuq distanzi qosra. Dan joħloq il-possibilità li tiġi inkoraġġuta żieda fil-mixi u l-użu tar-rota.”

L-affarijiet ma jistgħux ikunu ċari iktar minn hekk. Id-distanzi qosra biex naslu pratikkament kullimkien hi element bażiku li fuqha u madwarha għandha tinbena l-politika tat-trasport f’Malta. Jekk dan ninjorawh nibqgħu nagħmlu l-ħsara lilna infusna.

Jekk verament irridu innaqqsu l-konġestjoni tat-traffiku fit-toroq tagħna, is-soluzzjoni hi waħda ċara: għandna nindirizzaw il-kawża ta’ dan kollu u nnaqqsu l-użu tal-karozzi privati għax għad-distanzi zgħar li għandna f’pajjiżna, fir-realtà, ftit li xejn għandna bżonnhom.

Imma flok ma jaħdem biex inaqqas il-karozzi mit-toroq, il-Gvern għaddej bi programm biex jinkoraġixxi l-oppost: twessiegħ ta’ toroq, flyovers u eżerċizzju sfrenat biex it-toroq tiżdiedilhom il-kapaċità li jifilħu iktar u iktar karozzi.

Għalfejn? X’inhi l-aġenda moħbija?

Ippubblikat fuq Illum : Il-Ħadd 31 ta’ Marzu 2019

Transport policy: a hidden agenda?

Mishandling all matters relating to transport policy, the government is continuously sending conflicting signals, depending on who is listening at a particular moment. Way back in September 2017, Joseph Muscat made a policy declaration that his government would soon be taking steps to stop cars with internal combustion engines from entering the Maltese market. Price Waterhouse Cooper have apparently been commissioned to draw up a detailed study on the matter.

Given this clear signal, one would expect the logical conclusion: if we are to start the road map to eliminate cars with internal combustion engines from our roads, what need is there for additional fuel service stations? Logically, one would at the very least expect an immediate moratorium on the construction of new fuel stations.

Instead, we have the exact opposite. All of a sudden, we have unprecedented activity and development applications for more fuel stations then ever before. The applicants are undoubtedly aware of government’s objectives. So why would they risk a substantial capital outlay to develop a fuel station for which there would be little use if government’s declared objectives come to fruition?

The National Transport Master Plan 2025, drawn up for the present administration by the Italo-Hispanic consortium Ineco-Systematica and funded by the European Regional Development Fund, points out that transport planning and policy in Malta has been generally more short-term in nature. To be as clear as possible, the Master Plan continues by stating that: “The lack of importance given to long-term planning means that a long-term integrated plan based on solid analysis with clear objectives and targets is lacking. This has resulted in the lack of strategic direction and the inherent inability to address difficult issues such as private vehicle restraint.”

To ensure that the message gets through, the Master Plan emphasises that “There is a strong reluctance for Maltese society to change but this is in contrast with the need for communal action to address the traffic problems existing now and in the future. This results in the Maltese traveller expecting that everyone else will change their travel habits so that they can continue to drive their car.”

The Master Plan then details its road transport operational objectives, the first one of which is to provide alternatives to private vehicles in order to “encourage sustainable travel patterns and reduce private vehicular demand in the congested harbour area”.

Why has the Master Plan identified this specific objective? There is no room for ambiguity, as the answer is provided in the Master Plan itself – in black on white: “This objective has been developed since the data shows that about 50% of trips are under 15 minutes illustrating that mobility is produced at a local level on very short paths. This therefore creates the opportunity to increase the modal share for walking and cycling.” It could not be more clear than this. Short distances to practically anywhere is the basic building block of our transport policy, which we ignore at our peril.

Do we want to reduce congestion on our roads? The solution we have been advised to opt for is to reduce vehicular traffic, as most of it is not really needed due to the short distances actually travelled.

Instead of reducing the number of cars on our roads, our government opts for the exact opposite: the widening of roads and the development of flyovers and underpasses to increase the capacity of our roads and, as a result, make way for more and more cars.

What is the hidden agenda?

published in The Malta Independent on Sunday : 31st March 2019

Bejn prezz u valur

Kien Oscar Wilde li madwar mitt sena ilu kiteb li hawn uħud li jafu l-prezz ta’ kollox imma m’għandhomx l-iċken idea tal-valur ta’ dak li hemm madwarhom. Illum l-affarijiet huma ferm iktar soffistikati minn hekk. Għandna studji kkumplikati li janalizzaw il-benefiċċju miksub ikkomparat mal-infieq li jsir u studji dwar impatti ta’ kull xorta li bihom tista’ tipprova tiġġustifika dak li trid, dejjem sakemm tkun ippreparat biex tħallas minn imnieħrek għal dan il-privileġġ.

Illum il-ġurnata prattikament kollox hu ridott għal valur monetarju. Meta nitkellmu dwar spiża, prattikament kulħadd jifhem nefqa f’termini ta’ flus. Li titkellem dwar spiża ambjentali jew spiża soċjali donnu li hi xi ħaġa stramba, qisu diffiċli biex tinftiehem.

L-Assoċjazzjoni tal-Iżviluppaturi Maltin dejjem trid iktar. B’pariri minn xi professjonisti, inkluż eks uffiċjali anzjani tal-ippjanar, issa l-iżviluppaturi qed jippreżentaw it-talbiet tagħhom billi jilgħabuha tal-vittmi tar-regolamentazzjoni. Imma fis-sustanza t-talbiet tagħhom huma dejjem l-istess: biex jimmassimizzaw il-frott tar-rebgħa.

Kważi fl-istess ħin sirna nafu li l-Assoċjazzjoni Maltija tal-Ilma żarmat. Okkazjoni bħal din hi dejjem waħda ta’ dieqa. Imma r-realtà tibqa’ li f’Malta hawn ftit wisq attivisti ambjentali f’numru ta’ għaqdiet ambjentali li mhux wieħed żgħir. Forsi l-għaqdiet ambjentali jirrealizzaw illi l-multiplikazzjoni tagħhom ma tagħmilx ġid lill-kawża li jmexxu l-quddiem. Lanqas ma jagħmel ġid li dawn l-għaqdiet iħarsu lejn il-konsulenti tal-iżviluppaturi l-kbar huma u jfittxu tmexxija ġdida. Il-kredibilità tagħhom, naħseb, li tista’ tieħu daqqa ta’ ħarta.

Il-ħarsien tal-ambjent hu għadma iebsa. Bosta ma jirrealizzawx li l-kwalità tal-ħajja tagħna jiddependi minn din il-ħidma. Ir-riżultati tal-ħidma favur il-ħarsien tal-ambjent, jew in-nuqqas tagħha, jidhru ġeneralment fuq tul ta’ żmien, ma jidhrux malajr. Dan inevitabilment iwassal biex ma tidhirx b’mod ċar ir-rabta bejn il-kawża u l-effett u bħala  konsegwenza ma jkunx hemm biżżejjed interess f’dak li qed jiġri, sakemm ikun tard wisq.

Illum bosta qed jirrealizzaw x’inhuma l-impatti konsiderevoli tal-ezerċizzju ta’ razzjonalizzazzjoni tal-art li nieda l-Gvern immexxi minn Lawrence Gonzi fl-2006 li bħala riżultat tiegħu madwar żewġ miljun metru kwadru ta’ art madwar dawn il-gżejjer saru tajbin għall-iżvilupp mil-lum għal għada. Ftit jiftakru li l-Partit Laburista, dakinnhar, kien ħa posizzjoni kontra l-proposta ta’ razzjonalizzazzjoni u kien anke ivvota kontra tagħha fil-Parlament. Illum il-ġurnata, imma, l-Partit Laburista fil-Gvern ħalla kollox kif kien, għax, wara kollox, hu komdu li meta kkritikat tkun tista’ twaħħal f’ ta’ qablek u b’wiċċ ta’ qdusija artifiċjali tiddikjara li ma tista’ tagħmel xejn, għax sadanittant hemm min laħaq rabba’ l-ġust!

Din l-aħħar manuvra tal-Assoċjazzjoni tal-Iżviluppaturi li jilgħabuha tal-vittmi mhiex xi ħaġa ġdida. Kif spjega dak li kien Direttur tal-Ippjanar, u li illum mid-dehra hu konsulent tal-Assoċjazzjoni, l-Perit Stephen Farrugia, l-proposta tinvolvi tpartit ta’ arja f’żoni ta’ konservazzjoni urbana ma drittijiet ta’ żvilupp iktar vantaġġjuż xi mkien ieħor. Bażikament it-talba tal-Assoċjazzjoni hi biex il-membri tagħha jkunu kkumpensati għar-restrizzjonijiet fiż-żoni ta’ konservazzjoni urbana kif ukoll fil-konfront ta’ bini protett. Kif intqal f’artiklu ippubblikat iktar kmieni din il-ġimgħa mill-President tal-Assoċjazzjoni Sandro Chetcuti t-talba hi biex dak li mhux jitħallew jiżviluppaw jibqa’ għandhom bi dritt li jkun trasferit fuq art oħra fejn ma hemmx l-istess restrizzjonijiet. S’issa ma ippubblikawx dettalji imma hu ovvju li l-proposta qed tfittex li jinħolqu ammont sostanzjali ta’ drittijiet ta’ żvilupp li jkompli jżid mal-madra li diġa hawn.

L-Assoċjazzjoni bil-proposta tagħha qed tmur kontra dak li hu bażiku fl-ippjanar tal-użu tal-art għax qed tassumi b’mod żbaljat li kull sid ta’ propjetà għandu dritt ugwali biex jiżviluppa rrispettivament mil-livell ta’ protezzjoni applikabbli. Hi proposta li tfisser biss taħwid, iktar milli diġa hawn.

X’baqa’ jiġri?

Ippubblikat fuq Illum : 24 ta’ Marzu 2019

Knowing the price of everything but the value of nothing

It was Oscar Wilde who over 100 years ago coined the expression on “knowing the price of everything but the value of nothing”. Today matters are more sophisticated, with “cost benefit analysis” and impact studies of all sorts which seek to justify practically anything, as long as you can pay for the privilege.

Reducing everything to a monetary value seems to be the order of the day. When we speak of costs, we are only understood as having spoken about financial outlays. Environmental costs or social costs seem to be something out of this world: apparently, they are so difficult to comprehend.

The Malta Developers Association wants more. With advice from professionals, including former senior land use planning regulators, they are now sugar-coating their demands. Essentially, however they are still making the same point: they are seeking to maximise the fruits of greed.

Almost simultaneously, we get to know that the Malta Water Association has closed shop. It is always a sad day when an eNGO disbands, but the reality is that we have too few environmental activists and too many environmental organisations on this little rock. It is about time that all environmental NGOs come together, as the proliferation of eNGOs is not doing the environment lobby any good. Nor is it helpful to the environment cause to co-opt former advisors of mega-developers to lead eNGOs. Credibility may, in my view, be at stake.

Protecting the environment is a tough job because not many realise that our quality of life is dependent on it. The results of environment protection – or the lack of it – are generally only evident in the long term as they are not easily identifiable immediately. This inevitably leads to a lack of connection between cause and effect and consequently to a lack of interest in the issues which matter, until it is too late.

Today, many people are realising the considerable impacts of the rationalisation exercise on land use embarked upon by the Lawrence Gonzi administration in 2006, as a result of which around two million square metres of land spread around the Maltese islands became suitable for development overnight. Few remember that, at the time, the Labour Party had then taken a stand against the proposal, even voting against it in Parliament. Today, however, Labour leaves the rationalisation proposals in place because, when faced with rampant over-development, it is most convenient to be able to continuously shift the blame on your predecessors, sanctimoniously declaring that you cannot do anything about it, as, in the meantime, vested rights have taken root!

The latest MDA land use planning gimmick is a well-known strategy of playing the role of the victims. As explained by the former Director of Planning – now apparently a consultant to the Association, architect Stephen Farrugia – this MDA proposal will involve trading in airspaces in urban conservation areas in order to acquire more advantageous planning rights elsewhere instead. Basically, it is a request by the MDA for its members to be compensated for planning restrictions in Urban Conservation Areas as well as in respect of limitations on the potential development of protected buildings. The MDA seeks the possibility, as stated earlier in an article published this week by its President Sandro Chetcuti, to transfer the potential unused gross floor area from buildings whose development is restricted to areas where it is not. The details are not yet out but it is obvious that this proposal seeks to create a substantial amount of development rights which will further increase the unbridled development to which we have become so accustomed to.

The MRA proposal negates the very basics of land use planning as it assumes that every property owner has an equal right to develop, irrespective of the level of protection afforded to specific properties. In practise the MDA proposal will signify deregulation and the sooner it is shot down, the better.

What next?

published in The Malta Independent on Sunday – 24 October 2019

Is-solidarjetà hi valur bażiku tagħna ukoll

Il-ftehim li l-immigranti li ilhom jistennew bejn sema u ilma jitħallew jinżlu l-art hu pass kbir il-quddiem. Il-ftehim negozjat mill-Unjoni Ewropeja biex l-immigranti li għandhom dritt għal protezzjoni umanitarja jmorru fi tmien pajjiżi membri tal-Unjoni Ewropeja hu wieħed ad hoc: hemm bzonn li jkun hemm ftehim permanenti fejn kull pajjiż jagħti s-sehem tiegħu fit-twettiq prattiku tas-solidarjetà.

Is-solidarjetà m’hiex one way traffic. Diversi pajjiżi jridu u jippretendu l-għajnuna taħt diversi forom imma imbagħad għaddejjin bi gwerra sħiħa biex huma ma jgħinu lil ħadd.
Is-solidarjetà hi waħda mill-valuri bażiċi Ewropej u l-ebda skuża ma hi aċċettabbli biex tkun imwarrba.

Il-Gvern Malti għamel tajjeb li ftiehem imma għamel ħażin li ħalla in-nies jistennew bejn sema u ilma fil-maltemp għal dawn l-aħħar tlett ġimgħat.

Għandna bżonn soluzzjoni permanenti li tagħti valur prattiku lis-solidarjetà: soluzzjoni li tkun ġusta u Ewropeja.

Is-sussidjarjetà fil-Kostituzzjoni

 

Nhar il-Ġimgħa delegazzjoni ta’ Alternattiva Demokratika iltaqgħet ma’ Silvio Parnis, Segretarju Parlamentari għall-Gvern Lokali, biex miegħu niddiskutu l-White Paper ippubblikata mill-Gvern dwar ir-riforma tal-kunsilli lokali.

Waqt id-diskussjoni għaddejna lil Silvio Parnis l-ideat tagħna dwar din il-White Paper. Għamilna tmien proposti b’dik ewlenija tiffoka dwar il-ħtieġa li jkun aċċettat u implimentat il-prinċipju tas-sussidjarjetà. Il-prinċipju tas-sussidjarjetà jeħtieġ li jifforma parti mill-kostituzzjoni biex iservi ta’ linja gwida għall-amminstrazzjoni pubblika tal-pajjiż u allura jħares b’qawwa l-ħidma tal-Gvern lokali u reġjonali.

It-trattati Ewropej diġa għamlu dan il-pass meta addottaw il-prinċipju tas-sussidjarjetà bħala prinċipju bażiku li jirregola r-relazzjonijiet kumplessi bejn l-istituzzjonijiet Ewropej u l-istati membri tal-Unjoni Ewropeja.

Il-prinċipju tas-sussidjarjetà hu l-iktar żviluppat fl-istati hekk imsejħa Ġermaniċi tal-Ewropa u ċjoè l-Ġermanja, l-Awstrija u l-Iżvizzera, liema pajjiżi għandhom qafas ta’ Gvern lokali u reġjonali b’saħħtu u bħala riżultat ta’ dan ir-responsabbiltajiet u l-poteri huma mifruxa.

L-amministrazzjoni pubblika teħtieġ li tkun l-iktar viċin possibli taċ-ċittadin: min jamministra u jiddeċiedi għandu jkun l-iktar qrib possibli ta’ min hu effettwat mid-deċiżjonijiet. L-eċċezzjonijiet għandhom ikunu rari u altru milli ġustifikati. Jacques Delors, li kien President tal-Kummissjoni Ewropeja, hu ikkwota li qal li : is-sussidjarjetà ma tillimitax biss l-intervent ta’ l-ogħla awtorità f’dak li kull persuna jew komunità tista’ tiddeċiedi hi innifisha, imma hi ukoll dover ta’ din l-istess awtorità biex taġixxi b’mod li lil din il-persuna jew komunità tgħinhom biex iwettqu l-ħolm tagħhom.”

Dan jitfa dawl fuq żewġ aspetti tas-sussidjarjetà. L-ewwel li ħlief f’każijiet eċċezzjonali l-ogħla awtorità ma jindaħalx fejn ma jesgħahiex fil-ħidma ta’ awtoritajiet oħra taħtha. It-tieni : l-obbligu li tgħin biex tinkoraġixxi l-kisba tal-awtonomija.

Alternattiva Demokratika qed tipproponi li l-prinċipju tas-sussidjarjetà jkun aċċettat bħala prinċipju kostituzzjonali li jagħti gwida lill-amministrazzjoni pubblika u dan bħala l-ewwel pass għat-twettieq ta’ proposta radikali oħra: id-diċentralizzazzjoni tal-ħidma operattiva tal-amministrazzjoni pubblika lill-awtoritajiet lokali u reġjonali, bil-Gvern iżomm f’idejh il-funzjonijiet regolatorji. Dan jista’ faċilment jitwettaq fuq il-mudell ta’ Għawdex bid-differenza li jitmexxew minn politiku reġjonali flok minn politiku nazzjonali.

Id-dokument bil-proposti ppubblikat minn Alternattiva Demokratika jittratta diversi temi oħrajn bħalissa ċentrali fid-dibattitu dwar ir-riforma proposta tal-gvern lokali u reġjonali.

Is-servizz ta’ kull kunsillier lokali għandu jkun apprezzat, mhux biss is-servizz li jagħti s-Sindku! Il-proposta li l-uffiċċju tas-Sindku jkun wieħed full-time ma hemmx ħtieġa tagħha. Hemm diversi raġunijiet għal dan. Bħala riżultat ta’ din il-proposta dawk kollha li ma jistgħux jieqfu mill-impieg normali tagħhom ikunu esklużi milli joffru s-servizz tagħhom fil-kariga ta’ Sindku. Dan billi tali proposta teffettwa b’mod qawwi l-possibilità li huma jirrintegraw ruħhom fl-impieg meta jintemmilhom il-perjodu tal-ħatra tagħhom. Bla dubju jinħolqu ukoll kunflitti bla bżonn mas-Segretarju Eżekuttiv li l-liġi illum tikkunsidrah bħala l-uffiċjal amministrattiv ewlieni tal-kunsill lokali.

Flok ma tiffoka fuq is-Sindku r-riforma għandha tinkoraġixxi iktar il-ħidma kolleġjali fil-lokalitajiet tagħna b’mod li twassal għal sehem iktar attiv ta’ kull kunsillier fit-tmexxija tal-lokalitajiet. Il-proposta li qed jagħmel il-Gvern li kull kunsillier jingħata responsabbiltajiet hi tajba. Saret diġa minn Alternattiva Demokratika fil-konsultazzjoni pubblika dwar il-kunsilli lokali li saret fl-2008. Waħedha imma mhiex biżżejjed. Trid tkun segwita minn pass ieħor: li kull kunsillier jingħata onorarju raġjonevoli. Din m’għandiex tkun materja riżervata għas-Sindku.

Il-prinċipju tas-sussidjarjetà għandu japplika ukoll biex materji ambjentali jkunu regolati minn dawk li l-iktar jeffettwawhom mill-viċin. Li jkunu nvoluti sewwa l-kunsilli lokali u reġjonali f’dawn id-deċiżjonijiet għandu jwassal għal deċiżjonijiet aħjar minn dawk li għandna illum. Imma dwar dan, darb’oħra.

Il-konsultazzjoni pubblika dwar ir-riforma tal-gvern lokali u reġjonali issa ġiet fit-tmiem. Nistennew il-posizzjoni li ser jieħu l-Gvern dwar in-numru mhux żgħir ta’ proposti li saru. Nittama li jittieħdu bis-serjetà.

ippubblikat fuq Illum : 2 ta’ Diċembru 2018

Subsidiarity in the Constitution

 

On Friday, a delegation from Alternattiva Demokratika met Parliamentary Secretary for Local Government Silvio Parnis to discuss the White Paper published by the government concerning the reform of local government.

During the discussion, we handed Mr Silvio Parnis our response to the White Paper, a response that contains eight proposals – the central one focusing on the need to accept and implement the principle of subsidiarity. The principle of subsidiarity needs to be constitutionally entrenched in order to serve as a guiding light to the country’s public administration and, consequently, protect local and regional government.

The European treaties have already entrenched the principle of subsidiarity as a basic tenet, regulating the complex relationship between European institutions and EU member states.

The principle of subsidiarity, mostly developed in the so-called Germanic states in Europe- namely Germany, Austria and Switzerland – which states have a robust local and regional arrangement, as a result of which responsibilities and the corresponding authority is spread.

Public administration should be as close to the citizen as possible: those administering and making decisions should be as close as possible to those who feel the impact of such decisions. Departure from this basic rule should only occur for reasons of absolute necessity. Former President of the European Commission Jacques Delors is quoted as having stated that subsidiarity is not only a limit on the intervention of a higher authority in the affairs of a person or community that can act itself, it is also a duty of this authority to act in relation to that person or community in such a way as to give it the means to fulfil itself.

This brings to the fore two aspects of subsidiarity. Firstly, that of non-interference by the higher authority in the workings of the lower authority, except in exceptional cases and, secondly, the duty to help – that is help that encourages autonomy.

Alternattiva Demokratika is proposing that the principle of subsidiarity be accepted as a guiding constitutional principle for the public administration as a first step to implementing another radical proposal: the decentralisation of the operational functions of public administration to the regions and local authorities with government retaining the regulatory functions. This can be easily carried out on the Gozo model, although with a regional elected politician replacing the current national politician in charge.

The document published by Alternattiva Demokratika deals with various other matters currently being debated as part of the proposed local and regional government reform.

The service of all elected local councillors should be appreciated, not just that rendered by the Mayor! The proposal to transform the office of Mayor in our localities into a full-time role is uncalled for and a number of reasons come to mind. It would automatically exclude all those who cannot take a sabbatical from their employment as it would have a long-term negative effect on their ability to adequately reintegrate when their mayoral term of office comes to an end. It would also create unnecessary conflict with the Executive Secretary, currently defined by the Local Council legislation as the chief executive of Local Councils.

Instead of singling out the Mayor, the local council reform should encourage a more collegial leadership, with all councillors being more actively involved in the running of the localities. The proposal in the White Paper to codify the duty to assign responsibilities to each elected councillor – a proposal first made by Alternattiva Demokratika and highlighted during the public consultation of 2008 on local council reform, is a good first step. It has to be followed by ensuring that all councillors receive a reasonable honorarium: this should not be a reserved for the Mayor alone.

The principle of subsidiarity should also be applied to regulating environmental issues closer to base. Involving regional and local councils in these decisions could lead to much better decisions than those we currently face. But more about that next time.

The public consultation has now been concluded. We await the reaction of the government to the large number of proposals made. Hopefully, these proposals will be seriously considered.

published in The Malta Independent on Sunday – 2 December 2018